مناظره نامزدهای ریاست جمهوری ایران

"تمرکز بر احیای اقتصاد تحریم‌شده"
مناظره ریاست جمهوری بین نامزدهای انتخاباتی در استودیوی تلویزیون دولتی ایران در تهران، ١٧ ژوئن – عکس: ای اف پی
مناظره ریاست جمهوری بین نامزدهای انتخاباتی در استودیوی تلویزیون دولتی ایران در تهران، ١٧ ژوئن – عکس: ای اف پی

اربیل (کوردستان٢٤)- شش نامزدی که برای جانشینی ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهور اصولگرا که در سانحه سقوط بالگرد جان باخت رقابت می‌کنند، در اولین مناظره خود پیش از انتخابات هفته آینده، بر احیای اقتصاد تحریم‌شده ایران تمرکز کردند.

رقبا - پنج محافظه‌کار و یک اصلاح‌طلب - در یک مناظره زنده چهار ساعته روبرو شدند و قول دادند که به چالش‌های مالی که بر ٨٥ میلیون نفر جمعیت کشور تاثیر می‌گذارد، رسیدگی کنند.

این انتخابات که ابتدا برای سال ٢٠٢٥ برنامه‌ریزی شده بود، پس از مرگ رئیسی در ١٩ مه، پیش از موعد برگزار می‌شود.

ایران از مدت‌ها قبل از انتخابات ٢٨ ژوئن، با فشارهای اقتصادی فزاینده، از جمله تحریم‌های بین‌المللی و تورم فزاینده دست و پنجه نرم می‌کند.

محمدباقر قالیباف، نامزد محافظه‌کار انتخابات ریاست‌جمهوری گفت:"اقتصاد را تقویت می‌کنیم تا دولت بتواند حقوق‌ها را با توجه به تورم پرداخت کند و قدرت خرید خود را حفظ کند."

قالیباف، رئیس فعلی مجلس ایران، متعهد شد که برای رفع تحریم‌های فلج‌کننده آمریکا که پس از خروج دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور وقت آن کشور از توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ اعمال شده‌اند، تلاش کند.

اقتصاد ایران در سال منتهی به مارس ٢٠٢٤ به میزان ٥.٧ درصد رشد کرد و مقامات بر رشد هشت درصدی در سال جاری متمرکز شدند که ناشی از صادرات هیدروکربن بود.

مسعود پزشکیان، تنها نامزد اصلاح طلبان، گفت که برای دستیابی به این رشد، به دنبال ایجاد روابط منطقه‌ای و جهانی خواهد بود.

وی همچنین خواستار کاهش محدودیت‌های اینترنتی در جمهوری اسلامی شد که فیسبوک، اینستاگرام، تلگرام و ایکس از جمله شبکه‌های اجتماعی ممنوعه در آن هستند.

اصلاح‌طلبان که نفوذ سیاسی‌شان کاهش یافته است، پس از محرومیت از حضور سایر نامزدهایشان، از پزشکیان حمایت می‌کنند.

سعید جلیلی، مذاکره کننده سابق هسته‌ای و از اصولگرایان، گفت که ایران نیازی به ترمیم روابط خود با غرب ندارد.

او ترامپ را هدف گرفت و گفت که سیاست او برای "فشار حداکثری" علیه ایران "به طرز فجیعی شکست خورده است".

شش نامزد برای رسیدن به ریاست جمهوری در ایران رقابت می‌کنند
شش نامزد برای رسیدن به ریاست جمهوری در ایران رقابت می‌کنند - عكس: ای اف پی

"تحریم‌ها عامل اصلی انسداد اقتصاد"

در غیاب نظرسنجی‌ها، قالیباف، جلیلی و پزشکیان به‌عنوان نامزدهای پیشتاز شناخته می‌شوند.

تصمیم‌گیری نهایی در کشور با مقام رهبری است و نه رئیس جمهور، علی خامنه‌ای ٨٥ ساله، مدت ٣٥ سال است که رهبری را در اختیار دارد.

امیرحسین قاضی زاده هاشمی، معاون فعلی رئیس جمهور در جریان این مناظره گفت که به دنبال کاهش تورم به "سبک رهبری سیاسی مشابه شهید رئیسی" است.

رئیسی، در انتخابات ٢٠٢١ ایران که در آن هیچ چهره اصلاح طلب یا میانه‌رو اجازه شرکت را نداشت، به راحتی پیروز شد. او با حمایت خامنه‌ای احتمالا جایگزین رهبر می‌شد.

در دوران رئیس جمهور فقید، ایران به دنبال بهبود روابط با چین و روسیه و بهبود روابط با همسایگان عرب، عمدتا عربستان سعودی، برای جلوگیری از انزوای عمیق‌تر بود.

اما روابط با غرب، به ویژه پس از شروع جنگ غزه در ٧ اکتبر، همچنان آسیب می‌بیند.

حمایت تهران از گروه ستیزه‌جوی فلسطینی حماس، همراه با تنش‌های دیپلماتیک مداوم بر سر برنامه هسته‌ای ایران، آسیب‌زایی را بیشتر کرده است.

مصطفی پورمحمدی، تنها روحانی نامزد انتخابات، تحریم‌های بین‌المللی را عامل "انسداد اقتصاد" و "غیرممکن کردن مبادلات مالی" دانست.

علیرضا زاکانی، شهردار محافظه‌کار تهران، گفت که تحریم‌های آمریکا "ظالمانه" هستند، اما عامل اصلی دشواری اقتصادی در ایران نیستند.

وی گفت: باید بر استقلال اقتصادی کشور تاکید کنیم، اقتصاد را دلارزدایی کنیم و به پول ملی خودمان تکیه کنیم.

خبرگزاری فرانسه/ ب.ن