مەسرور بارزانی، ستراتیژییەتێکی مۆدێرن بۆ  حوکمڕانیی دەوڵەتمەدارانە

‎لە فەلسەفەی سیاسی و زانستی بەڕێوەبردندا، سەرکردایەتی تەنها بریتی نییە لە وەستان لە لوتکەی دەسەڵات، بەڵکوو بریتییە لە توانای گۆڕینی دیدگا (Vision) بۆ واقیعێکی بەرجەستە. لە مێژووی هەرێمی کوردستاندا، مەسرور بارزانی وەک کارەکتەرێکی خاوەن دیدگا و دەوڵەتمەدارێکی پڕاکتیکی دەرکەوتووە کە توانیویەتی چەمکی حوکمڕانی لە فۆرمە تەقلیدییەکەیەوە بۆ قۆناغی دامەزراوەیی و نیشتمانسازی (Nation-building) بگوێزێتەوە. 

دیپلۆماتکارە باڵاکانی رۆژئاوا لە وەسفی ئەودا دەڵێن: "مەسرور بارزانی سەرکردەیەکی لێزان و خاوەن ئیرادەیەکی پۆڵایینە؛ ئەو نەک تەنها دەزانێت چۆن بەرگری لە گەلەکەی بکات، بەڵکو دەشزانێت چۆن ئایندەیەکی گەش بۆ وڵاتەکەی دیزاین بکات."

کاتێک مەسرور بارزانی وەک سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان دەستبەکاربوو، یەکەم پەیامی کە ئاراستەی کۆمەڵگەی کرد، گۆڕینی تێڕوانینی باوی "بەرپرس و هاووڵاتی" بوو. ئەو بە راشکاوی رایگەیاند: "من لێرەم بۆ ئەوەی خزمەتکاری ئێوە بم." ئەم قسەیە وەرچەرخانێکی فیکری بوو لە مۆدێلی حوکمڕانیدا. ئەمە سیفەتی سەرکردەیەکی بەرپرسیارە کە دەسەڵات وەک ئەرکێک بۆ خزمەتکردن دەبینێت، نەک وەک ئامرازێک بۆ هەژموونگەری. 

ئەم روانگەیە بووە هەوێنی هەموو ئەو چاکسازییانەی کە لە ناو جومگەکانی کارگێڕی هەرێمدا دەستیان پێکرد.

یەکێک لە دەستکەوتە هەرە دیارەکانی کابینەی نۆیەمی حکوومەتی هەرێم بە سەرۆکایەتی مەسرور بارزانی، جێگیرکردنی پرەنسیپی شەفافیەت و دیجیتاڵکردنی دامەزراوەکان بوو. پڕۆژەی "هەژماری من" شۆڕشێکی داراییە بۆ کۆتاییهێنان بە سیستەمی کۆنی کاش و ڕێگریکردن لە گەندەڵی و بەهێزکردنی ژێرخانی ئابووری تاک.

 لە هەمان کاتدا، هەنگاوە خێراکان بەرەو "حکومەتی ئەلیکترۆنی" و کەمکردنەوەی بیرۆکراسی، نیشانەی جدییەتی ئەون لە دروستکردنی ئیدارەیەکی سەردەمیانە. لە کەرتی ژێرخان و رێگاوباندا، گۆڕانکارییەکان چاوەڕواننەکراو بوون؛ دروستکردنی رێگا و بەنداو و پۆندە ستراتیژییەکان و تونێلە نوێیەکان، نەک تەنها شارەکانیان پێکەوە بەستەوە، بەڵکو بوونە شادەماری گەشەی بازرگانی.

لە رووی ئاسایشی خۆراک و کشتوکاڵەوە، مەسرور بارزانی توانی کوردستان لە وڵاتێکی بەکاربەرەوە بەرەو وڵاتێکی بەرهەمهێنەر بەرێت. هەناردەکردنی بەرهەمی ناوخۆیی بۆ بازاڕەکانی کەنداو و ئەوروپا، سەلمێنەری ئەو راستییەن کە پلانی درێژخایەنی ئەو بۆ هەمەجۆرکردنی سەرچاوەکانی داهات و رزگاربوون لە پشتبەستنی تەنها بە نەوت، پلانێکی زانستی و سەرکەوتوو بووە. هەر لەم چوارچێوەیەدا، هەوڵە بەردەوامەکان بۆ چاکسازی لە کەرتی کارەبا و هەنگاونان بەرەو کارەبای 24 کاتژمێری، ئومێدێکی گەورەی بۆ کەرتی پیشەسازی و ژیانی رۆژانەی خەڵک گەڕاندووەتەوە.

