تشدید تقابل واشنگتن و تهران: ترامپ از «ضربه کوبنده» می‌گوید و ایران از جنگی طولانی
تهران نیز از پیامدهای ناگوار هرگونه رویارویی جدید هشدار داد.
در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آمریکا، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور این کشور، امروز، ۲ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۱ آبان ۱۴۰۵)، بار دیگر تهدیدات خود علیه ایران را تشدید کرد و از احتمال «ضربه کوبنده» سخن گفت، در حالی که تهران نیز هشدار داد که هرگونه رویارویی آتی، طولانی و بدون تعیین زمان پایان از سوی واشنگتن خواهد بود.
این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که گزارش‌های بین‌المللی از فشارهای بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، بر واشنگتن برای انجام حملات نظامی جدید علیه ایران حکایت دارد، اما ترامپ همچنان به دنبال فرصتی برای دستیابی به توافق با تهران است. همزمان، فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) نیز ایران را به حملات هدفمند علیه غیرنظامیان و دریانوردان در آب‌های منطقه متهم کرده است.
تشدید تهدیدات ترامپ در آستانه انتخابات
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در جریان یک سخنرانی انتخاباتی در ایالت آیووا، پیش از آغاز انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره که قرار است فردا، سه‌شنبه، ۳ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۲ آبان ۱۴۰۵)، برگزار شود، بار دیگر لحن تهدیدآمیز خود را علیه ایران تکرار کرد. او در جمع هوادارانش اظهار داشت که دلیل عدم پایان دادن به پرونده ایران تاکنون، تمایل به رویکردی نرم‌تر و تلاش برای نجات جان انسان‌ها بوده است، اما در مقطعی ممکن است «ناچار به وارد کردن یک ضربه کوبنده» به ایران شوند. این سخنان در حالی بیان می‌شود که ترامپ در روزهای اخیر گفت‌وگوی تلفنی «بسیار خوبی» با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، داشته و در آن پرونده ایران مورد بحث قرار گرفته است. وب‌سایت آکسیوس گزارش داده بود که نتانیاهو در این تماس، خواستار حمله نظامی فوری به ایران پس از انتخابات آمریکا شده، اما ترامپ تمایل خود را به ادامه فرصت برای مذاکرات و دستیابی به توافق ابراز کرده است. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، نیز بر آمادگی واشنگتن برای راه‌حل‌های دیپلماتیک تأکید کرده و گفته هنوز تصمیم نهایی برای حمله اتخاذ نشده است.
هشدار تهران درباره جنگی طولانی و نامحدود
در واکنش به تهدیدات رئیس‌جمهور آمریکا، مقامات ارشد نظامی و سیاسی ایران هشدارهای جدی صادر کرده‌اند. محمد اکرامی‌نیا، سخنگوی ارتش ایران، در گفت‌وگو با تلویزیون رسمی این کشور اعلام کرد که هرگونه جنگ جدیدی طولانی‌تر از درگیری‌های پیشین خواهد بود و رئیس‌جمهور آمریکا در موقعیتی نیست که بتواند شروط یا زمان پایان جنگ را تعیین کند. مهرداد اخلاقی، وزیر دفاع ایران، نیز وعده «پاسخی مناسب و قاطع» را داد و تأکید کرد کسانی که تهدید می‌کنند، نمی‌توانند ابعاد، زمان و پیامدهای پاسخ تهران را مشخص کنند. این مواضع پس از سلسله دستورالعمل‌ها و هشدارهای مجتبی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، مبنی بر به‌روزرسانی فهرست اهداف آمریکایی و اسرائیلی و پاسخ سریع به هرگونه تهدید، اتخاذ شده است. حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، نیز روز گذشته، یکشنبه، ۱ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۰ آبان ۱۴۰۵)، تأکید کرد که در صورت هرگونه درگیری، «مرزهای جغرافیایی» بی‌معنا خواهند بود. تهران همچنین هشدار داده است که ممکن است به فکر قطع کابل‌های ارتباطی دریایی در تنگه باب‌المندب بیفتد، اقدامی که می‌تواند پیامدهای جهانی گسترده‌ای داشته باشد.
اتهامات سنتکام و درگیری‌های دریایی
تنش‌ها در منطقه خلیج فارس و دریای عمان نیز به اوج خود رسیده است. فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) ایران را متهم کرده که به طور عمدی به دریانوردان غیرنظامی در دریا حمله می‌کند و در ماه‌های اخیر بیش از ۲۰ نفر در این حملات کشته شده‌اند. سنتکام در پستی در پلتفرم ایکس (توییتر سابق) اظهارات وزیر امور خارجه ایران مبنی بر عدم هدف قرار دادن غیرنظامیان در کشورهای همسایه را «نادرست» خواند و تأکید کرد که حملات ایران نه تنها زیرساخت‌های اقتصادی و تأسیسات غیرنظامی را هدف قرار داده، بلکه کارکنان بخش دریانوردی را نیز نشانه رفته است. این اتهامات در حالی مطرح می‌شود که درگیری‌های دریایی میان واشنگتن و تهران تشدید شده است. نیروهای آمریکایی در تاریخ ۱۱ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۹ مهر ۱۴۰۵)، از توقیف کشتی باری «اوشن مولیکا» با پرچم پاناما خبر دادند. این اقدام پس از آن صورت گرفت که به گفته سنتکام، خدمه کشتی به هشدارهای مکرر بی‌توجهی کرده و قصد داشتند محاصره دریایی بندرهای ایران را بشکنند. سنتکام توضیح داد که یک هواپیمای جنگی آمریکایی با مهمات دقیق بخش عقب کشتی را هدف قرار داده که منجر به از کار افتادن سیستم موتورخانه آن بدون آسیب دیدن خدمه شده است.
پیشینه یک سال تنش و توافقات ناکام
رویارویی کنونی میان دو طرف از تاریخ ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ (۹ اسفند ۱۴۰۴) با حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران آغاز شد. در واکنش به این حملات، ایران نیز چندین کشور حاشیه خلیج فارس را هدف قرار داد. پس از حدود ۴۰ روز بمباران شدید، در ماه آوریل ۲۰۲۶ (فروردین-اردیبهشت ۱۴۰۵) آتش‌بسی اعلام و امضا شد. در ماه ژوئن ۲۰۲۶ (خرداد-تیر ۱۴۰۵) نیز یادداشت تفاهم دیگری با هدف پایان دادن به درگیری‌ها به امضا رسید، اما این توافق نیز به شکست انجامید و تنش‌ها در تابستان همان سال بار دیگر شعله‌ور شد. اکنون، اختلافات نظامی بر سر محدودیت‌های اعمال شده در تنگه هرمز و کابل‌های دریایی تمرکز یافته است. واشنگتن تحریم‌های گسترده‌ای را بر بندرهای ایران و تردد نفتکش‌ها اعمال کرده است، در حالی که تهران نیز هشدار داده است که مسیرهای دریایی در تنگه هرمز را «مسیرهای غیرمجاز» می‌داند و ممکن است در آنها محدودیت ایجاد کند. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، نیز اعلام کرده است که در این مرحله کشورش نیازی به دیدار با طرف آمریکایی نمی‌بیند و امیدوار است طرف مقابل «عاقلانه» رفتار کند، اما ایران برای هر دو گزینه دفاع و دیپلماسی آماده است.