Astana için hazırlıklar tamamlandı

Türkiye ve Rusya’nın öncülüğünde Suriye iç savaşının çözümle sonuçlandırılması için çatışan tarafların ilk kez doğrudan görüşecekleri Kazakistan’ın başkenti Astana toplantısı için taraflar hazırlıklarını tamamladı. Suriye muhalefeti heyeti ile Türk yetkililerden alınan bilgilere göre, 23 Ocak Pazartesi günü başlayacak toplantı için Ankara’da son iki haftadır Türk yetkililerle yoğun temaslarda bulunan silahlı muhalefetin temsilcileri, bugün hazırlıklarını tamamlayarak müzakere pozisyonlarını belirledi.

Muhaliflerin, Astana toplantısına, 13’ü müzakere heyeti üyesi ve geri kalanı teknik ve siyasi danışmanlar olmak üzere 50 civarında temsilciyle katılması bekleniyor. Müzakere heyeti üyeleri, yalnızca silahlı muhalif grupların temsilcilerinden oluşuyor. Heyetin başkanlığını, aynı zamanda sahanın en büyük gruplardan İslam Ordusu’nun temsilcisi Muhammed Alluş yapıyor. Suriye hükümetinin dışişleri, istihbarat ve ordu yetkililerinden oluşan heyetine ise Şam yönetiminin Birleşmiş Milletler (BM) Temsilcisi Beşar el-Caferi başkanlık edecek. Muhaliflerin yarın Astana’ya geçmesi bekleniyor.

Hangi gruplar katılıyor?

Özgür İdlib Ordusu, Mücahitler Ordusu (Ceyş-ul Mücahidin), Ecnad-uş Şam (Şam’ın askerleri), Şam’ın Şahinleri (Sukur-uş Şam) ve Ehl-uş Şam gruplarının Astana’ya gitmeyi kabul etmediği iddia edilmişti. Buna karşılık Astana’ya gitmeyi reddeden bazı silahlı grupların da, Perşembe gecesinden beri yürütülen toplantılar sonucunda Astana’ya temsilci göndermeyi kabul ettiği bildiriliyor. Ancak, Astana’ya temsilci göndermeyi kabul eden bu silahlı grupların hangileri olduğuyla ilgili net bir bilgi elde edilemedi.

Suriye’deki birçok muhalif medya kuruluşu, Faylak-uş Şam grubundan (Şam Kolordosu) Halep’in Fethi Operasyonu Koordinatörü Yasir Abdurrahim ve Munzer Siras, adı Şam’ın kırsalındaki Daraya bölgesiyle ile özdeşen İslam Şehitleri Tugayı’ndan Said Nakraş, Halep merkezli Cephe Şamiye grubundan Husam Yasin, Halep merkezli Fastakım Kema Ümirt Grubu’ndan Mustafa Bıro, Türkmenlerin ağırlıkta oluğu Sultan Murat Tümeni’nden Ahmet Sultan, Sukur-uş Şam (Şam’ın şahinleri) grubundan Mamun Hac Musa, Ceyşul İslam’dan Yamen Teljo’nun Astana görüşmelerine katılacak bazı isimler olduğunu iddia etmişti.

Sadece 4 katılımcı ülke

Türkiye ve Rusya, Astana görüşmelerinin verimli geçmesi için katılımcı ülke sayısını sınırlı tuttu. Görüşmelerde, Türkiye ve Rusya dışında yalnızca İran ve ABD heyetleri bulunacak.

ABD Başkanlığı görevini dün devralan Donald Trump’ın İran’ı hedef alan açıklamalarından rahatsız olan Tahran, Washington’ın katılımını engellemeye çalışmıştı. Ancak Türkiye ve Rusya, ABD’nin dışlanmasını uygun bulmadı.

Toplantıda Türkiye’den Dışişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Sedat Önal başkanlığında MİT ve Genelkurmay yetkililerinin de yer aldığı heyet katılırken, Rusya’dan Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Suriye özel temsilcisi Alexander Lavrentiev ile Rusya Dışişleri’nin Ortadoğu ve Afrika’dan sorumlu Bakan Yardımcısı Mikhail Bogdanov katılacak.

Toplantıya BM Genel Sekreteri’nin Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura’nın da teknik heyetiyle katılacak.

Toplantının en önemli gündem maddesi ateşkesin güçlendirilmesi

Görüşmelerin bir numaralı gündem maddesi, 30 Aralık’ta ilan edilen ateşkesin güçlendirilmesi olacağı belirtilirken, ateşkesin güçlendirilmesine ilişkin tedbir mekanizmaları kurulması ve benzeri kararların alınması durumunda taraflar arasındaki güven artırıcı önlemlere geçilecek.

Muhaliflere destek veren bazı Körfez ülkeleri, Astana sürecinde pasif kalmayı tercih ettiler.