اقلیم کوردستان به سوی خودکفایی صنعتی و صادرات محصولات خود گام می‌نهد

کابینه‌ی نهم دولت اقلیم کوردستان با هدف تنوع‌بخشی به منابع درآمد و کاهش وابستگی به نفت، بخش کشاورزی و صنایع غذایی را محور توسعه‌ی اقتصادی قرار داده است؛ اعطای معافیت‌های گمرکی، تأمین زمین و ایجاد ارتباط مستقیم میان کارخانه‌ها و کشاورزان از جمله اقدامات راهبردی در این راستا است.

 دولت اقلیم کوردستان در چارچوب برنامه‌ی کابینه‌ی نهم خود، با هدف تنوع‌بخشی به منابع درآمد و رهایی از وابستگی کامل به نفت، بخش کشاورزی و صنایع غذایی را به عنوان یکی از ستون‌های اصلی اقتصاد منطقه معرفی کرده است. مقامات ارشد وزارتخانه‌های سرمایه‌گذاری، بازرگانی و صنعت، و کشاورزی و منابع آب، نقشه‌ی راه دولت برای احیای این بخش‌ها را تشریح کرده‌اند که شامل اعطای معافیت‌های گمرکی گسترده، تأمین زمین، برقراری ارتباط مستقیم کارخانه‌ها با کشاورزان و افزایش ظرفیت سیلوها و انبارهای ذخیره‌سازی می‌شود.

وزارت کشاورزی و منابع آب، سیاست قاطعی را برای حمایت از محصولات داخلی در برابر واردات خارجی اتخاذ کرده است. قهرمان قادر، سخنگوی وزارت کشاورزی و منابع آب، به وب‌سایت کوردستان۲۴ گفت که در فصل برداشت محصولات کشاورزی مانند سبزیجات، سیب‌زمینی، گوجه‌فرنگی و میوه‌ها، واردات از خارج ممنوع می‌شود یا عوارض گمرکی سنگینی بر آن‌ها اعمال می‌گردد تا کشاورزان متحمل ضرر نشوند.

سخنگوی وزارت کشاورزی و منابع آب به موفقیت اقلیم کوردستان در تولید محصولات طیور اشاره کرد و افزود: "بخش طیور مانند مرغ و تخم‌مرغ در اقلیم کوردستان به خودکفایی کامل رسیده و بخش قابل توجهی از محصولات به مرکز و جنوب عراق صادر می‌شود." این مقام مسئول تأکید کرد که تسهیلات کاملی برای پروژه‌های سردخانه‌ای و بسته‌بندی فراهم شده است تا ارزش افزوده‌ی محصولات کشاورزان افزایش یابد.

بر اساس آمار وزارت کشاورزی و منابع آب، بیش از ۱۱ سیلوی اصلی و تعدادی انبار در سراسر اقلیم کوردستان وجود دارد. با احداث سیلوهای جدید مانند کلار، بردرش و قوشتپه، ظرفیت کلی انبارهای سیلو به ۵۰۰ هزار تا نزدیک به ۱ میلیون تن گندم افزایش یافته که دریافت گندم سالانه‌ی تمامی کشاورزان را تضمین می‌کند. همچنین، در استان‌های اربیل، سلیمانی، دهوک، حلبچه و ادارات مستقل، شبکه‌ی گسترده‌ای از سردخانه‌ها از طریق بخش خصوصی و با هماهنگی وزارتخانه ایجاد شده است. این اقدام باعث شده تا کشاورزان مجبور نباشند محصولات خود را در فصل برداشت به قیمت ارزان بفروشند و همزمان بازار در تمام فصول با محصولات داخلی تأمین شود.

در راستای اهمیت دادن به صنعت داخلی، سرور هواری، معاون وزارت بازرگانی و صنعت، به وب‌سایت کوردستان۲۴ اعلام کرد که این وزارتخانه در ازای اعطای معافیت‌های گمرکی، شرط قاطعی برای کارخانه‌ها تعیین کرده است؛ کارخانه‌ها باید به محصولات داخلی و تولیدات کشاورزان محلی متکی باشند.

سرور هواری توضیح داد که صاحبان پروژه‌های صنعتی برای مدت ۱۰ سال از عوارض گمرکی ماشین‌آلات و مواد اولیه‌ای که در داخل کشور یافت نمی‌شوند، معاف هستند، اما ملزم به خرید مواد اولیه‌ی اصلی مانند سیب‌زمینی، گوجه‌فرنگی و زیتون از کشاورزان کوردستان می‌باشند. معاون وزارت بازرگانی و صنعت همچنین گفت: "صاحبان کارخانه‌ها می‌توانند از طریق قرارداد، نشا و بذر ویژه‌ی بخش صنعتی را به کشاورزان ارائه دهند و سپس محصولات آن‌ها را بازخرید کنند، که این امر یک هم‌افزایی اقتصادی قوی بین بخش کشاورزی و کارخانه‌ها ایجاد می‌کند."

همچنین، به ریاست استانداران و با عضویت شهرداری، هیئت سرمایه‌گذاری و اتاق‌های بازرگانی، در تمامی استان‌ها و ادارات مستقل، کمیته‌های ویژه‌ای برای تخصیص زمین به این کارخانه‌ها تشکیل شده است. پروژه‌هایی که از هیئت سرمایه‌گذاری مجوز دریافت می‌کنند، باید موافقت وزارت بازرگانی و صنعت را نیز کسب کرده و به این شروط پایبند باشند.

از سوی دیگر، محمد شکری، رئیس هیئت سرمایه‌گذاری دولت اقلیم کوردستان، در گفتگویی با وب‌سایت کوردستان۲۴ اظهار داشت که در کابینه‌ی نهم، اهمیت بیشتری به پروژه‌های غذایی داده شده است، که این امر به رونق بیشتر سرمایه‌گذاری کشاورزی منجر شده و در مقایسه با سال‌های گذشته، رشد چشمگیری داشته و میانگین سرمایه‌گذاری در این بخش به نزدیک به ۸ درصد رسیده است. رئیس هیئت سرمایه‌گذاری توضیح داد که اقلیم کوردستان در تولید مواد غذایی، به ویژه گندم، لبنیات، صنایع غذایی و بسته‌بندی، گام‌های بزرگی برداشته است. علاوه بر تأمین نیازهای داخلی، بخشی از این محصولات به استان‌های مرکز و جنوب عراق و همچنین خارج از کشور صادر می‌شود.

محمد شکری در مورد تسهیلات ارائه شده، فاش کرد که پروژه‌های واقع در مناطق دورافتاده، از تمامی رسومات سرمایه‌گذاری معاف هستند و زمین به صورت رایگان برای آن‌ها تأمین می‌شود. همچنین، مدت زمان معافیت گمرکی برای برخی از پروژه‌های صنایع غذایی از ۵ سال به ۱۰ سال افزایش یافته است تا هزینه‌ی تولید کاهش یابد و مواد غذایی با قیمت ارزان‌تری به دست شهروندان برسد.

هماهنگی میان "هیئت سرمایه‌گذاری، وزارت بازرگانی و صنعت و وزارت کشاورزی و منابع آب" نشان می‌دهد که دولت اقلیم کوردستان در چارچوب یک زنجیره‌ی مکمل، برای بخش کشاورزی فعالیت می‌کند. از بذر تا زمین، از زمین تا انبارها و کارخانه‌ها، و از آنجا تا سفره‌ی شهروندان و بازارهای خارجی. این اقدامات، پایه‌ی محکمی برای اقتصادی متنوع و مقاوم در برابر بحران‌ها در اقلیم کوردستان ایجاد می‌کند.