FLAŞ SÖZLER - ‘YPG Minbic’den çekilir…’

K24 - ANKARA

Uzmanlar, YPG’nin, Türkiye ile ABD arasında sağlanan uzlaşı sonucu Minbic’den çekilebileceğini öne sürdü.

ABD ile Türkiye Minbic için yol haritasının belirlendiğini açıkladı.

Belirlenen yol haritası ile ilgili net bir bilgi verilmezken uzmanlar olası yol haritalarını değerlendirdi.

K24’e ABD ile Türkiye arasında Minbic için belirlenen yol haritasına ilişkin konuşan uzmanlar, Halk Savunma Birlikleri’nin (YPG) Fırat’ın doğusuna çekileceği kentin yerel güçler tarafından yönetileceği senaryosu üzerinde duruyor.

Yine uzmanlar anlaşmanın Fırat’ın doğusu için geçerli olmayacağı kanısında.

ABD ile Türkiye arasında oluşturulan çalışma grubunun yaptığı toplantılar sonrası yapılan yazılı açıklama ile Demokratik Birlik Partisi (PYD) denetimindeki Minbic için yol haritasının belirlendiği açıklandı. Ancak içerik ile ilgili net bilgi verilmedi.

DOÇ. DR. ERAVCI: YPG BÖLGEDEN ÇEKİLECEK

K24’e konuşan Doç. Dr. Mustafa Eravcı, Minbic’te ABD ile Türkiye’nin denetleyici güç olarak bulunacağını belirterek şunları söyledi:

“Bildiğiniz gibi Ankara ile Washington arasında Minbic konusundaki görüşmeler ABD eski Dışişleri Bakanı Rex Tillerson döneminde başlamıştı. Pompeo’nun göreve başlamasının ardından görüşmeler devam ettirilerek bir sonuca varıldı. Görünen o ki bu anlaşma kapsamında YPG bölgeden çekilecek. Burası ağırlığını Araplar’ın oluşturduğu birimler tarafından yönetilecek. Türkiye ve ABD de burada denetleyici güç olarak bulunacak.”

“ARAPLAR YÖNETECEK”

PYD denetiminde bulunan Minbic’te bir Arap yönetiminin kurulacağını belirten Eravcı, şu değerlendirmede bulundu:

“Minbic ile ilgili olarak yapılan açıklamalardan Türkiye ve ABD arasında uzun zamandır devam eden görüşmelerin belirli bir safhaya evrildiğini görüyoruz. Orayı daha çok Afrin’deki gibi değil de yani ÖSO (Özgür Suriye Ordusu) ve Türkiye kontrollü bir yer olarak değil de, daha çok yerel hakların zaten bölgenin etnik yapısı bağlamında değerlendirdiğini zaman Minbic daha çok Arap kökenlilerin ağırlıklı bir yer olduğu için bir Arap yönetimi kurulacaktır.

Türkiye ve ABD ortak bir yol bulmak için çabalıyor. ABD’nin yönetiminin de böyle bir iradesi var diyebiliriz. Bu çerçevede yerel unsurlardan oluşan Arap aşiretlerinin ağırlık bastığı yerel unsurlardan oluşan bir güç tarafından yönetilmesine dönük bir iradenin ortaya çıktığı söylenebilir. Bu durum ABD’nin hem de Türkiye’nin çekincelerini belli bir anlamda gidermiş olur.”

“KAMIŞLO VE KOBANİ’DE VARLIĞINI DEVAM ETTİRECEK”

YPG’nin Fırat’ın doğusundaki durumuna değinen Doç. Dr. Eravcı Fırat’ın doğusu ile ilgili net bir açıklamanın olmadığını belirterek, şunları söyledi:

“Dolayısıyla ben Fırat’ın doğusunda ABD üslerinin epey çok olduğu bir ülkede çok kolay bir şekilde böyle bir şeye geçileceğini düşünmüyorum. Ama Fırat’ın doğusunun güney kanadı içinde benzer bir çözümün uzun vadede düşünüleceğini, Rakka merkezli özellikle kuzey bölgesinde Kamışlo ve Kobani alanında YPG’’ni varlığını devam ettireceğini düşünüyorum.”

Türkiye’nin Suriye’de gerçekleştirdiği operasyonlara ilişkinde konuşan Eravcı, şunları söyledi:

“Türkiye, söylemleri bağlamında bütün hedeflerini gerçekleştirdiğini söylemek mümkün değil. İç kamuoyunda, YPG’nin Akdeniz’e ulaşım koridorunun kesilmesi bağlamında önemli bir mesaj vermek amacının güdüldüğü kanaatindeyim. Suriye’deki denklemde Türkiye elini biraz daha güçlendirmiş olur.”

ERDEM: MUTABAKATIN İÇERİĞİ ÖNEMLİ

K24’e konuşan Sahipkıran Stratejik Araştırmalar Merkezi (SASAM) Başkanı Süleyman Erdem ise, ABD ile Türkiye’nin Minbic ile ilgili mutabakatın içeriğinin önemine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:

“Mutabakatın sağlanıp sağlanmasından ziyade mutabakatın içeriğinin ne olduğu önemli. Mutabakat Türkiye’nin tam istediği şeyi verir mi diye sormak daha doğru olur diye düşünüyorum. Bence ABD, Minbic’ten hiçbir şekilde çıkmayacak. Kendi üslerini en azından boşaltmayacak.

