داوای هەڵوەشاندنەوەی دەزگای کۆچی ئەمەریکا دەکرێت
خۆپێشاندانێکی کەم وێنە زۆربەی شارەکانی ئەمەریکای گرتووەتەوە، دوای کوژرانی هاووڵاتییەکی ئەمەریکی بە ناوی ڕێنی گود.
گود لە ناو ئۆتۆمبێلەکەی خۆیدا لەلایەن هێزەکانی بەرەنگاربوونەوەی کۆچی نایاسایی، ناسراو بە "ئایس" (ICE)، کوژرا.
خەڵکانێکی زۆر بەهۆی ئەو هێزەوە ژیانیان لێ تاڵ بووە و منداڵ و دایک و باوک لەیەکدی جیاکراونەتەوە. هاووڵاتییانی ئەمەریکا چیتر ناتوانن هەڵسوکەوتی ئەو هێزە قبووڵ بکەن. ئەوان داوای چوونەدەرەوەی ئەو هێزانە لە شارەکان و گەڕانەوەیان بۆ سنوورەکانی باشوور دەکەن.
برایان بڕۆم، یەکێک لە خۆپێشاندەران، گوتی: "دەمانەوێت حکوومەتی فیدراڵی لە مینیسۆتا و مینیاپۆلس بچێتە دەرەوە. دەمانەوێت هێزەکانی سنوورپارێز بگەڕێنەوە سەر سنوورەکان. 480 کیلۆمەتر سنوورمان لە باشوور هەیە. ئەو هێزە هیچ کارێکی لێرە نییە."
ناوبراو ئاماژەی بەوەش کرد، ئەو هێزانە گازی فرمێسکڕێژ بەسەر قوتابییاندا دەکەن و بیانییەکان دەڕفێنن، ئەمەش بە "تەواو ڕەگەزپەرستی" ناوبرد. گوتیشی: "ئەو خەڵکانەی تەنانەت ڕەنگی چاویان قاوەییە لە ترسدا دەژین. چەندان منداڵی بچووکی پۆلی یەک لە قوتابخانە گەڕاونەتەوە و بینیویانە دایکیان نەماوە و ئەو هێزە بردوونی."
کەسایەتییە سیاسییەکانیش لەنێو خۆپێشاندەراندان. ئەوان پێیانوایە ئەم هێزە نەک تەنیا هەڕەشەیە بۆ سەر بیانییەکان، بەڵکوو ژیانی هاووڵاتییانی ئەمەریکاشیان خستووەتە مەترسییەوە و کارەکانیان نایاسایین.
جۆناتان پاز، کاندیدی کۆنگرێسی ئەمەریکا، گوتی: "ئێمە لێرەین چونکە بڕوامان وایە ئایس ئاژانسێکی دروستی حکوومی نییە و پارێزراومان ناکات. خۆپێشاندەران پێیانوایە ئەمە یەکەیەکی فاشیستییە و لە دەرەوەی یاساکان کاردەکات." هەروەها گوتیشی: "نەک تەنیا پەنابەران، بەڵکوو دەبینین هاووڵاتییانی ئەمەریکاش ئازار دەدەن و دەکوژن. بۆیە ئەم خۆپێشاندانە تەنیا دژی کوژرانی ڕێنی گود نییە، بەڵکوو داوای هەڵوەشاندنەوەی ئایس دەکەن."
ڕێنی نیکۆڵ گود، هاووڵاتییەکی ئەمەریکی تەمەن 37 ساڵ و دایکی سێ منداڵ بوو، ڕۆژی 7ی کانوونی دووەمی 2026 لە شاری مینیاپۆلس لە ویلایەتی مینیسۆتا لەلایەن ئەفسەرێکی دەزگای "ئایس"ەوە کوژرا.
ڕووداوەکە ناڕەزایەتیی بەرفراوانی لە سەرانسەری وڵاتدا لێکەوتەوە و خۆپیشاندانی گەورە لە شارەکانی وەک مینیاپۆلس، فیلادلفیا، پۆرتلاند و لۆس ئەنجلس ڕێکخران.
بەرپرسانی فیدراڵی و سەرۆک دۆناڵد ترەمپ بەرگرییان لە ئەفسەرەکە کرد و ڕایانگەیاند کردەوەکە "بەرگری لەخۆکردن" بووە، بەڵام بەرپرسانی ناوخۆیی و شایەتحاڵان ئەم گێڕانەوەیە ڕەتدەکەنەوە و ڤیدیۆی ڕووداوەکەش پێچەوانەی ئەمە دەردەخات.
ئەم ڕووداوە لە کاتێکدایە کە لە دوای هەڵبژاردنەوەی ترەمپ لە ساڵی 2024، دەزگای "ئایس" هەڵمەتێکی فراوانی بۆ دەستگیرکردن و دەرکردنی کۆچبەرانی نایاسایی دەستپێکردووە. ئەم سیاسەتانە بوونەتە هۆی زیادبوونی گرژییەکان لەنێوان حکوومەتی فیدراڵی و هەندێک لە ویلایەت و شارەکاندا.
داواکاری بۆ هەڵوەشاندنەوەی "ئایس"، کە لە ساڵی 2018دا دەنگدانەوەی پەیدا کرد، جارێکی دیکە هاتووەتەوە Tagesordnung. ڕاپرسییەکان دەریدەخەن کە پشتیوانی بۆ هەڵوەشاندنەوەی ئەم دەزگایە لە سەرەتای ساڵی 2026دا گەیشتووەتە بەرزترین ئاستی خۆی، بەجۆرێک 42%ی ئەمەریکییەکان پشتیوانی لەم داوایە دەکەن.