بەهۆی شەڕی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست تایلاند 12 ملیار دۆلار قەرز دەکات

حکوومەتی تایلاند بەهۆی کاریگەرییە نەرێنییەکانی شەڕی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و بەرزبوونەوەی نرخی وزە، پاکێجێکی فریاگوزاری بۆ قەرزکردنی زیاتر لە 12 ملیار دۆلار پەسند دەکات، ئەوەش وەک هەوڵێک بۆ پاراستنی جێگیری ئابووری وڵاتەکەی.

حکوومەتی تایلاند رۆژی سێشەممە پلانێکی فریاگوزاری بۆ قەرزکردنی 12.2 ملیار دۆلار پەسند کرد، ئەمەش بە مەبەستی کەمکردنەوەی کاریگەرییە ئابوورییەکانی شەڕی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست. ئەم هەنگاوە بە یەکێک لە گەورەترین پلانەکانی قەرزکردنی تایلاند لە چەندین دەیەی رابردوودا دادەنرێت.

ئەنجوومەنی وەزیرانی تایلاند رایگەیاند، ئەو بودجەیە بۆ هاندانی خەرجییە ناوخۆییەکان و سووککردنی بارگرانییە ئابوورییەکان بەکاردێت، بەتایبەت لە کاتێکدا کە رێژەی هەڵاوسان رووی لە زیادبوونە و گەشەی ئابووری خاو بووەتەوە. وەزارەتی دارایی تایلاند هەفتەی رابردوو پێشبینییەکانی بۆ گەشەی بەرهەمی ناوخۆیی (GDP) لە 2.4%ـەوە بۆ 1.6% کەمکردەوە.

ئەم قەرزە کە بڕەکەی نزیکەی 400 ملیار باتە، لە مانگی حوزەیرانەوە تاوەکو ئەیلوول خەرج دەکرێت. زیاتر لە 20 ملیۆن کەسی کەمداهات لە چوارچێوەی پڕۆژەی "تایلاندییەکان یارمەتی تایلاندییەکان دەدەن" سوودمەند دەبن، ئەمەش بە ئامانجی کەمکردنەوەی تێچووی بژێوی ژیان.

ئیکنتی نیتیتانپراپاس، وەزیری دارایی تایلاند لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا دوای کۆبوونەوەی ئەنجوومەنی وەزیران رایگەیاند، بەشێکی دیکەی ئەو پارەیە بۆ پاڵپشتیکردنی سێکتەری وزەی جێگرەوە تەرخان دەکرێت.

شەڕی ئەمریکا و ئیسرائیل دژی ئێران، کە لە کۆتایی مانگی شوباتەوە دەستیپێکردووە، بازاڕەکانی وزەی جیهانی شێواندووە، ئەمەش بووەتە هۆی بەرزبوونەوەی نرخی نەوت، گاز، تێچووی گواستنەوە و کاڵا بەکاربەرەکان.

ئەنوتین چارنڤیراکول، سەرۆکوەزیرانی تایلاند ئەم قەرزەی بە "ئامرازێک بۆ بەرەوپێشبردنی وڵات و رێگریکردن لە لاوازبوونی ئابووری" وەسف کرد و بە رۆژنامەنووسانی راگەیاند: "پێکەوە ئەم قەیرانە تێدەپەڕێنین."

هەرچەندە بڕی قەرزەکە زۆرە، بەڵام هێشتا لە خوار ئەو ئاستە دایە کە لە کاتی قەیرانی دارایی ساڵی 1997ی ئاسیا و ساڵانی بڵاوبوونەوەی پەتای کۆرۆنادا تۆمارکرابوو. وەزیری دارایی ئاماژەی بەوە کرد، قەرزی گشتی لە مانگی ئاداردا 66.38%ی بەرهەمی ناوخۆیی بووە، کە هێشتا لە خوار بنمیچی 70% دیاری کراوە و قەرزە نوێیەکە ئەو سنوورە نابەزێنێت.

پێشبینی دەکرێت رێژەی هەڵاوسانی بنەڕەتی لە تایلاند بۆ ئەمساڵ بگاتە 3.0%، لە کاتێکدا پێشتر پێشبینی دەکرا تەنیا 0.3% بێت.