Hakan Fidan'dan sınır ötesi operasyonlara ilişkin açıklama: "Her eylemi adrese iade ediyoruz"

Hakan Fidan
Hakan Fidan

HABER MERKEZİ 

Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, operasyonlarının mesajının açık olduğunu vurgulayarak, "Yani örgüt, Türkiye'de bir eylem yapıyorsa, bundan sonra bunun cevabını Irak'taki mağaralarda almayacak. Her eylemi adrese iade ediyoruz." dedi.

Hakan Fidan, Dışişleri Bakanlığında gazetelerin Ankara temsilcileri ile bir araya geldi.

Suriye'nin kuzeyinde düşürülen drone meselesi sonrası ABD ile ilişkilerin gerilmesi üzerine şu anda Suriye'deki duruma ilişkin soruya yanıt veren Fidan, "Suriye'deki terör örgütüne, terörist yapılanmalara ilişkin odağımızı elbette kaybetmiyoruz." dedi.

Fidan, örgütle mücadelenin Türkiye'nin öncelikli meselesi olduğunu belirterek, "Operasyonlarda verdiğimiz mesaj açıktır. Yani örgüt, Türkiye'de bir eylem yapıyorsa, bundan sonra bunun cevabını Irak'taki mağaralarda almayacak. Her eylemi adrese iade ediyoruz." ifadesini kullandı.

Fidan, "Türkiye'nin operasyonlarının, bölgede DAİŞ’le mücadeleyi olumsuz etkilediği" iddiaları sorusuna, "O bölgede, örgütü ayakta tutan örgütsel altyapıyı ve örgütün gelir getirici kaynaklarını imha etmekten çekinmiyoruz." dedi.

ABD'nin bölgeden çekildiği gün örgütün de orada barınamayacağını kaydeden Fidan, "Çünkü oradaki yerel halk, Araplar, Suriyeliler de onlardan rahatsız. Onlara destek çıkanların tek bahanesi DAİŞ ile mücadele." ifadesini kulandı.

Fidan, bölgede şu an DEAŞ ile fiilen bir mücadele olmadığını belirterek, "Sadece DAİŞ’li tutuklular var. PKK'ye gardiyanlık yaptırıyorlar." değerlendirmesinde bulundu.

Bakan Fidan, "Biz Amerikalılara şunu söylüyoruz; Suriye topraklarında bizim sizinle bir sorunumuz yok. Ancak oralarda yuvalanan örgütünü hedef almaktan da geri durmayacağız. Cumhurbaşkanımızın silahlı kuvvetlerimize, güvenlik teşkilatlarımıza, istihbaratımıza verdiği talimat da budur." diye konuştu.

-"İran'ın durduğu yeri iyi analiz etmek gerekiyor"

İsrail-Hamas çatışmasında, İran'ın, hem askeri boyutu itibarıyla hem siyasi boyutu nedeniyle önemli bir "başlık" olduğunu belirten Fidan, "İran'ın durduğu yeri iyi analiz etmek gerekiyor." ifadesini kullandı.

İsrail'in kuzeyinde, Lübnan'ın güneyindeki sınırda zaman zaman ciddi olayların ve çatışmaların yaşandığını aktaran Fidan, "Özellikle topçu atışları, karşılıklı, şu anda vuku buluyor. Belli kayıtların olduğu da rapor edilmekte ama halihazırda bir çatışmaya dönmüş durumda değil." dedi.

Fidan, İsrail'in ve Hizbullah'ın Lübnan'ın güneyine yığınak yaptığına ve Lübnan'ın muhtemel bir savaştan endişe ettiğine işaret ederek, Lübnanlı yetkililerin bu durumun ülke ekonomisini daha da kötüye sokacağını düşündüğünü söyledi.

Lübnan Başbakanı Necib Mikati ile yaptığı telefon görüşmesine değinen Fidan, Mikati'nin Türkiye'den çatışmanın bölgeye yayılmaması için elinden geleni yapmasını istediğini aktardı.

- "İsrail'de görüş ayrılığı var"

Fidan, İran ve İsrail'in ilerleyen süreçte nasıl bir strateji izleyeceğinin önemli olduğuna işaret ederek, "İsrail'de iki görüş ön planda. Başarısız gözüken siyasiler ile ülkenin genel menfaatini düşünenler arasında bir görüş ayrılığı var. Şu an tabii her iki kesim de çok duygusal ve intikamcı bir ortamdalar. Çok büyük felaketleri beraberinde getirebilecek birtakım tavırlardan kaçınmayı sağlayacak bir fren mekanizmaları yok." diye konuştu.

Türkiye'nin, ABD dahil, tüm muhataplarına İsrail'in şu an sağlıklı düşünemediğini söylediğini belirten Fidan, İsrail'in mevcut durumunu 1973'ten bu yana "en büyük kriz" olarak nitelendirdiğine işaret ederek, "(İsrail) 'Biz bir daha bu türden bir şey yaşamak istemiyoruz.' diyor. Peki bu nasıl mümkün olacak? Ya bütün düşmanlarını yok etme çabası içine girecekler ya da bütün düşmanları ile barış yapacaklar." dedi.

- İsrail, yabancıların Gazze'den çıkmasını sağlamak için hazır

İsraillilerin, yabancıların Gazze'den çıkmasını sağlamak için hazır olduğunu aktaran Fidan, İsrail'in Filistinlilerin hayatını kaybetmesini sorun olarak görmediğini ancak yabancıların, Batılıların hayatını kaybetmesinin ciddi dış tepkilere yol açtığını vurguladı.

