«آمریکا و ایران مذاکره میکنند اما اختلاف نظر همچنان باقی است»
اربیل (کوردستان۲۴) ـ واشینگتن و تهران، امروز چهارشنبه ۸ آوریل در تلاشی در آخرین لحظه برای جلوگیری از نابودی کامل ایران که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تهدید به آن کرده بود، با آتشبس دو هفتهای موافقت کردند.
قرار است دو کشور پس از آتشبس مذاکرات را آغاز کنند اما در مواضع خود در مورد پایان جنگ همچنان اختلاف نظر دارند.
آمریکا در مورد آتشبس چه گفته است؟
ترامپ به خبرگزاری فرانسه گفت که توافق آتشبس یک "پیروزی کامل و تمامعیار" برای واشنگتن است.
به گفته واشنگتن، ایالات متحده حملات به ایران را به مدت دو هفته به حالت تعلیق در خواهد آورد و تهران نیز به نوبه خود تنگه هرمز، شاهراه حیاتی برای جریان نفت جهان را به طور موقت بازگشایی خواهد کرد.
ترامپ در پستی در شبکه اجتماعی تروث نوشت: تهران با "بازگشایی کامل، فوری و ایمن تنگه هرمز" موافقت کرد.
رئیسجمهور آمریکا گفت که این توافق پس از صحبت با رهبران پاکستان حاصل شده است، کشوری که نقش کلیدی در میانجیگری در جنگی که توسط آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه آغاز شد، ایفا کرده است.
ترامپ همچنین به خبرگزاری فرانسه گفت که موضوع اورانیوم غنیشده ایران تحت آتشبس دو هفتهای «به طور کامل» مورد توجه قرار خواهد گرفت.
او با متهم کردن تهران به غنیسازی اورانیوم با هدف ساخت سلاح اتمی، جنگ را توجیه کرده است، ادعایی که مورد حمایت آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیست و ایران آن را رد کرده است.
ایالات متحده در طرح قبلی خود برای پایان دادن به خصومتها - که تهران با آن موافقت نکرد - از ایران خواسته بود که غنیسازی بیشتر را متوقف کند، با محدودیتهایی بر برنامه موشکی خود موافقت کند و حمایت از گروههای شبهنظامی در منطقه را متوقف کند.
این الزامات در آتشبس اخیر به تفصیل شرح داده نشده است.
ترامپ در شرایط خود برای پایان دادن به جنگ متناقض بوده و مرتباً از خواستههای تندروانه عقبنشینی کرده است.
رئیسجمهور آمریکا، ماه گذشته گفت که «تسلیم بیقید و شرط» ایران تنها نتیجه قابل قبول برای پایان دادن به جنگ خواهد بود.
ایران چه میگوید؟
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، تأیید کرد که تهران به مدت دو هفته اجازه عبور ایمن از تنگه هرمز، که یک پنجم نفت جهان از آن عبور میکند، را خواهد داد.
ایران طرحی 10 مادهای برای پایان دادن به جنگ پیشنهاد کرده است که ترامپ آن را "قابل اجرا" خوانده است.
در حالی که این طرح میتواند اساس مذاکرات احتمالی در اواخر این هفته را تشکیل دهد، شامل چندین نکته مبهم است که واشنگتن قبلاً آنها را غیرقابل اجرا دانسته است.
طبق بیانیهای که توسط جمهوری اسلامی منتشر شد، این طرح مستلزم "ادامه کنترل ایران بر تنگه هرمز، پذیرش غنیسازی، لغو تمام تحریمهای اولیه و ثانویه" است.
در حالی که درخواست غنیسازی اورانیوم، در بیانیه انگلیسی زبان تهران که توسط سازمان ملل به اشتراک گذاشته شده بود، گنجانده نشده بود، اما بخشی از بیانیه فارسی منتشر شده توسط رسانههای دولتی ایران بود.
سایر خواستهها عبارتند از: خروج نظامی ایالات متحده از خاورمیانه، پایان حملات به ایران و متحدانش، آزادسازی داراییهای مسدود شده ایران و اجرای قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل که این توافق را الزامآور میکند.
اسرائیل با چه چیزی موافقت کرده است؟
اسرائیل اعلام کرد که از تصمیم ترامپ برای تعلیق بمباران ایران حمایت میکند، اما تأکید کرد که آتشبس «شامل لبنان نمیشود.»
اسرائیل از زمان پرتاب موشک توسط حزبالله مورد حمایت ایران در ماه مارس، در حال مبارزه با این گروه بوده است.
به گفته مقامات لبنانی، انتقام بعدی اسرائیل منجر به کشته شدن بیش از ۱۵۰۰ نفر شده است.
این اظهارات با بیانیه قبلی شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، که گفته بود این توافق «همه جا از جمله لبنان» را شامل میشود، در تضاد است.
مذاکرات در پاکستان
شریف گفت که آتشبس بلافاصله آغاز خواهد شد و اسلامآباد، پایتخت پاکستان، میزبان نمایندگان هر دو کشور برای مذاکراتی خواهد بود که قرار است روز جمعه آغاز شود.
وی گفت که این مذاکرات با هدف دستیابی به «توافق قطعی» انجام خواهد شد.
ایران اعلام کرد که دو هفته برای مذاکرات اختصاص خواهد داد.
کارولین لیویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، گفت که کاخ سفید در حال بررسی مذاکرات در پاکستان است، اما برنامهها هنوز نهایی نشدهاند.
امروز چهارشنبه، پس از اعلام بازگشایی تنگه هرمز تحت آتشبس، قیمت نفت سقوط کرد. عرضه جهانی نفت و گاز از زمان بسته شدن این گذرگاه توسط ایران، با کاهش مواجه شد.
بازگشایی تنگه هرمز میتواند برای کشورهایی که به واردات نفت متکی هستند، تسکین موقت ایجاد کند.
ایافپی/ب.ن