باجی سەر کارتی مۆبایل و ئینتەرنێت هەڵوەشێندرایەوە

ئەنجوومەنی باڵای دادوەریی عێراق بڕیارەکەی دەستەی راگەیاندن و پەیوەندییەکانی هەڵوەشاندەوە کە پێشتر "کرێی خزمەتگوزاری" بەسەر کۆمپانیاکانی مۆبایلدا سەپاندبوو، ئەم بڕیارەی دادگا دوای پێداچوونەوە بەو تانەیە هات کە لەلایەن بەڕێوەبەری رێپێدراوی لقی کۆمپانیایەکی پەیوەندی لە عێراق پێشکەش کرابوو.

ئەمڕۆ چوارشەممە، 20ـی ئایاری 2026، دادوەر ئەیاد موحسین زەمەد، سەرۆکی ئەنجوومەنی تایبەت بە پێداچوونەوەی تانەکانی سەر بڕیارەکانی دەستەی راگەیاندن و پەیوەندی روونیکردەوە، ئەو بڕە پارەیەی بە رێژەی 20% خرابووە سەر کارتی مۆبایل و ئینتەرنێت و ئەپڵیکەیشنە ئەلیکترۆنییەکان کە لەرێگەیەوە باڵانسی مۆبایل پڕدەکەنەوە، لە راستیدا "باجی فرۆشتنە" نەک کرێی خزمەتگوزاری.

ئەو دادوەرە جەختیشی کردەوە، سەپاندنی هەر باج و رسومەتێک بەپێی ماددەی (28/یەکەم) لە دەستووری عێراق، تەنیا لە دەسەڵاتی تایبەتی دەسەڵاتی یاسادانانە واتە پەرلەمان، ناتوانرێت هیچ باجێک بسەپێنرێت مەگەر بە یاسا نەبێت.

دادوەر ئەیاد موحسین ئاماژەی بەوەش کرد، دەستەی ڕاگەیاندن و پەیوەندییەکان لە بڕیارەکەیدا پشتی بە رێنماییەکی ئەنجوومەنی وەزیران بەستووە کە لە ماوەی حکوومەتی کاربەڕێکەردا دەرچووە، گوتیشی، "حکوومەتی کاربەڕێکەر هیچ دەسەڵاتێکی یاسایی نییە بۆ دەرکردنی ئەو بڕیارانەی کە بارگرانی دارایی نوێ بخەنە سەر شانی هاووڵاتیان."

له‌ کۆتاییدا دادگا رایگەیاند، تانەلێدەر  هیچ بنەمایەکی یاسایی دروستی نەبووە، بۆیە بڕیاردرا بە هەڵوەشاندنەوەی و نەهێشتنی بەهای یاسایی. ئەم بڕیارە بە شێوەی کۆتایی و بە کۆدەنگی دەنگی لەسەر دراوە، ئەمەش پاڵپشت بە أحکامەکانی بەشی (6/ 8) لە فەرمانی ژمارە (65)ی ساڵی 2004.

جەختی لەوە کردەوە کە "بڕیارەکەی دەستەی راگەیاند بنەمای یاسایی دروستی نەبوو، بۆیە بە گوێرەی بڕگەی (6/8) لە فەرمانی (65)ی ساڵی 2004، بڕیارەکە هەڵوەشێندرایەوە.

لە 16ـی کانوونی یەکەمی 2025، ئەنجوومەنی وەزیرانی عێراق بۆ زیادکردنی داهاتە نانەوتییەکان، بڕیاریدا بە سەپاندنەوەی باج و کرێی خزمەتگوزاری بە رێژەی 20% لەسەر کارتی پڕکردنەوەی باڵانسی مۆبایل و ئینتەرنێت، چ لە رێگەی کارتەکانەوە بێت یان ئەپڵیکەیشنە ئەلیکترۆنییەکان.

بڕیارەکە دەستەی راگەیاندن و پەیوەندییەکانی راسپارد، بەرپرسیارێتی کۆکردنەوەی ئەو باجە و یەکلاکردنەوەی مانگانەی لەگەڵ کۆمپانیاکانی پەیوەندی و ئینتەرنێت بگرنە ئەستۆ و بڕە پارەکە رەوانەی هەژماری وەزارەتی دارایی بکەن.

ئەم هەنگاوەی حکوومەت لە کاتێکدابوو کە هاووڵاتیان پێشتر بەهۆی لابردنی ئەم باجەوە هەستیان بە کەمبوونەوەی بارگرانی دارایی کردبوو، بەڵام ئەم بڕیارە جارێکی دیکە ناڕەزایەتیی هاووڵاتیانی لێکەوتەوە.