Fidan, "Şimdi onun için İsrailliler, rahat bir savaş verebilmek için başta yabancılar olmak üzere mümkünse bütün sivillerin terk etmesini, askeri açıdan bölgenin tümüyle açık bir hedef haline gelmesini istiyorlar." diyerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Mısırlılar da haklı olarak diyorlar ki; biz buna hizmet edecek bir şekilde kapıyı açmayız. Önce bize bir izin verin, bölgeye insani yardım götürelim. Bizim şu anda Ariş Limanı'na götürdüğümüz insani yardımlar var. Bölgeye yardımlar gitsin önce halk temel ihtiyaçlarını karşılasın, yabancıların tahliyesini sonra konuşuruz."

- "Garantör devletler sorumluluk üstlenmeli"

Fidan, İsrail'in ilk darbeyi aldıktan sonra duygusallık içinde açıklamalar yaptığını belirterek, şu ifadeleri kullandı:

"Ama o söylenilenlerde yapılabilirlik diye bir sorun var. Şimdi İsrailliler de bence çok ciddi tartışma içindeler. Gazzelilerin bir daha tehdit olmaması için atılması gereken bütün adımların atılması gerektiği konusunda bir fikir birlikleri var. Hamas'ın aktörlükten çıkartılması gerektiği konusunda bir fikir birlikleri var. Peki bunun altını sahada nasıl dolduracaklar? Yani Hamas'ı nasıl fiilen ortadan kaldıracaklar? Bunun modalitesini şu anda tartışıyorlar ve burada Amerikalılar da gittikçe artan bir şekilde tartışmanın bir tarafı oluyor. Peki, Hamas orada olmadığı bir senaryoda, orada kim olacak? Nasıl bir politik yapı ortaya çıkacak, o büyük bir soru işareti onlar için."

Türkiye’nin şu anki önceliğinin; ateşkese gidilmesi ve iki devletli çözüm için bir an önce çalışmaya başlanması olduğuna dikkati çeken Fidan, gerek İsrail tarafına gerek Hamas gerek El-Fetih tarafına baskı yapacak şekilde garantör devletlerin sorumluluk üstlenmesi gerektiğinin altını çizdi.

İsrail-Filistin arasında iki devletli çözüme ilişkin diğer ülkelerin bakış açısına ilişkin Fidan, "Buna 'hayır' demiyorlar. Yani Batılılar, 'hayır' demiyor. Diğerleri istiyor." dedi.

Fidan, iki devletli çözümün sağlanması olasılığına ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:

"Bunu istemek yetmiyor. Bir tavır geliştirecek miyiz, bunun olması için? Başta diplomatik tavırlar olmak üzere tartışmayı buradan açmak gerekiyor. Yani bu iki tarafa bırakılacak bir konu değil. Jeostratejik önemi olan, dinleri, medeniyetleri, kültürleri ilgilendiren bir konu. Kudüs meselesi var ortada. Müslümanlar için, Hristiyanlar için, Yahudiler için önemi olan bir yer. Buna küresel aktörler olarak ortaya bir tavır koyarak sahip çıkabilecek miyiz?

Şimdi Batı'nın tavrına baktığımız zaman, her zaman, şöyle yani biz bunlara karşıyız. Ama diğer yerler de karşı olduğu zaman bir şeye yaptırım uygularken, İsrail bir şey yaptığı zaman bir şey yok. Yani ona yeşil ışık var. O gidebilir. Hiçbir problem yok. Amerika bunu yapıyor."

- "İsrail'i bulunduğu istikamette gemisini yürüttürmeye devam ederler"

Fidan, İslam ülkelerinin, Arap ülkelerinin ve diğer ülkelerin aynı fikirlere sahip olduğunu, Batı'da ve Güney Amerika'da, Afrika'da da benzer olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

"Bir araya gelip yani diplomatik tavır, alınabilecek çok ciddi diplomatik tavırlar var. Bu tavırları aşamalandırabiliriz, ortaya koyabiliriz ama bir yerden başlamak lazım. Ama hep beraber başlanırsa bir yere gider, yoksa bugüne kadar yapıldığı gibi Amerika, İsrail adına gelir, bütün ülkelerle teker teker, ayrı ayrı konuşur. 8'iyle Amerika konuşur, 3'üyle İngiltere konuşur, 1'iyle Fransa konuşur.

Herkesi bir hatta tutup, İsrail'i bulunduğu istikamette gemisini yürüttürmeye devam ederler. Yani oyun, bugüne kadar hep böyle kurgulandı, böyle gidiyor. Yani bu da işte herkesin birtakım kınama açıklamaları yaparak, insani yardım gitmesine izin vererek, herkesin herkesi aldattığı bir oyuna dönmüş durumda Filistin meselesi. Ama yani ahlaksızlığından ve yani fıtrata aykırılığından dolayı olayın gideceği bir yer kalmadı artık."

- "Kırmızı çizgilerimizi hiçbir yaptırım kararı ve tavır değiştiremez"

Bölgede tereddütsüz hareket edilmesi gerektiğine dikkati çeken Fidan, "Bazı şeyler var ki bizim kırmızı çizgimiz. Burada hiçbir yaptırım kararı, hiçbir tavır bizim duruşumuzu değiştiremez." dedi.

Fidan, "(ABD) Senin NATO üyesi ülke olarak, benim yanımda olman gerekiyor. NATO'nun kuruluş amacı bu zaten. O bölgede, Ruslarla da sorun yaşadığımız zamanlar oluyor. Ancak tüm bunlar, bizim terörle mücadelede kararlılığımızı ve gerekli operasyonları yapmamızı engelleyemeyecektir." ifadelerini kullandı.