مسرور بارزانی: احساس شد اربیل به یک نماد مذهبی نیاز دارند که یادآور تاریخ پرافتخار ملت کورد باشد

امروز یکشنبه (۲۱ ژوئن ۲۰۲۶)، مسرور بارزانی، نخست‌وزیر اقلیم کوردستان، در مراسمی باشکوه و با حضور گسترده علمای مذهبی، شخصیت‌های برجسته و مسئولان حکومتی، سنگ بنای پروژه عظیم «مسجد بزرگ بارزانی» را در شهر اربیل بر زمین گذاشت.

مسرور بارزانی، در این مراسم طی سخنانی به تبیین ابعاد و ویژگی‌های مختلف این پروژه پرداخت. نخست‌وزیر اقلیم کوردستان فاش کرد که ایده ساخت این مسجد به سه سال پیش بازمی‌گردد؛ زمانی که احساس شد اربیل و کوردستان به یک نماد مذهبی نیاز دارند تا جلوه‌گر خداشناسی و انسان‌دوستی مردم این دیار و همچنین یادآور تاریخ پر از افتخار ملت کورد در عدالت‌خواهی و مبارزه با ظلم باشد.

وی در ادامه تصریح کرد: هدف از این پروژه، تنها ساخت مکانی برای عبادت نیست؛ بلکه این مجموعه به مرکزی تبدیل خواهد شد تا نسل‌های آینده بتوانند در زمینه‌های علمی و مذهبی در آن پرورش یابند و به همزیستی مسالمت‌آمیز کمک کنند. بر همین اساس، در کنار این مسجد، بخش ویژه‌ای نیز برای سایر ادیان و آیین‌ها در نظر گرفته شده تا این مرکز بدون هیچ‌گونه تبعیضی، در خدمت تمامی شهروندان باشد.

نخست‌وزیر اقلیم کوردستان با اشاره به سبک معماری منحصربه‌فرد این پروژه گفت: طراحی این مسجد الهام‌گرفته از سیاه چادر کوردی است. در تاریخ ما، سیاه چادر تنها یک محل سکونت نبوده، بلکه در دوران آوارگی، بی‌پناهی، مبارزە و مقاومت، پناهگاه و نماد ایستادگی ما در برابر ظلم و ستم بوده است.

مسرور بارزانی، درباره نام‌گذاری این پروژه به نام «مسجد بزرگ بارزانی» افزود: این نام‌گذاری ادای احترامی است به بزرگ‌ترین رهبر ملی و معاصر مردم ما که به نماد خداشناسی، وطن‌دوستی، عدالت و صلح تبدیل شد. این پروژه همچنین بازتابی از ارزش‌های والایی است که مشایخ طریقت بارزان برای ما به یادگار گذاشته‌اند؛ از زمان شیخ عبدالسلام شهید تا شیخ احمد نورانی و تمامی شخصیت‌های برجسته مذهبی که در کشور و در میان ملت ما ظهور کردند. این مسجد مکانی برای بزرگداشت این مردان بزرگ خواهد بود.

 

متن کامل سخنان نخست‌وزیر اقلیم کوردستان:

به نام خداوند بخشنده و مهربان. حاضران گرامی، علمای ارجمند مذهبی، مشایخ بزرگوار طریقت؛ بسیار خوش آمدید. امروز از حضور در خدمت شما عزیزان در این مراسم بزرگ بسیار خرسندم؛ مراسمی گذاشتن سنگ بنای پروژه‌ای بی‌نظیر که احساس کردیم یک ضرورت تاریخی و مهم برای شهر اربیل و کوردستان عزیزمان است.

ایده ساخت مسجد بزرگ بارزانی سه سال پیش شکل گرفت؛ چرا که احساس کردیم اربیل و کوردستان به یک نماد مذهبی نیاز دارند؛ نمادی که بازتاب‌دهنده خداشناسی و انسان‌دوستی ملت ما و همچنین مروج تاریخ سرشار از عدالت‌خواهی و ایستادگی ما در برابر ظلم و ستم باشد.

این مسجد بزرگ تنها مکانی برای خداپرستی نخواهد بود، بلکه مرکزی است که از جنبه‌های مختلف مذهبی به ملت و دین مبین ما خدمت خواهد کرد و زمینه‌ساز همزیستی مسالمت‌آمیز میان تمامی ادیان و مذاهب خواهد شد.

خواستیم این مسجد را به نام "بارزانی نامدار" نام‌گذاری کنیم تا ادای دینی باشد به بزرگ‌ترین رهبر معاصر، ملی و میهنی ملت ما که سمبل خداشناسی، وطن‌دوستی، عدالت و صلح بود. این اقدام همچنین ارج نهادن به ارزش‌های والایی است که مشایخ طریقت بارزان، از زمان شیخ عبدالسلام شهید تا شیخ احمد نورانی و دیگر بزرگان مذهبی این دیار، برای ما به ارث گذاشته‌اند. اینجا مکانی برای زنده نگه داشتن یاد این مردان بزرگ خواهد بود.

