مقام آمریکایی: واشینگتن به تضمینهایی درباره جدیت ایران نیاز دارد
اربیل (کوردستان۲۴) – یک مقام آمریکایی امروز دوشنبه 28 سپتامبر اعلام کرد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در صورت دستیابی به پیشرفت ملموس در پرونده هستهای ایران، آمادگی دارد تحریمهای این کشور را کاهش دهد و برخی داراییهای مسدودشده ایران را آزاد کند.
این مقام آمریکایی در عین حال نسبت به وعدههای ایران ابراز تردید کرد و گفت واشینگتن پس از آنچه نقض تفاهم پیشین از سوی تهران میداند، برای ادامه مذاکرات به تضمینهایی درباره جدیت ایران نیاز دارد. او همچنین اختلاف بر سر این موضوع را که کدام طرف باید نخستین گام را بردارد، یکی از مسائل باقیمانده در مذاکرات دانست.
ادامه مذاکرات غیرمستقیم
این مقام آمریکایی به شبکه الجزیره گفت مذاکرات غیرمستقیم میان آمریکا و ایران از طریق میانجیها همچنان ادامه دارد و روند آن مثبت توصیف میشود.
او تأکید کرد که بدون پرداختن به موضوع هستهای ایران، توافقی میان دو طرف حاصل نخواهد شد. این مقام همچنین آمادگی ترامپ برای کاهش تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران در ازای پیشرفت هستهای را تأیید کرد.
با این حال، او نسبت به تعهدات ایران ابراز تردید کرد و گفت واشینگتن این بار به تضمینهایی نیاز دارد که نشان دهد تهران در مذاکرات جدی است و صرفاً به دنبال رهایی از شرایط دشواری نیست که با آن روبهرو شده است.
اختلاف بر سر گام نخست
به گفته این مقام آمریکایی، ایران اعلام کرده است که در موضوع هستهای انعطافپذیر است، اما اختلاف اصلی بر سر ترتیب اقدامات و این موضوع است که کدام طرف باید نخستین گام را بردارد.
بر اساس پیشنهاد هفتروزه ایران درباره تنگه هرمز، تهران خواستار لغو محاصره دریایی، رفع تحریمهای فروش نفت و آزادسازی داراییهای مسدودشده پیش از انجام اقدامات مشخص هستهای از سوی ایران شده است.
در مقابل، واشینگتن خواهان مشاهده پیشرفت قابل راستیآزمایی در پرونده هستهای پیش از ارائه این امتیازات است. در نتیجه، اختلاف بر سر ترتیب و همزمانی اقدامات متقابل همچنان یکی از موانع اصلی مذاکرات محسوب میشود.
اختلاف بر سر تفاهم ژوئن
درخواست آمریکا برای دریافت تضمینهای بیشتر، به سرنوشت تفاهمی بازمیگردد که در ماه ژوئن میان دو طرف شکل گرفت. بر اساس این تفاهم، چارچوبی برای آتشبس ۶۰ روزه ایجاد شده بود تا فرصت بیشتری برای مذاکرات هستهای فراهم شود.
با این حال، پس از ازسرگیری حملات به کشتیهای تجاری و پاسخ نظامی آمریکا، این تفاهم در ماه ژوئیه عملاً از بین رفت.
از دیدگاه واشینگتن، این تجربه باعث شده است آمریکا نسبت به وعدههای جدید ایران محتاطتر باشد و پیش از ارائه امتیازات، خواهان دریافت تضمینهایی درباره اجرای تعهدات تهران شود.
موضوع هستهای و بازگشت بازرسان
انعطافپذیری ایران در موضوع هستهای، آنگونه که مقام آمریکایی به آن اشاره کرده، با اظهارات اخیر مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، نیز همخوانی دارد. پزشکیان در مصاحبهای با شبکه سیبیاس نیوز در ۲۵ سپتامبر گفته بود ایران در صورت ایجاد چارچوبی برای توافق، اجازه ورود بازرسان هستهای سازمان ملل به کشور را خواهد داد.
همچنین رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در ۱۳ سپتامبر پیشنهاد بازگشت به ایران و در نظر گرفتن نگرانیهای امنیتی تهران هنگام ازسرگیری فعالیتهای بازرسی را مطرح کرده بود.
بر این اساس، مسئله اصلی در مذاکرات فعلی لزوماً اختلاف بر سر اصل ادامه گفتوگوهای هستهای نیست، بلکه بیشتر به ترتیب، زمانبندی و همزمانی اقدامات دو طرف مربوط میشود.
در شرایط کنونی، آمریکا کاهش تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدودشده را در ازای پیشرفت هستهای مطرح کرده است، در حالی که ایران خواهان دریافت برخی امتیازات پیش از انجام اقدامات مشخص از سوی خود است. در نتیجه، نحوه برداشتن گام نخست و ایجاد اعتماد متقابل همچنان از مهمترین چالشهای مذاکرات به شمار میرود.
ب.ن