هشدار اوپک و خطر داغدار شدن اقتصاد وابسته به نفت عراق
بازار جهانی انرژی با تغییرات و چالشهای جدی مواجه شده است. توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و کاهش سرمایهگذاری در بخش نفت، خطری بزرگ برای کشورهایی ایجاد کرده که اقتصادشان به طور کامل به «طلای سیاه» وابسته است. در آستانه این تحولات، اقتصاد عراق در برابر تصمیمات و پیشبینیهای جدید بازار نفت، با خطری جدی و چالش بزرگ مالی روبهرو است.
در سطح جهانی، بر اساس جدیدترین اظهارات هیثم الغیص، دبیرکل سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) در بیستوپنجمین کنگره جهانی نفت در ریاض، پیشبینی رشد تقاضای جهانی برای نفت خام در سال ۲۰۲۶ به ۴۰۰ هزار بشکه در روز کاهش یافته است؛ در حالی که پیشتر ۱.۴ میلیون بشکه در روز پیشبینی شده بود. این اصلاح به معنای افت ۷۱ درصدی سطح رشد تقاضا نسبت به برآوردهای قبلی است.
هرچند اوپک این عقبنشینی را به چالشهای بازار و مشکلات حملونقل دریایی نسبت میدهد و پیشبینی میکند بازار در سال ۲۰۲۷ احیا شود، اما کاهش تقاضای سالانه و هشدارها در مورد کمبود سرمایهگذاری در صنایع پالایش و استخراج، نشاندهنده فضای مبهم در آینده اقتصادی نفت است.
از سوی دیگر، این وضعیت جهانی مستقیماً اقتصاد داخلی عراق را تحت تأثیر قرار میدهد. سمیر فخری، مدیر آمار بانک مرکزی عراق فاش کرد که عراق کشوری مصرفکننده است و ۹۳ درصد درآمدهایش به فروش نفت وابسته است. دولت از طریق این درآمدهای نفتی، تمام هزینههای جاری (مصرفی) و پروژههای سرمایهگذاری خود را تأمین میکند. از آنجا که درآمد عراق به دلار است، ارزش دلار و مبادلات ارزی اهمیت فوقالعادهای برای حفظ تعادل اقتصادی کشور دارد و وظیفه اصلی بانک مرکزی نیز صیانت از ارزش دینار از طریق ذخایر ارزی است که متعلق به کل دولت و ملت است.