Öğrenci Andı neyi ifade ediyor?

ANKARA (K24)

Danıştay 8’inci Dairesi'nin ilkokullarda ‘Öğrenci Andı’nın okutulmaması yönündeki İlköğretim Kurumları Yönetmeliği’nde yapılan değişikliğin iptaline karar vermesi, Türkiye’de tartışmanın fitilini ateşledi.

Danıştay 8’inci Dairesi’nin oy çokluğuyla aldığı kararda, “Öğrenci andının kaldırılmasını gerekli kılacak idarece yaptırılmış eğitim biliminin gerekleri ve pedagojik formasyon ilkeleri bakımından değerlendirmeler içeren dava dosyasına sunulmuş araştırma, inceleme ve tespit bulunmadığı” belirtilmişti.

Çözüm sürecinde kaldırılan Öğrenci Andı’yla ilgili Danıştay’ın aldığı kararı hem hükümetin hem de kamuoyunun tepkisini çekti.

K24’e konuşan New York Şehir Üniversitesi’nden Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mücahit Bilici, “Andımız, Kürt çocuklarına zorla yalan söyletildiği için erken yaşta bu çocukları travmatize etmekteydi. Resmi olan her şeyin gerçeklikle bağını zedelemekteydi. Bana göre andımız, Kürt çocuklarına yönelmiş bir kültürel terörizmdi ve kaldırılması gerekirdi. Kürtlere ‘Türküm’ dedirttikleri için, Türkler utanmalıdır” dedi.

TÜRKDOĞAN: İDEOLOJİK KARARDIR

K24’e konuşan İnsan Hakları Derneği (İHD) Genel Başkanı ve hukukçu Öztürk Türkdoğan da, “Türkiye’de 2013’te barış ve çözüm süreci ile birlikte önemli demokratikleşme adımları atılmış ve asimilasyoncu uygulamaları ortadan kaldırmaya dönük çeşitli adımlar atılmıştı. Bunlardan birisi de Türkiye’de ilkokul çocuklarına her sabah okutulması zorunlu olan ‘Andımız’ isimli metindi” ifadelerini kullandı.

Danıştay’ın verdiği karara değinen Türkdoğan, “Danıştay’ın kararı ile ilgili söylenebilecek tek şey, Türkiye’deki yargının insan hakları hukukuna göre değil çeşitli ideolojiler veya başka farklı saiklere göre karar verdiğidir” dedi.

Türkdoğan şu değerlendirmede bulundu:

“Türkiye’de etnik olarak Türk olmayan başka etnisitelere mensup milyonlarca çocuk bulunmaktadır. Bunlara her gün Türk etnisitesini benimsetmek ve kutsamak pedagojik açıdan problemlidir. Ayrıca çocukların kendi varlıklarını ‘Türk varlığına’ armağan etmeleri militarizmi kutsadığı gibi inanç özgürlüğü hakkına da aykırıdır.”

ÜNSAL: SEMBOLİK ÖNEMİ VAR

Mazlum-Der eski başkanı Ahmet Faruk Ünsal ise öğrenci andının çözüm sürecinin sembolik adımlarından biri olduğunu söyleyerek, “Tabii ki çok daha önemli meseleler vardı ama bunun sembolik önemi büyüktü. Danıştay kararı, artık sembolik adımların bile atılamayacağı anlamına geliyor ve sürecin resmen bitmesinin teyidi olarak nitelendirilebilir” dedi.

Andın Kürt öğrenciler üzerinde çok olumsuz etkilerinin olduğunu, öğrencilere dayatma yapıldığını söyleyen Ünsal, “Yine de bu psikolojinin aşıldığını ve artık bunun çok fazla ciddiye alındığını düşünmüyorum” ifadelerini kullandı.

Öte yandan, konunun ‘gündem saptırmakla’ ilgili olabileceğini vurgulayan Ünsal, AK Parti’nin mağduriyet yaratmaya çalıştığını söyledi.

İPEKYÜZ: BİR ZULÜMDÜ

Halkların Demokratik Partisi (HDP) Batman Milletvekili Necdet İpekyüz ise, “Her sabah çocuklara okutulan öğrenci andı büyük bir zulümdü” dedi.

İpekyüz, “Bunun doğru olmadığını, öğrenciler ve toplum üzerinde ciddi travmatik sonuçlar yarattığını sürekli tekrar ediyoruz” dedi.

KAYA: KÜRTLERE KARŞI BİR ŞEY YOK

Cumhuriyet Halk Partisi Ankara Milletvekili ve Genel Başkan Yardımcısı Yıldırım Kaya ise, öğrenci andının bölünme ve asimile etmeyle ilgisinin söz konusu olmadığını öne sürdü:

“Andımızda diğer etnik kökenlilere ilişkin olumsuz bir ifade yok” diyen Kaya, “Her ülkede böylesi ulusal yeminler bulunmaktadır” diye savundu.

Kaya, “Türkiye’nin birliği için bizim de bir andımız var. Özellikle bu antta, Kürtlere karşı herhangi bir şey yok” dedi.

ÖĞRENCİ ANDI

Zamanın Türkiye Milli Eğitim Bakanı Reşit Galip’in yazdığı Öğrenci Andı, 1933’te okullarda okunmaya başlanmıştı.

Afet İnan, “Atatürk Hakkında Hatıralar ve BeIgeIer” adIı eserinde Andımız'ın ortaya çıkışını şöyle anlatmıştı.

"1933 yılının 23 Nisan Çocuk Bayramı idi. O, heyecanla Çankaya Köşkü’ne geldiği vakit, Atatürk’ün yanında bana bir kâğıt uzattı ve şunları anlatmaya başladı. ‘Sabahleyin ilk bayramlaşmayı kızlarımla yaptım. Onlara bir şeyler söylemek istediğim vakit, bir ant meydana çıktı. İşte Cumhuriyetimizin 23 Nisan çocuklarına armağanı’ dedi. Kâğıtta şöyle yazıyordu: Türküm, doğruyum, çalışkanım. Yasam, küçüklerimi korumak, büyüklerimi saymak; yurdumu, budunumu özümden çok sevmektir. Ülküm, yükselmek, ileri gitmektir. Varlığım Türk varlığına armağan olsun.”

8 Ekim 2013'te, Öğrenci Andı’na dair madde Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Kurumları Yönetmeliği’nin 12'nci maddesi yürürlükten kaldırıldı.