K24 ÖZEL - Türkiye’nin ‘güvenli bölge’den beklentileri neler?

K24 - ANKARA

ABD Başkanı Donald Trump’ın Türkiye'nin Suriye'de Kürtleri vurması durumunda, Türkiye'yi ekonomik yıkıma uğratacaklarını ve bölgede 32 kilometrelik bir ‘güvenli bölge’ oluşturacaklarına dair açıklamalarının tartışması devam ediyor.

ABD askerlerinin Suriye’den çekilmesi tartışmalarının devam ettiği bir zamanda Twitter’dan açıklama yapan Trump, “20 millik (32 kilometre) güvenli bölge kuracağız” dedi.

İngiliz Times gazetesi, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Trump ile "tarihi" bir anlaşma yaptığı duyurusunun ardından, Türkiye'nin Suriye sınırında Kürtlerin kontrolündeki büyük bir bölgeye "sahip çıktığını" yazdı.

Times'a göre tampon bölge yaklaşık 600 kilometre uzunluğundaki sınır hattında, Kürt güçlerinin kontrolündeki bölgeye 32 kilometre kadar uzanacak.

Haberde Türkiye'nin, bu bölgenin "Batı'nın desteğiyle Suriye'deki DAİŞ güçlerine karşı savaşan Kürt milisler" diye tanımladığı Halk Savunma Birlikleri (YPG) bağlantılı güçlerden arındırılacağını ve bölgede asayişi Türkiye askerlerinin sağlayacağını belirttiği vurgulanıyor.

Konuyu önceki gün Türkiye Büyük Millet Meclisi’ndeki (TBMM) haftalık basın toplantısında dile getiren Erdoğan,  şunları söylemişti:

“Suriye'de Türkiye sınırı boyunca bizim  tarafımızdan oluşturulacak güvenli bölge dahil, hatırlayın Obama döneminden  itibaren benim vurguladığım, bu güvenli bölge konusu 20 mil olarak kendisi  tarafından da ifade edildi ki bu da 32 kilometre derinlikte bir güvenli bölge." 

TÜRKİYE’NİN AMACI

Konuya ilişkin K24’ün sorularına yanıt veren Prof. Dr. Doğu Ergil,  Türkiye’nin uzun zamandır Suriye’de güvenli bölge istediğini dile getirerek, ABD’nin eski başkanı Baracak Obama dönemindeki isteklerin yerine getirilmediğini söyledi.

Suriyeli mültecilerin Türkiye’deki varlığının güvenlik meselesi haline geldiğinden söz eden Doğu Ergil, güvenli bölgede YPG’nin önünün kesilmesinin ve Suriyeli mültecilerin bu bölgelere yerleştirilmesinin istendiğini söyledi.

ABD’nin Suriye’deki iç savaştaki politikasına değinen Ergil, “ABD’nin amacı güvenli bölgedeki Kürtleri Türkiye’den korumaktır. Burada iki ülke arasında ciddi tartışmalar ortaya çıkıyor” dedi.

K24’e konuşan Uluslararası İlişkiler Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Sıtkı Bilgin ise, güvenli bölge tartışmalarında bir şeffaflık söz konusu olmadığını söyledi.

Türkiye’nin güvenli bölgeye kendi askeri gücünü yerleştirmek ve burada bir kontrol sağlamak istediğini belirten Bilgin, sözlerine şöyle devam etti:

“Ancak ABD YPG’yi sınıra yerleştirmek istiyor. Dolayısıyla pratikte birçok sorun söz konusu. ABD’li ve Türkiyeli heyetler  bu konuda sürekli diyalog halinde olarak, soruna bir çözüm arıyor. Bana göre bu konuyla ilgili ABD ve Türkiye makul bir çözüm için anlaşacaktır.”

DSG: YARDIMCI OLMAYA HAZIRIZ

Demokratik Suriye Güçleri (DSG), Trump'ın Türkiye'ye Suriye sınırında güvenli bölge kurma teklifinin hayata geçmesine yardımcı olacağını duyurdu.

DSG tarafından yayımlanan açıklamada, Türkiye-Suriye sınırında güvenli bölge oluşturulmasına yardım etmeye hazır olunduğu belirtildi.

Açıklamada "Türkiye ile Suriye sınırında istikrarı sağlayacak anlaşma ve çözümlere ulaşmayı umuyoruz" ifadesini kullanan DSG, Trump'ın sözünü ettiği güvenli bölgenin kurulmasına yardımcı olmak için 'uluslararası garantiler verilmesi' ve Suriye'nin kuzeyi ile doğusuna 'yabancı müdahale olmaması' şartlarını sıraladı.

RUSYA: TÜM TARAFLARIN ÇIKARINI GÖZETECEĞİZ

Güvenli bölgeyle ilgili değerlendirmelerde bulunan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise, "Türkiye dahil Suriye'nin komşuları ve bölgedeki tüm tarafların güvenliğini ve çıkarlarını gözeteceğiz" dedi.

GÜVENLİ BÖLGE TARTIŞMALARI

Güvenli bölge, ilk olarak Erdoğan tarafından Mayıs 2013'teki ABD  ziyaretinde dile getirilmişti.

Erdoğan, dönemin ABD Başkanı Obama'ya; Suriye'de  uçuşa yasak bölge ilan edilmesi, siviller için güvenli bölge oluşturulması ve  koalisyon güçleriyle ortak kara operasyonu yapılmasından oluşan 3 aşamalı bir  plan sunmuştu.