Nûnerên Tirkmenan daxwazê ji Dadgeha Federal dikin giliyên li ser Parlamentoya Kurdistanê red bike

Navenda Nûçeyan (K24) – Nûnerên Pêkhateya Tirkmenan ên li Herêma Kurdistanê daxwaz ji Dadgeha Federalî dikin, giliyên li dijî çend xalên yasaya hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê hatine vekirin, red bike.

Giliyên li ser yasaya hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê

Roja 8ê Cotmeha 2023an, Dadgeha Bilind a Federal a Iraqê derbarê giliyên li ser yasaya hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê hatine vekirin, civiyabû. Piştre jî Civîn bo sibe 15ê Cotmehê hat paşxistin.

Ew gilî, li ser 5 xalên yasaya hilbijartinên parlamentoya Kurdistanê ne, ku behsa hejmara kursiyên parlamentoyê, bazneya hilbijartinan û hejmara kursiyên kota yên parlamentoya Kurdistanê dike.

Ew gilî jî, ji aliyê Serokê Fraksiyona YNKê li Parlamentoya Kurdistanê Ziyad Cebar û endama Kirîstiyanan di Encûmena Parêzgeha Silêmaniyê de Amanc Necîb Şemûn ve hatine tomarkirin.

“Em ji Dadgeha Federal daxwaz dikin ku giliyan red bike”

Di vê derbarê de jî, Wezîrê Karûbarên Pêkhateyan yên Herêma Kurdistanê Aydin Marûf, endamên Polîtburoya Bereya Tirkmenî ya Iraqê û nûnerên çend aliyên siyasî yên Tirkmen li Iraq û Herêma Kurdistanê îro konferanseke rojnamevaniyê lidar xistin.

Marûf got: “Di giliyê de hatiye xwastin ku hilbijartinên bê yên parlamentoyê Kurdistanê li gorî yasaya hilbijartina 1992 were kirin. Eger hilbijartin li gorî vê yasayê bên kirin, ti kursiyek bidest Tirkmenan nakeve. Ji ber ku di wê yasayê de, her 5 kursiyên kotayê li ser Keldan, Suryan û Asûriyan hatibûn parvekirin.”

Herwiha diyar kir jî: “Hinek aliyên din daxwaz ji Dadgeha Federalî kirine ku hilbijartinên bê yên Parlamentoya Kurdistanê li gorî yasaya hilbijartinên Parlamentoya Iraqê ya sala 2018an were kirin; eger li ser vê yasayê hilbijartin bên kirin jî, pêkateya Tirkmenan dê dîsa ji hilbijartinê bê dûrxistin.”

Bi gotin Aydin Marûf: “Bi vê yekê jî, di her du yasayan de Tirkmen ji hilbijartinên bê yên parlamentoya Kurdistanê tên dûrxistin.”

Bi gotina Wezîrê Karûbarên Pêkhateyan yên Herêma Kurdistanê: “Hin alî dixwazin vê mijarê bi nakokiyên siyasî re tevlîhev bikin û ji bo armancên xwe yên siyasî bikar bînin.”

Herwiha got: “Em daxwaz ji Dadgeha Federalî dikin ku rewşa pêkhateyan li ber çavan bigire û vê giliyê red bike. Ev mijar girêdayî Parlamentoya Kurdistanê ye û parlamento dikare guhertinan di yasaya hilbijartinan de bike.”

Marûf got jî: “Em di wê baweriyê de ne ku her biryarek li dijî pêkhateyan were girtin, dê bandorê li pêkvejiyana aştiyane ya li Herêma Kurdistanê heye û emp ê serbilind in, bike.”

Tekez kir jî: “Pêkhateyên Herêma Kurdistanê bêalî ne û di nakokiyên siyasî de piştgiriya ti aliyekî nakin. Beşdarbûna pêkhateyan di hilbijartinên bê de, gelekî girîng e û divê piştgirî li beşdariya wan bê kirin.”

Herwiha diyar kir: “Pêkvejiyana netewe û pêkhateyên cuda li Herêma Kurdistanê, mijareke gelek girîng û hestiyar e û divê em hemû bi hev re ji bo parastina vê pêkvejiyana aştiyane kar bikin.”

Marûf tekezî li wê yekê jî kir: “Em pêkhate, bi taybet pêkhateya Tirkmenan, hertim piştevaniya aramiya siyasî û aborî ya Herêma Kurdistanê dikin.”

Hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê

Di sala 1992an de, yekemîn hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê hatin kirin. Di sala 2004an de, yasaya hilbijartinan hat guhertin û madeya 9ê hat derxistin, ku tê de hatibû gotin: “Herêma Kurdistanê ji çend navçeyên hilbijartinan pêk tê.”

Biryar e 25ê Sibata 2024an hilbijartinên xule şeşemîn a Parlamentoya Kurdistanê bi çavdêriya rasterast a Komîsyona Bilind a Serbixwe ya Hilbijartinan a Iraqê were lidarxistin.