پەیوەندییە سیاسییەکان

لە پەیوەندییەکانیدا لەگەڵ حکوومەتی ناوەندی لە بەغدا، مەسرور بارزانی وەک دیپلۆماتکارێکی ژیر و پارێزەرێکی سەرسەختی مافە دەستوورییەکان دەرکەوت. سیاسەتی ئەو بەرامبەر بەغدا لەسەر دوو بنەمای سەرەکی دارێژراوە: "رێککەوتن لەسەر بنەمای دەستوور" و "تەسلیم نەکردنی قەوارەی هەرێم". ئەو سەلماندی کە دەکرێت بە زمانی دیالۆگ و مەنتیق مامەڵە بکرێت، بەڵام هەرگیز سازش لەسەر شکۆ و مافە بنەڕەتییەکانی خەڵکی کوردستان ناکرێت. ئەم هاوسەنگییە نێوان نەرمیی دیپلۆماسی و توندیی لەسەر پرەنسیپەکان، تایبەتمەندییەکی دەگمەنی سەرکردە مێژووییەکانە.

لە ئاستی نێودەوڵەتیدا

لە ئاستی نێودەوڵەتیدا، مەسرور بارزانی توانیویەتی پێگەی کوردستان وەک "فاکتەری سەقامگیری" لە ناوچەیەکی پڕ کێشەدا بپارێزێت. ئەمڕۆ هەرێمی کوردستان لە ڕووی ئاسایش و ئەمنییەتەوە لە ئاستی وڵاتە پێشکەوتووەکانی جیهاندایە. لیندسی گراهام، سیناتۆری ناسراوی ئەمریکی، لەبارەی ڕۆڵی مەسرور بارزانییەوە دەڵێت: "مەسرور بارزانی هاوبەشێکی جێی متمانە و سەرکردەیەکی ئازایە کە ڕۆڵێکی یەکلاکەرەوەی هەیە لە پاراستنی ئاشتی و سەقامگیری و شەڕی دژ بە تیرۆر لە ناوچەکەدا." ئەم متمانە نێودەوڵەتییە وایکردووە کە هەرێم ببێتە ناوەندێکی گرنگی دیپلۆماسی و بازرگانی، بە جۆرێک کە پەیوەندییەکانی لەگەڵ وڵاتانی کەنداو، 
ئەوروپا و ئەمریکا لە لوتکەدایە.

مەسرور بارزانی، ئەندازیاری قۆناغێکی نوێیە لە دەوڵەتداری. ئەو پیاوی بڕیارە سەختەکانە و لە کاتی تەنگانەدا سڵ لە بەرپرسیارێتی ناکاتەوە.  تێگەیشتنی قووڵی ئەو بۆ پایەکانی حوکمڕانی و بنەماکانی سەرکردایەتی، وایکردووە کە پڕۆژەی "کوردستانێکی بەهێز" تەنها دروشم نەبێت، بەڵکو ببێتە ستراتیژییەتێکی نیشتمانی.

لە کۆتاییدا دەتوانین بڵێین، هەرێمی  کوردستان بۆ ساڵانی داهاتوو، زیاتر لە هەر کاتێک پێویستی بە ئەقڵانییەت و ستراتیژییەتی مەسرور بارزانی هەیە. بۆ ئەوەی دەستکەوتەکان بپارێزرێن و چاکسازییەکان بگەنە ئەنجامی کۆتایی، بوونی سەرکردەیەکی وەک ئەو کە تێکەڵەیەکە لە "جورئەتی بڕیاردان" و "حیکمەتی بەڕێوەبردن"، پێویستییەکی مێژوویی و نیشتمانییە. ئەو بناغەیەی ئەو دایڕشتووە، گەرەنتییە بۆ ئەوەی کوردستان نەک تەنها بمێنێتەوە، بەڵکو ببێتە نموونەیەکی درەوشاوەی گەشەپێدان و دیموکراسی لە هەموو ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.