İspanya'da konut krizine karşı 4 milyon kişi sokağa çıktı

İspanya genelinde milyonlarca kişi, ülkede 14 yıl aradan sonra düzenlenen ilk genel greve katılarak hızla yükselen konut fiyatlarını protesto etmek amacıyla eylemler gerçekleştirdi. Grev, aşırı sağın iktidara gelebileceği bir seçim öncesinde düzenlendi.

The Guardian'ın haberine çarşamba günü ülke genelinde 24 saat süren grevin merkezinde, İspanya’da giderek derinleşen konut krizine karşı yükselen tepkiler yer aldı. Grev çağrısı ilk olarak kiracı dernekleri tarafından yapıldı, daha sonra işçi sendikaları da eyleme destek verdi.

Madrid Kiracılar Birliği’nden Sandra Mora, RNE radyosuna yaptığı açıklamada, “İşçilerin, yani aynı zamanda kiracı olan veya konut kredisi ödeyen kişilerin üretimi durdurma ve ekonomiyi işlemez hale getirme gücüne sahip olduğunu insanlara hatırlatmak son derece önemli” sözlerini kullandı.

İşçi sendikaları, otomotiv ve liman sektörlerinde yüzde 90, atık toplama hizmetlerinde ise yüzde 82 oranında katılım sağlandığını bildirirken, greve katılımın ülke genelinde eşit düzeyde olmadığını belirtti. Konut maliyetlerindeki artışın özellikle ağır hissedildiği Katalonya ve Endülüs gibi kıyı bölgelerinde greve destek daha güçlü oldu.

Milyonlarca kişi sokaklara çıktı

Kiracılar Dernekleri Konfederasyonu, yaptığı açıklamada grevi başarılı olarak nitelendirdi ve öğle saatlerine kadar yaklaşık 4 milyon kişinin eylemlere katıldığını bildirdi. Çok sayıda okul ve üniversitenin kapalı olduğu veya sınırlı kapasiteyle hizmet verdiği belirtildi. Madrid’deki grev, yaklaşık bir ay önce daha iyi çalışma koşulları talebiyle başlayan öğretmen grevine de eklendi.

Barselona’da işçiler, bazıları yanan lastiklerle oluşturulan yol barikatları kurarken toplu ulaşım neredeyse tamamen durma noktasına geldi. Grevin gece yarısı başlamasının hemen ardından fabrikaların, pazar yerlerinin ve ulaşım merkezlerinin girişleri önünde grev gözcüleri yerlerini aldı.

Akşam saatlerinde düzenlenen büyük gösteride kentin ana alışveriş caddesi protestocularla doldu. Göstericiler, “artık kira ödemek istemiyoruz! Şimdi kira grevi!” ve “Ülkeyi durma noktasına getirdik, şimdi onu değiştireceğiz.” sloganları attı.

Organizatörler, Barselona’daki gösteriye 400 bin kişinin katıldığını öne sürerken yerel polis katılımcı sayısını 55 bin olarak açıkladı. Gece saatlerinde kapüşonlu küçük protestocu grupları mağazalara zarar verdi ve çöp konteynerlerini ateşe verdi. Olayların ardından polisle göstericiler arasında bir dizi çatışma yaşandı.

Madrid’de hükümet yetkilileri, şiddetli yağmura rağmen 120 bin kişinin gösterilere katıldığını tahmin etti. Ülkenin en büyük toptancı hali yakınlarında grev gözcüleri ile polis arasında arbede yaşanırken binlerce gösterici kentin ana bulvarına çıkarak trafiği geçici olarak durdurdu.

Olumsuz hava koşulları gösterileri etkiledi

İspanya Devlet Meteoroloji ajansı, iki fırtınanın kuvvetli rüzgar, şiddetli yağış ve denizlerde sert dalgalar oluşturmasının beklendiğini duyurarak 14 meteorolojik uyarı yayımladı. Olumsuz hava koşulları, öğleden sonra düzenlenmesi planlanan yürüyüşleri tehdit etti.

Buna rağmen on binlerce kişi, 90’dan fazla yürüyüşte bir araya gelerek Barselona, Madrid ve diğer kentlerin meydanlarını doldurdu. Rüzgar hızının saatte 120 kilometreye ulaşabileceği tahminleri nedeniyle Cadiz, Sevilla, Cordoba ve Huelva’daki yürüyüşler iptal edildi. akşam saatlerinde başlayan sağanak yağış ise Barselona’daki protestoların sona ermesine yol açtı ve göstericilerin neredeyse tamamı evlerine döndü.

İspanya genelinde konut fiyatlarındaki hızlı artışa yönelik uzun süredir biriken öfke, eylül ayında 87 yaşındaki Maricarmen abascal’ın 70 yılı aşkın süredir yaşadığı evden tahliye edilmesinin ardından görünür hale geldi. Abascal kısa süre sonra hayatını kaybetmişti. Ülke genelinde protestolar ve çadır eylemleri düzenlenirken, konut piyasasındaki dönüşüm de gündeme geldi.

Konutların giderek daha fazla turistlere yönelik kiralamalarda, spekülatif yatırım araçları olarak ve kısa süreli kiralama amacıyla kullanılması, kira fiyatlarının 10 yılda yüzde 80, konut fiyatlarının ise yüzde 63 artmasına neden oldu.

Genel grev öncesinde Granada Kiracılar Birliği de konut krizi ile turistik kiralamalar arasındaki bağlantıya dikkat çekmek amacıyla harekete geçti. Birlik üyeleri, kentin en turistik bölgelerine giderek kısa süreli kiralamalarda kullanılan yaklaşık 300 anahtar kutusuna zarar verdi.

Örgüt, kullanılamaz hale getirilen anahtar kutularının fotoğraflarını sosyal medya hesaplarından paylaşarak, “Kapitalistlere hayır, rantçılara hayır, onların suç ortaklarına hayır” ifadelerini kullandı.

Konut hakkı savunucuları ve sendikalar, hükümete piyasaya daha fazla müdahale etme çağrısında bulundu. Kiracı dernekleri, konut spekülasyonuyla mücadele edilmesi, turistik kiralamaların ortadan kaldırılması ve kiracıların yasal güvencelerinin artırılması gibi önlemler talep ediyor.

İspanya’da birçok kişinin gelirleri son yıllarda yükselmiş olsa da ülkenin en büyük işçi sendikası İşçi Komisyonları’nın başkanı Unai Sordo, yıllık yüzde 12’ye varan konut maliyeti artışlarını hiçbir toplu sözleşme müzakeresinin telafi edemeyeceğini söyledi. Sordo, Cadena SER radyosuna yaptığı açıklamada, “Ülkeyi bölen bir mesele var. Bu da birçok insanın konuta erişmekte yaşadığı zorluk” dedi.