این مسجد از بخش‌های مختلفی تشکیل شده است؛ همان‌طور که در طرح‌ها می‌بینید، بخش عمده آن به نماز، دعا و عبادت اختصاص یافته است، اما بخش‌های دیگری نیز برای مناسبت‌های مذهبی در طول سال پیش‌بینی شده که همواره در خدمت شهروندان خواهد بود.

این مجموعه مکانی برای آموزش و تحصیل دانش‌آموزان و دانشجویانی خواهد بود که خواهان ارتقای دانش مذهبی و علمی خود هستند. ما یک مرکز پیشرفته و بزرگ تأسیس خواهیم کرد که در خدمت این عزیزان باشد. همچنین فعالیت‌های متنوع سالانه‌ای در این مرکز انجام خواهد شد که همگی در مسیر خدمت به شهروندان، به‌ویژه اقشار کم‌درآمد جامعه خواهد بود.

این مسجد مرکزی برای توسعه همزیستی مذهبی میان تمامی ادیان، مذاهب و قومیت‌های مختلف خواهد بود؛ موضوعی که ما در کوردستان به آن افتخار می‌کنیم. خوشبختانه سرزمین ما سرشار از اماکن عبادی برای ادیان مختلف است، اما احساس کردیم به یک نماد بزرگ نیاز داریم تا جایگاه شهر محبوبمان اربیل را در نقشه‌ جهانی بیش از پیش برجسته کند.

از نظر مساحت، این پروژه و این مسجد، بزرگ‌ترین در سطح جهان خواهد بود. در کنار این مسجد، یک پارک بسیار بزرگ با پوشش گیاهی انبوه و یک دریاچه مصنوعی بزرگ احداث می‌شود که همگی در اختیار و خدمت شهروندان قرار می‌گیرد. این پروژه بر اساس بالاترین استانداردهای جهانی ساخته می‌شود که بخشی از آن‌ها امروز معرفی شد.

طراحی ساختار اصلی مسجد شبیه به سیاه چادر و خیمه است. در تاریخ ملت ما و در میان عشایر مختلف کوردستان، سیاه چادر جایگاه ویژه‌ای داشته است. بارها در دوران آوارگی، تنهایی، انقلاب، مقاومت و رویارویی با ستم، وقتی نمی‌توانستیم در شهرها زندگی کنیم، به خیمه‌ها و سیاه چادرها پناه می‌بردیم. این همان مکانی است که جناب بارزانی نامدار نیز بارها در آن مستقر بودند و استراحت می‌کردند. بنابراین، ساخت مسجدی به شکل سیاه چادر، تنها یک معماری کوردی نیست، بلکه به تصویر کشیدن بخشی از تاریخ پرفرازونشیب و مظلومیت ملت ماست تا همگان بدانند ما از چه مراحلی عبور کرده‌ایم.

مایه خرسندی است که این معماری با یک ایده کوردی و به دست توانمند مهندسان کرد طراحی شده است. جا دارد اشاره کنم زمانی که این ایده را با وزیر محترم اوقاف، کاک پشتیوان مطرح کردیم، به دنبال فردی توانمند می‌گشتیم که بتواند در اجرای این ایده به ما کمک کند و آن را به واقعیت تبدیل سازد. سپس کاک دکتر گوران آمدند و پس از چندین جلسه گفتگو و اعمال تغییرات متعدد در طراحی، سرانجام به این طرح نهایی که امروز پیش روی شماست، رسیدیم. به مهندس گوران سپاس می‌گویم؛ واقعاً کار بی‌نظیری انجام داده‌اند. ان‌شاءالله به‌زودی ساخت این مسجد بزرگ را آغاز می‌کنیم تا در خدمت همه هم‌وطنان عزیز قرار گیرد.

همچنین لازم می‌دانم از تمامی بزرگوارانی که آمادگی خود را برای مشارکت در به سرانجام رساندن این پروژه بزرگ اعلام کرده‌اند، تشکر و قدردانی کنم.

در پایان، این پروژه و این مسجد بزرگ به نمادی تبدیل خواهد شد که نشان می‌دهد ملت ما، ملتی خداپرست، انسان‌دوست و عدالت‌خواه است و ما همواره آماده‌ایم تا در مسیر خدمت به مردم و میهنمان از طریق دین و خداشناسی قدم برداریم. همان‌طور که در احادیث آمده است، دوست داشتن وطن از ایمان است؛ از این رو، این مسجد در خدمت تمامی شهروندان خواهد بود. امیدوارم همواره در مسیر خداپرستی، احترام به ارزش‌های والای ملتمان و عشق به وطن پایدار باشید.

پیروز و سربلند باشید و میهنمان همیشه آبادان باد. از حضور تک‌تک شما بسیار سپاسگزارم.