K24 ÖZEL - FLAŞ SÖZLER: Kürtler için tarihi fırsat!

Cesim ilhan

Irak’ın güney kentlerinde başlayan ve ikinci haftayı da geride bırakan gösteriler devam ediyor.

Irak'ta kamu hizmetlerinde aksaklık, işsizlik, yolsuzluk ve elektrik kesintisi nedeniyle patlak veren gösterilerde ölenler ve yaralananlar olurken, ülkenin birçok yerinde sokağa çıkma yasakları ve internete erişim engeli de sürüyor.

Irak’taki olayların İran kaynaklı olduğu da tartışılıyor.

İran biriken borçlar sebebiyle 6 Temmuz’da Irak'a bin megavatlık elektrik akışını durdurduktan sonra olaylar da 8 Temmuz da ilk önce Basra, Meysan ve Zikar’da başladı. Daha sonra ülkenin birçok yerine sıçradı. 

İsveç’te yaşayan İranlı gazeteci Farshid Pirouz, Tahran’ın elektrik kararının olayların başlamasına sebep olduğunu ileri sürdü.

K24’e konuşan Pirouz, “Şimdi İran Irak’ta gerçekleşen seçimlerde birinci çıkan Mukteda Sadr hareketinin iktidar olmasını istemiyor. Çünkü biliyor ki bu durumda Irak’taki etkisini kaybedecek. Onun için Irak’a elektriği keserek karışıklık çıkardı. Hükümeti de Maliki, Irak Hizbullahı ve kendisine yakın olan partilerin kurmasını istiyor” dedi.

İran’ın da olayların sonuçlarından payını alacağını vurgulayan Pirouz, “İran sadece Irak’ta değil, Ortadoğu’nun birçok ülkesinde bunları yapıyor. Yemen’de yapıyor, Suriye’de yapıyor. Tehlikenin kendisinden uzaklaştığını düşünüyor ama bu olaylar bir gün mutlaka İran’ı da yakacaktır” şeklinde konuştu.   

AYDIN: YANLIŞ POLİTİKA

İstanbul Ticaret Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nden Dr. Erdem Aydın ise, Irak’ta meydana gelen olayların yanlış politikalar sonucu ve tamamen merkezi hükümetin beceriksizliğinden kaynaklandığını söyledi.  

K24’e konuşan Erdem Aydın şunları söyledi:

“Irak zaten yeni bir iç savaşa doğru gidiyordu. İran’ın elektriği kesmesi bardağı taşıran son damla oldu. Irak’ta devlet yok. Kerkük’ün işgali ordudan çok İran destekli Haşdi Şabi ve İran Devrim Muhafızları’nın (Pasdaran) yürüttüğü bir işgal operasyondu.”

Gösterilerde İran’ın çok büyük bir etkisi olmadığını ifade eden Aydın, “Çünkü İran da ciddi bir ekonomik çıkmazda. Bence İran bu krizden dolayı elektriği kesti. ABD İran’a yaptırım uyguladı. Avrupa, Japonya ve Güney Kore gibi ülkeler de ekonomik yatırımlarını dondurdu” dedi.

KÜRTLER’İ NASIL ETKİLER?

Erdem Aydın, Irak’taki olayların Kürtler üzerindeki etkisini ise şöyle değerlendirdi:

“Tarihte her halk çok ciddi sorunlarla karşılaştığı gibi büyük fırsatları da yakalamıştır. Önemli olan bu fırsatlara ne kadar hazır olduklarıdır. Olaylarla birlikte Kürtler tarihi bir fırsat yakaladı. Bundan sonra önemli olan Kürtler nasıl bir irade ortaya koyacak? KDP ve diğer partilerin alacakları tavır ve atacakları adımlar önemli. Bu olayları fırsata çevirip Peşmerge Güçleri’nin başta Kerkük olmak üzere tartışmalı bölgelere dönmesini sağlamak lazım. Yeter ki Kürtler birlik içerisinde hareket etsinler.” 

SEBEP DİNİ LİDER Mİ?

İstanbul Beykent Üniversitesi’nden Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü’nden Dr. Nevzat Yılmaz da, İran’ın Irak’a kendisine bağlı bir dini lideri atamak istediğini söyledi.

K24’e konuşan Yılmaz, “Ben İran’ın Irak’ın topraklarında gözü olduğunu düşünmüyorum. Ama Irak üzerinden kendisine gelen tehlikeyi engellemek istiyor. Bunu da yönetimi kendi istediği şekilde oluşturarak yapmak istiyor. Mesela Irak’ta yeni kurulacak hükümetin dışında İran oraya Ali Sistani’nin dışında başka bir dini lider atamak istiyor. Bunu Yemen’de yaptı.” 

IRAK’TA NELER OLUYOR?

Irak'ın tek gelir kaynağı ham petrol ihracatının büyük bir kısmını tedarik eden güneydeki Basra vilayetinde 8 Temmuz Pazar günü başlayan gösteriler Zikar, Babil, Meysan, Divaniyye, Necef ve son olarak da başkent Bağdat'a sıçramıştı.

Hayat şartlarının iyileştirilmesinin talep edildiği gösterilerde, su ve elektrik hizmetlerindeki aksaklıklar, işsizlik ve devlet dairelerindeki yolsuzluklar protesto ediliyor.

Irak güvenlik güçlerince müdahale edilen gösterilerde 10 kişi öldürüldü, en az 250 kişi de yaralandı.