Tek doz aşı Covid-19’un varyantlarına karşı etkili mi?

Uzmanlar, eldeki verilerden yola çıkarak iki doz aşının Alpha ve Delta adı verilen yeni varyantlara karşı etkili olduğunu söylüyor.

HABER MERKEZİ

Yeni tip coronavirüs (Covid-19) salgınının mutasyona uğramamış türüne göre geliştirilen aşıların ilk dozdan sonra ortalama düzeyde, ikinci dozdan sonra da yüksek seviyede koruma sağladığı belirtiliyor.

İngiliz Bilim Kurulunun hazırladığı son rapora göre, ülkede uygulanan Pfizer/BioNTech, Moderna ve AstraZeneca aşılarının ilk dozu Alpha varyantına karşı yüzde 46 ila 52 oranında etkili olurken bu oran Delta varyantına karşı yüzde 32 ila 38'e düşüyor.

Raporda verilerin hangi aşılarla bağlantılı olduğu belirtilmeyip ortalama rakamlar yer alıyor.

İki doz aşı yaptıranlar ise Alpha'dan yüzde 87 ila 90 korunurken, Delta'dan dolayı semptomatik hastalık geçirme riski yüzde 78 ila 80 oranında azalıyor.

Tek dozu aşı hastane yatışlarını Alpha için yüzde 78, Delta için yüzde 80 azaltırken, iki doz aşı bu rakamları sırasıyla yüzde 93 ve yüzde 96'ya çıkarıyor.

İngiltere'de 40 yaşın altındakilere AstraZeneca aşısı yapılmıyor. Ülkede, sonbahar aylarında, 50 yaşın üstünde olanlar için üçüncü doz aşılamaya geçilmesi planlanıyor.

Aşılar, virüsün orijinal türüne karşı çok daha etkili.

Bazı uzmanlar 6 ay boyunca yüzde 50'nin üzerine koruma sağlayan aşıların en az bir yıl boyunca etkili olacağından üçüncü doza gerek duyulmadığı görüşünde.

Araştırmalar, Moderna ile Pfizer/BioNTech aşılarının ikinci dozdan altı ay sonra coronavirüse karşı yüzde 90'dan fazla etkili olduğunu gösteriyor.

17 Mayıs'ta, Nature Medicine bilim dergisinde yayımlanan bir makalede, Sinovac gibi daha az antikor ürettiren aşıların ömrünün daha kısa olduğu yazıyor.

Sinopharm ile Türkiye'de yaygın olarak kullanılan Sinovac aşılarının etkinlik seviyelerine ilişkin çelişen veriler ve bu aşıların 6 aydan sonra yeterince koruma sağlamadığı yönündeki kaygılar üzerine üçüncü doz için çağrılar arttı.

Aşıların varyantlara karşı etkili olduğunun altını çizen Avrupa İlaç Ajansının (EMA) aşı stratejisi sorumlusu Marco Cavaleri, üçüncü doz için en uygun zamanlamayı belirlemek üzere aşı geliştiren firmalarla temas halinde olduklarını belirtmişti.

'J&J'NİN TEK DOZLUK AŞISI DELTA VARYANTINA KARŞI ETKİLİ'

Öte yandan Johnson & Johnson (J&J) ve Janssen'in ortaklaşa yürüttüğü bir araştırma, tek dozluk Covid-19 aşısının en az 8 ay bağışıklık sağladığını ve coronavirüsün başta Delta olmak üzere tüm varyantlarına karşı da koruma kazandırdığını ortaya koydu.

J&J ve Janssen tarafından yapılan açıklamada "8 aylık araştırma verilerine göre hastalığa karşı tek dozluk aşının yapılmasının ardından alınan antikor, azalmak yerine zaman içinde arttı" denildi.

J&J'nin Aşı Araştırma ve Geliştirme Departmanı Sorumlusu Mathai Mammen, tek doz aşının hem sürekli antikor üretilmesini hem de 'T hücreleri' adı verilen bağışıklık kazanmış hücre üretimini yine 8 ay boyunca "hızlandırdığını" ifade etti.

DİĞER VARYANTLARA KARŞI DA ETKİLİ

J&J ve Janssen tarafından yapılan araştırmada aşının coronavirüsün varyantlarına karşı da uzun süreli bağışıklık sağladığını ortaya koyuyor.

Özellikle Hindistan'da ortaya çıkan Delta varyantı (B.1.617.2), Güney Afrika'daki Beta varyantı (B.1.351) ya da Brezilya'daki P.1 ya da Gama varyantına karşı tek dozluk aşının, virüsü çoğalmadan önce etkisiz hale getiren antikorları ürettiğini gösterdi.

Varyantlar konusunda bu araştırmaya benzer sonuçların Janssen'in Hollanda'daki üçüncü faz aşı denemeleri sırasında 8 aşı gönüllüsüne yapılan kan testlerinde de ortaya çıktığı ifade edildi.

J&J ayrıca aşının ikinci dozunun gerekli olmadığını da açıkladı. Bununla birlikte ikinci dozun daha fazla koruma sağlayıp sağlamadığı üzerinde ABD Ulusal Sağlık Enstitüsü ile ortaklaşa çalışmaların devam ettirildiği de ifade edildi. (Kaynak: Euronews)