آمریکا از چین و متحدان خواست به فشار اقتصادی علیه ایران بپیوندند
اربیل (کوردستان۲۴)- ایالات متحده از متحدان خود و چین خواست به کارزار جدید دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای منزوی کردن اقتصاد ایران بپیوندند و هشدار داد که واشینگتن قصد دارد با تشدید فشارها، حکومت تهران را به فروپاشی بکشاند.
ایران در واکنش، تهدیدهای آمریکا را «تروریسم اقتصادی» خواند و تأکید کرد که این فشارها شکست خواهد خورد.
ترامپ که در داخل کشور به دلیل تبعات جنگ و در آستانه انتخابات مهم میاندورهای با انتقادهایی روبهروست، روز چهارشنبه وعده داده بود «خردکنندهترین» عملیات اقتصادی علیه ایران را به اجرا بگذارد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، نیز با تکرار مواضع رئیسجمهور، از تشدید فشار اقتصادی بر تهران سخن گفت؛ آن هم در شرایطی که نزدیک به شش ماه از جنگ مورد مناقشه ترامپ میگذرد.
بسنت در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «هرگونه ارتباط باقیمانده با تهران، فراموشی اقتصادی یک ملت را تسریع میکند؛ چه این ارتباط عمداً ایجاد شده باشد و چه عامدانه نادیده گرفته شود.»
ترامپ و وزیر خزانهداری او تاکنون جزئیات اقدامات مورد نظر علیه ایران را اعلام نکردهاند. بسنت گفته است روز دوشنبه در یک کنفرانس خبری جزئیات بیشتری از این طرح ارائه خواهد کرد.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، نیز در یک پادکست محافظهکارانه گفت واشینگتن اکنون وارد مرحلهای شده است که «مؤثرترین ابزار» آن، اعمال فشار اقتصادی بر ایران است.
او در عین حال افزود که این روند «رقص ظریفی» خواهد بود، زیرا ایران نیز تلاش خواهد کرد از ابزارهای اقتصادی برای اعمال فشار بر آمریکا استفاده کند.
بسنت در پاسخ به پرسشی درباره احتمال تحت فشار قرار دادن چین از سوی واشینگتن، گفت «بسیاری از گفتوگوها بهتر است در فضای خصوصی انجام شوند»، اما از پکن خواست با برنامه آمریکا همراه شود.
شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، قرار است ۲۴ سپتامبر از کاخ سفید دیدار کند.
«جنایت علیه بشریت»
اظهارات بسنت نشاندهنده بازگشت یک مقام ارشد دولت آمریکا به ادبیات مرتبط با تغییر حکومت در ایران است؛ موضوعی که پس از ماهها تأکید ترامپ بر اینکه هدف اصلی جنگ، جلوگیری از دستیابی تهران به سلاح هستهای است، بار دیگر مطرح شده است.
با این حال، وزیر خزانهداری آمریکا استدلال کرد که تشدید فشار اقتصادی میتواند احتمال بازگشت واشینگتن به عملیات نظامی گسترده علیه ایران را کاهش دهد.
بسنت گفت اگر آمریکا «حداکثر فشار اقتصادی» را اعمال کند، احتمالاً نیازی به ازسرگیری عملیات نظامی در مقیاس بزرگ نخواهد بود؛ هرچند تأکید کرد که این ارزیابی مربوط به شرایط فعلی است.
ایران این طرح را رد کرده است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که آنچه واشینگتن «روز اقتصادی» مینامد، تلاشی برای منحرف کردن توجهها از بحرانهای داخلی آمریکا، از جمله بدهی بیسابقه و افزایش هزینههای بهره، است.
وزارت امور خارجه ایران نیز تهدیدهای آمریکا را محکوم کرد؛ تهدیدهایی که پس از سالها تحریم اقتصادی واشینگتن علیه تهران مطرح میشود.
این وزارتخانه در بیانیهای که رسانههای دولتی ایران منتشر کردند، تحریمهای اقتصادی آمریکا را که به گفته تهران حقوق اساسی شهروندان ایرانی را هدف قرار داده است، «تروریسم اقتصادی» و «جنایت علیه بشریت» توصیف کرد.
با وجود تحریمهای گسترده بینالمللی و محاصره دریایی اعمالشده از سوی آمریکا در خلیج، ایران همچنان توانسته است راههایی برای ادامه صادرات نفت خود پیدا کند. چین بزرگترین خریدار نفت ایران محسوب میشود و تهران نیز از شبکهای از نفتکشها برای انتقال محمولههای نفتی استفاده میکند که مشمول تحریمهای بینالمللی هستند.
واشینگتن همچنین روز پنجشنبه تحریمها و اقدامات جدیدی را علیه شبکه مالی حزبالله در لبنان اعلام کرد و بر روابط نزدیک این گروه با سپاه پاسداران ایران تأکید داشت.
وعده «خردکننده» ترامپ
ترامپ این هفته اعلام کرد مذاکرات با ایران متوقف شده است. این اظهارات در شرایطی مطرح شد که جنگی که آمریکا و اسرائیل در ماه فوریه آغاز کردند، به نظر میرسد به بنبست رسیده و تهران نیز تنگه راهبردی هرمز را تا حدی بسته نگه داشته است.
وعده ترامپ برای اجرای یک «جنگ اقتصادی» بیسابقه علیه ایران، در حالی مطرح شده که رئیسجمهور آمریکا ظاهراً از نبود پیشرفت در جبهه نظامی بیش از پیش ناراضی است.
ترامپ روز چهارشنبه در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» اعلام کرد که آمریکا «خردکنندهترین عملیات اقتصادی که تاکنون علیه هر کشوری انجام شده» را آغاز خواهد کرد و این کارزار را «جنگ اقتصادی و انزوایی در مقیاسی بیسابقه» توصیف کرد.
با این حال، آمریکا همزمان در حال تقویت حضور نظامی خود در منطقه است.
یک گروه تهاجمی جدید از ناوهای هواپیمابر آمریکا روز چهارشنبه وارد خاورمیانه شد؛ این تحول پس از آن رخ داد که گزارشهایی درباره شرایط دشوار یکی از ناوهای هواپیمابر مستقر در منطقه، انتقادهای تازهای را در داخل آمریکا نسبت به جنگ ترامپ برانگیخت.
ناو هواپیمابر «جُرج واشنگتن» قرار است جایگزین «آبراهام لینکلن» شود؛ ناوی که بنا بر گزارشها در جریان استقرار خود از نوامبر ۲۰۲۵ با مشکلاتی از جمله کمبود مواد غذایی، خرابی تأسیسات لولهکشی و چند مورد اقدام به خودکشی روبهرو بوده است.
همزمان، آمریکا روز پنجشنبه فروش احتمالی هواپیماهای سوخترسان به ارزش ۴.۵ میلیارد دلار به قطر را تأیید کرد. قطر در جریان جنگ آمریکا و ایران نقش میانجی را بر عهده داشته است.
ایافپی/ب.ن