"آیفا" دختری که در کامیون نظامی و در میانه‌ی فاجعه‌ی انفال متولد شد

امروز سه‌شنبه، ۱۴ آوریل ۲۰۲۶ (۲۵ فروردین ۱۴۰۵)، داستان شادیه اسماعیل، مشهور به «آیفا»، بار دیگر به عنوان یکی از بازماندگان کارزار بدنام انفال که روایتی نادر و دردناک دارد، بازخوانی می‌شود. او که خود را «نماد انفال» معرفی می‌کند، راویِ شرایط سخت تولد خویش در زمان تبعید خانواده‌اش توسط رژیم بعث است و نام «آیفا» نیز از همین فاجعه‌ی تاریخی ریشه می‌گیرد.

شادیه اسماعیل در گفت‌وگو با شبکه‌ی کوردستان۲۴، با اشاره به آغاز حملات انفال به روستایشان گفت: «زمانی که کارزار انفال به روستای ما، یعنی روستای آلیاوا در محدوده‌ی ناحیه‌ی قادر کرم رسید، ساکنان روستا آواره شدند. در ابتدا مردم را به پادگان لیلان منتقل کردند و در آن زمان، مادرم به من باردار بود.»

پس از تنها یک روز اقامت در پادگان لیلان، روند جداسازی مردم آغاز می‌شود. آیفا در این باره می‌گوید: «مردم را جدا کردند؛ جوانان، پیران و نوجوانان را سوار کامیون‌های نظامی از نوع (آیفا) کردند. گروهی از آن‌ها به جنوب عراق منتقل شدند که تا امروز بازنگشته‌اند و گروه دیگر را به پادگان توپزاوا بردند.»

تولد در مسیر مرگ

داستان تولد شادیه در میانه‌ی این فاجعه رقم می‌خورد. او در مسیر انتقال به پادگان توپزاوا و در داخل کامیون نظامی آیفا به دنیا می‌آید. وی درباره‌ی آن لحظه‌ی تلخ می‌گوید: «در مسیر توپزاوا و در داخل کامیون متولد شدم. به دلیل نبود هیچ‌گونه امکانات و تجهیزات پزشکی، در بدوی‌ترین حالت ممکن و با استفاده از دو تکه سنگ، بند ناف مرا بریدند.»

به دلیل تولد در این نوع از کامیون‌های نظامی، بعدها لقب «آیفا» به او داده شد. اکنون شادیه اسماعیل بر این باور است که حامل نامی است که بیانگر دردی عمیق است. او خود را به عنوان یک یادگار زنده و «نماد انفال» می‌بیند که تا پایان عمر، شاهد جنایت بزرگی است که در حق مردم کورد روا داشته شده است.