سوودانی لە ساڵیادی کیمیابارانکردنی هەڵەبجە: رێگە نادەین دیکتاتۆرییەت بگەڕێتەوە

سەرۆکوەزیرانی عێراق یادی تاوانەکانی رژێمی پێشووی بەعسی کردەوە؛ لە نێویاندا کۆمەڵکوژیی هەڵەبجە و شاڵاوەکانی ئەنفال. 

ئەمڕۆ دووشەممە، 16ی ئاداری 2026، محەممەد شیاع سوودانی، سەرۆکوەزیرانی عێراق لە ساڵیادی کیمیابارانکردنی شاری هەڵەبجە، لە پەیامێکدا رایگەیاند، "ئەمڕۆ یادی ئەو تاوانانە دەکەینەوە کە رژێمی تاوانکاری سەدامی بەعس دەرهەق بە رۆڵەکانی گەلە خاکییەکەمان ئەنجامی دان." 

لە پەیامەکەیدا ئاماژەی بەوە کردووە، گۆڕە بەکۆمەڵەکان، راپەڕینی شەعبانیە، کۆمەڵکوژیی هەڵەبجە، شاڵاوەکانی ئەنفال و تیرۆرکردنی زانایان و هێزە ئایینی و نیشتمانییەکان کە لاپەڕەی خوێناوی مێژووی عێراقن.

لە بەشێکی دیکەی پەیامەکەیدا سوودانی باسی لە قۆناغی دوای رووخانی رژێم کرد و روونیشی کردەوە، سەرەڕای ئەو هەموو قوربانییە عێراقییەکان دوای رووخانی دیکتاتۆریەتیش بەردەوام بوون لە قوربانیدان، کاتێک رووبەڕووی کردەوەی تیرۆریستی و تاوانی سیستماتیک بوونەوە لەلایەن پاشماوەکانی دیکتاتۆریەت و چەتەکانی داعشەوە. ئەوەشی خستە روو، چەتەکانی داعش درێژکراوەی تاوانەکانی رژێمی پێشوو بوون.

ئەمڕۆ 16ی ئاداری 2026، تێپەڕبوونی 38 ساڵە بەسەر تاوانی کیمیابارانکردنی شاری هەڵەبجە لەلایەن رژێمی پێشووی بەعسی عێراقەوە لە 16ی ئاداری 1988. لەم تاوانەدا زیاتر لە 5000 هاووڵاتیی مەدەنی شەهید بوون و هەزارانی دیکەش بریندار بوون. 

ئەم هێرشە بەشێک بوو لە شاڵاوە بەدناوەکانی ئەنفال دژی گەلی کورد، تێیدا زیاتر لە 182000 مرۆڤی بێتاوان کوژران و بێسەروشوێن کران.

لە یادی 38 ساڵەی ئەم کۆمەڵکوژییەدا، سەرکردایەتیی هەرێمی کوردستان و سەرۆکایەتیی کۆماری عێراق جەخت لە پێویستیی قەرەبووکردنەوەی ماددی و مەعنەویی قوربانییان دەکەنەوە.