Belki Minbic’in bir özelliği var; Arap nüfus daha fazla olduğu için YPG’yi görünürde çıkarabilir. Fırat’ın doğusuna gönderebilir. Ama kendi üslerini orada muhafaza edip Türkiye’nin Minbic’i ele geçirmesi için, Minbic’te hâkimiyet kurmasını hiçbir zaman istemeyecektir.

Mutabakatta da bu konuda da herhalde Türkiye’nin lehine bir şey olacağını ben sanmıyorum. Burada sanki ABD zaman kazanıyor. Türkiye’yi biraz oyalıyor. Beklediği bir şey olsa gerek. Belki Türkiye’nin zayıf bir anını bekliyor olabilir.”

YPG’YE YAPILAN YARDIMLAR

Erdem, ABD’nin YPG’ye yaptığı yardımları hatırlatarak, bunun bir “kalıcılık” işareti olduğunu ifade etti:

“Hazır bu kadar yatırım yaparak, 200 tır göndererek destek verdiği YPG’yi Kürt unsurları orada yüzüstü bırakıp oraya boşaltacağını ben kesinlikle düşünmüyorum. Kaldı ki her geçen gün biraz daha alan kazanmaya başlıyorlar.

En son Deyrezor’da Suriye petrollerinin 3’te 4’üne yakınının YPG’nin elinde olduğu söyleniyor. Böyle bir alan kazanımı varken Türkiye istedi diye ABD’nin Minbic’den çekileceğini düşünmüyorum. YPG’nin bir müddet en azından Minbic’den Fırat’ın doğusuna çekilmesi sözkonusu olabilir.

Türkiye, Minbic’de hâkimiyet kuramadığı sürece büyük bir kazanım değildir. YPG olmaz, bu sefer ABD vardır. Her zaman Türkiye için güney sınırında bir tehdit olacaktır. Türkiye’nin çok da lehine olmayacağını ama belki bir zaman kazanımı açısından bazı gelişmelerin yaşanacağını düşünüyorum.”

MİNBİC’E OPERASYON

Türkiye’nin olası Minbic operasyonuna ilişkin Erdem, Amerika’nın çekilmeden Türkiye’nin oraya askeri bir operasyon yapmasının kolay gözükmediğini belirterek şöyle dedi:

“Ama Amerika şöyle bir şey diyebilir: ‘Sizin YPG ile aranızda bir sorundur bu. Ben üslerimi çekerim, siz kendi aranızda halledin’ derse, Türkiye o zaman Afrin’deki gibi çok rahat müdahale edebilir. Ama burada Türkiye ve Rusya’yı da gözönünde bulundurmak lazım. Onların tavırlarının ne olacağını görmek lazım. Yani Türkiye’nin Minbic’e bir operasyon yapması, ABD çekilse bile mümkün değil diye düşünüyorum.”

MİNBİC’DE KİMLER YAŞIYOR?

Batı Kürdistan’da (Rojava) yer alan Minbic kenti, Türkiye'ye yaklaşık 40 kilometre mesafede bulunuyor.

İç savaş öncesi yapılan nüfus sayımına göre, kentte yaklaşık 100 bin kişi yaşıyor.

Kürtler’le Araplar’ın yaşadığı Minbic halkının çoğunluğunu Sünniler oluşturuyor.

Kent, 2012 yılında ÖSO’nun denetimine geçti. Daha sonra 2014 yılında DAİŞ, kentin kontrolünü ele geçirdi.

Ağustos 2016'da ise yaklaşık iki ay süren bir kuşatmanın ardından Demokratik Suriye Güçleri'ne (DSG) bağlı Minbic Askeri Konseyi, ABD'nin de desteğiyle kenti DAİŞ'ten geri aldı.

ABD VE TÜRKİYE NE DEDİ?

Türkiye’nin Afrin’e 20 Ocak 2018 tarihinde başlattığı operasyon sonrası gündeme gelen Minbic ile ilgili Türkiye ve ABD’den açıklamalar yapıldı.

Türkiye Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu Minbic ile ilgili Türkiye ile ABD'nin sorunların çözümü için mekanizmalar oluşturmaya karar verdiğini söyleyerek, "Sonuç odaklı çalışacağız. Önce YPG'nin Menbiç'ten çıkması lazım" demişti.

Dönemin ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson da, "Minbic'i müttefik kuvvetlerimizin kontrolünde istiyoruz" açıklaması yapmıştı.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ise ABD’nin Minbic’e ilişkin talebini, "Dışişleri Bakanı Rex Tillerson, 'Çıkaralım onları. Menbiç'in yarısında güvenlik sizde, yarısında bizde olsun' dedi. Cevaben, 'Ne sizde olsun güvenlik ne de bizde! Menbiç oranın gerçek sakinlerinin olmalı' dedim" açıklamasını yapmıştı.