Kriz Grubu'ndan yeni çözüm süreci çağrısı
Çatışmaları önlemek amacıyla kurulan Belçika merkezli sivil toplum kuruluşu Uluslararası Kriz Grubu’nun son raporunun konusu Türkiye’deki çatışmalar oldu.
Haber Merkezi- Çatışmaları önlemek amacıyla kurulan Belçika merkezli sivil toplum kuruluşu Uluslararası Kriz Grubu’nun son raporunun konusu Türkiye’deki çatışmalar oldu. “Türkiye’deki PKK Çatışmasını Yönetmek: Nusaybin Örneği” başlıkla raporda, 2 yıl önce Mardin’de yaşanan sokak çatışmalarının üzerinden, Türkiye’nin PKK ile mücadelesine vurgu yapılıyor.
Bir kopyasına Amerikanın Sesi’nin ulaştığı raporun giriş bölümünde Nusaybin’de 2016 yılında benzeri görülmemiş şiddet yaşandığı belirtilerek, “Olağanüstü hal uygulaması, özellikle 2016 yılı Temmuz ayındaki darbe girişimi sonrasında ve 16 Nisan anayasa referandumu öncesinde yasal Kürt siyasi hareketinin seçilmiş temsilcilerinin tutuklanması ve/veya görevden alınması ve siyasi kanallarının kapatılmasıyla sonuçlandı” denildi.
SINIR TİCARETİNE İZİN VERİN
Raporda, Nusaybin’de 24’ü sivil en az 184 kişinin öldüğü çatışmalarda, 15 mahalleden altısının tamamen yıkıldığı, 6 bin evin ya yıkıldığı ya da ağır hasar gördüğü belirtildi. Çatışmanın ekonomik maliyetinin, Nusaybin'deki yaşamları derinden etkilediği ifade edilen raporda ”Sınır ticaretiyle yaşayan küçük dükkan sahipleri ve esnaf özellikle zorlandı. Yaklaşık 2.500'ü küçük esnaf, 4.500’ü aşkın işyeri dükkan/işletme (terzi, berber, kaynakçı, market, restoran vb.) hasar gördü. Sokağa çıkma yasağı 25 Temmuz 2016'da kaldırıldıktan sonra 1.000 kişi iflas etti” denildi. ICG, şu çağırıyı yaptı: “Hükümetin çatışma nedeniyle travma yaşayan halkın psikolojik gereksinimlerini uygun şekilde karşılaması ve küçük işletmelerin yeniden canlandırılması için mevcut beklentilere yanıt vermesi, bunun için gerekiyorsa kontrollü sınır ticaretine izin vermesi gerekmektedir.”
KÜRTLER UMUTSUZ
Kürt siyasetçilerin tutuklanmasına ve belediyelere kayyum atanmasının etkilerine de yer verilen raporda, “Daha geniş açıdan bakıldığında, yasal Kürt hareketinin seçilmiş temsilcilerinin görevden alınması ve yerel halkın güvendiği belediye çalışanlarının işten çıkartılması, Kürt hareketi destekçileri arasında siyasi yönelim ve kimliklerinin tanınmadığı yönündeki algıyı güçlendirmiştir. Bu ve kamusal alanda temsilcilerinin susturulması, bazı bölgelerde toplu protestoların yasaklanması ve güvenlik güçlerinin yaygın mevcudiyeti, kimi kesimler arasında demokratik siyasetin mümkün olmadığı yönündeki algıyı kuvvetlendirmiştir. Bazılarına göre, bu, silahlı mücadeleyi daha meşru hale getirmiştir,” denildi.
ERDOĞAN’A ÇAĞRI
Raporda Cumhurbaşkanı Erdoğan’a da şu çağrı yapıldı: “İdeal olarak, referandumdan istediği sonucu almış olan Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kürtler arasındaki ideolojik farklılıkları gözönünde bulundurarak toplumsal gerginlikleri gidermeye odaklanmalıdır. Önümüzdeki iki yılda seçim öngörülmediği için Erdoğan milliyetçi seçmenleri mobilize etmeye odaklı olmayabilir. Kürt hareketinin meşru temsili için kanalların kapatılması ve geçmişten gelen siyasi taleplerin yok sayılması, öfkenin derinleşmesine ve toplumun bazı kesimlerinin radikalleşmesine yol açabilir. Eğer Ankara terörle mücadele yasalarını devletin resmi söylem ve yaklaşımlarına karşı çıkanlara suç isnad edecek şekilde geniş bir biçimde uygulamaya devam ederse, Türkiye’deki PKK çatışmasını uzun vadede çözmek için gerekli olan yapıcı ve barışçıl tartışmaların yeniden başlaması mümkün olmayacaktır.”
YENİDEN ÇÖZÜM SÜRECİ’NE DÖNÜN
Raporun son bölümünde ise, Türkiye ve YPG arasındaki gerginliğe dikkat çekilerek, çözüm sürecinin yeniden başlaması çağırısı yapıldı. “Baharın gelmesiyle birlikte çatışmaların yeniden artması ihtimali yüksek. Ankara ve PKK’nın uzantılarının karşı karşıya geldiği Suriye savaşı tehlikeyi daha da büyütüyor” denilen raporda kalıcı çözüm için görüşmelerin yeniden başlatılması gerektiği belirtildi. Rapor şu sözlerle tamamlandı: “Buna paralel olarak Kürtler’in ana dilde eğitim, yerel yönetimlerin güçlendirilmesi, seçim barajının düşürülmesi, terörle mücadele yasalarının reformu ve anayasanın etnik atıflardan arındırılması gibi alanlardaki taleplerinin karşılanması için çaba harcanması gerekecektir.”
Kaynak: VOA