وەزیری وزەی ئەمریکا: ئێمە بازرگانیمان لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا دەوێت نەک قەیران و شەڕ

کریس رایت، وەزیری وزەی ئەمریکا رایگەیاند، ئەو رێککەوتنانەی لە نێوان واشنتن و بەغدا لە بوارەکانی بازرگانی و وزەدا واژۆ کراون، هەرێمی کوردستانیش دەگرنەوە.

کریس رایت، وەزیری وزەی ئەمریکا لە لێدوانێکی تایبەتدا بۆ کوردستان24 گوتی: ژمارەیەک رێککەوتنیان لەگەڵ عێراق واژۆ کردووە کە لە هەرێمی کوردستانەوە تاوەکو ناوچەکانی باشوور دەگرێتەوە، راشیگەیاند "ئەمڕۆ ڕۆژێکی مەزنە، ئێمە بازرگانیمان لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا دەوێت نەک قەیران و شەڕ، لە هەموو ناوچەکەشدا ئەمە ئامانجمانە."

کریس رایت جەختی لە گرنگیی دروستکردنی هاوبەشیی سیاسی و بازرگانی لەگەڵ عێراقدا کردەوە و گوتی "ئێمە پێویستمان بە هاوبەشییە لەگەڵ عێراق لەسەر ئاستی سیاسی و بازرگانی و دەمانەوێت ئاوەدانی بۆ ئەمریکا و عێراق بەدی بهێنین."

ئەم لێدوانانە هاوکاتی سەردانە فەرمییەکەی عەلی زەیدی، سەرۆکوەزیرانی عێراق دێت بۆ واشنتن کە بە گوتەی حەیدەر عەبودی، گوتەبێژی حکوومەتی عێراق، بە ئامانجی پەرەپێدانی پەیوەندییە ئابوورییەکانی نێوان هەردوولا ئەنجام دراوە، لەم چوارچێوەیەدا، رۆژی شەممە 18ـی تەممووزی 2026، نووسینگەی سەرۆکوەزیرانی عێراق رایگەیاند، سەرۆکوەزیران سەرپەرشتی واژۆکردنی 48 رێککەوتن و یاداشتنامەی لێکگەیشتنی لە نێوان کەرتە جیاوازەکانی گشتی و تایبەتی عێراق و ئەمریکادا کردووە، کە ئامانج لێی داڕشتنی رێگەیەکی روونە بۆ هاوکاریی ئابووری و دارایی و گواستنەوەی پەیوەندییە دووقۆڵییەکان بۆ ئاستێکی پێشکەوتووی ئاڵوگۆڕی بازرگانی کە خزمەت بە بەرژەوەندییەکانی هەردوولا بکات.

ئەم رێککەوتن و یاداشتنامانە بەشێکی بەرفراوان لە سێکتەرە گرنگەکانی وەک نەوت، وزە، کارەبا، پەیوەندییەکان، پەروەردە، دەرمان و کشتوکاڵ دەگرنەوە، کە تێیدا چەندین کۆمپانیای نێودەوڵەتی وەک ئێکسۆن مۆبیل، کەی بی ئاڕ، جی ئێی ڤێرنۆڤا، شێڵ، هالیبێرتۆن و ستارلینک بەشدارن. هاوکارییەکان چەند پڕۆژەیەکی جۆراوجۆر لەخۆدەگرن، لەوانە، درێژکردنەوەی بۆری نەوتی بانیاس لەسەر دەریای ناوەڕاست، پەرەپێدانی کەرتی کشتوکاڵ لە رێگەی هاوبەشی لەگەڵ کۆمپانیای فریتۆ لای و کۆمپانیاکانی دیکە، و پەرەپێدانی هاوبەش لە بوارەکانی تەکنەلۆجیا و دابینکردن و دروستکردنی دەرمان لە نێوان کەرتی تایبەت و گشتی هەردوو وڵاتدا.

لە ئایاری 2026، سەرۆکوەزیران مەسرور بارزانی لەگەڵ شاندێکی باڵا گەیشتە ئەمریکا بە مەبەستی ئەنجامدانی چەندین دیدار و کۆبوونەوە لەگەڵ بەرپرسانی باڵای ئەو وڵاتە، دواتر لە ئێوارەی رۆژی دووشەممە 19ـی ئایاری 2025، لە رێوڕەسمێکی فەرمیدا لە ژووری بازرگانیی ئەمریکا، سەرپەرشتیی واژۆکردنی رێککەوتننامە گرنگەکانی کەرتی وزەی کرد

گرێبەستەکان لە نێوان وەزارەتی سامانە سروشتییەکانی هەرێمی کوردستان و دوو کۆمپانیای گرنگی ئەمریکی لە بواری وزەدا واژۆ کران، کۆی گشتیی بەهای پڕۆژەکان لە ماوەی کارکردنیاندا بە 110 ملیار دۆلار مەزەندە دەکرا، گرێبەستی یەکەم لەگەڵ کۆمپانیای ئێچ کەی ئێن ئینێرجی بۆ پەرەپێدانی کێڵگەی گازی "مایران" کە بەهای پڕۆژەکە بە 40 ملیار دۆلار دەخەمڵێندرێت واژۆکرا، گرێبەستی دووەم لەگەڵ کۆمپانیای وێستێرن زاگرۆس واژۆ کرا بۆ کارکردن لە کێڵگەی گازی "تۆپخانە-کوردەمیر" کە بەهای پڕۆژەکە دەگاتە نزیکەی 70 ملیار دۆلارە.