آغاز روند تعطیلی اردوگاه «الهول» توسط دولت سوریه؛ چالشهای امنیتی و تحرکات نظامی آمریکا
دولت سوریه مقدمات تعطیلی اردوگاه الهول در شمال شرقی این کشور را که محل اسکان دهها هزار نفر است، آغاز کرده است؛ اقدامی که همزمان با تشدید نگرانیهای امنیتی و تغییرات راهبردی در منطقه صورت میگیرد.
روزنامهی «وال استریت ژورنال» به نقل از دیپلماتهای مقیم دمشق گزارش داده است که از زمان انتقال کنترل اردوگاه الهول از نیروهای سوریه دموکراتیک (هـ.س.د) به دولت سوریه در ژانویه سال گذشته، اوضاع در این اردوگاه رو به وخامت نهاده است. طبق این گزارشها، طی هفتههای اخیر هزاران نفر موفق به فرار از این اردوگاه شدهاند.
چارلز لیستر، مدیر برنامهی سوریه در موسسهی خاورمیانه در واشنگتن، در این باره اظهار داشت: «دولت عملاً کنترل اردوگاه را از دست داده است. اگرچه محیط پیرامونی اردوگاه ایمنسازی شده بود، اما تداوم قاچاق و تخریب دیوارها، وضعیت را به هرجومرج کامل کشانده است.»
دمشق روز سهشنبهی گذشته اعلام کرد که مجموعهای از اقدامات را برای کنترل اوضاع در پیش گرفته است. این اقدامات شامل پیگیری مظنونان داعشی که اردوگاه را ترک کردهاند و تلاش برای بازگرداندن بازداشتشدگان پیشین به جامعه است. همچنین دولت در نظر دارد بخش بزرگی از ساکنان باقیمانده را به اردوگاه جدیدی در نزدیکی حلب منتقل کند؛ مکانی که به گفتهی مقامات دولتی، از زیرساختها و نظارت بهتری برخوردار است.
در پی نگرانی از وخامت بیشتر اوضاع امنیتی و احتمال فرار تندروها، ارتش آمریکا عملیاتی مهم را برای انتقال حدود ۵,۷۰۰ تن از عناصر مسلح داعش از زندانهای سوریه به خاک عراق اجرا کرد. یک مقام دفاعی آمریکا اعلام کرد که این عملیات روز جمعه پایان یافته و خطر فرار این افراد مرتفع شده است.
همچنین، واشنگتن سطح نیروهای خود در سوریه را کاهش داده و در یک اقدام راهبردی، پایگاه «التنف» را تخلیه و به ارتش سوریه تحویل داد. این تحول پس از آن صورت گرفت که دولت سوریه به عنوان شریک آمریکا در نبرد علیه تروریسم شناخته شد.
تعطیلی اردوگاه الهول اگرچه میتواند پایانی بر یک بحران انسانی و دیپلماتیک طولانیمدت باشد، اما آزمونی دشوار برای احمد شرع، رئیسجمهور سوریه، به شمار میرود. اکنون پرسش اصلی این است که آیا او میتواند امنیت منطقه را تضمین کرده و از ظهور مجدد داعش جلوگیری کند؟ بهویژه در شرایطی که هزاران نفر از اردوگاه گریختهاند و خطر پراکنده شدن آنها در داخل و خارج از کشور وجود دارد.