پرۆسەی چاکسازیی پۆلیسی هەرێم گەیشتووەتە چ قۆناخێک؟
بەڕێوەبەری ئەکادیمیای سەرکردایەتی و بەڕێوەبردن لە وەزارەتی ناوخۆی حکوومەتی هەرێمی کوردستان، ئاماژە بەوە دەکات، پرۆسەی چاکسازی پۆلیسی هەرێمی کوردستان بەردەوامە و تا چوار ساڵی دیکە بە تەواوی جێبەجێ دەکرێت.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، 19ـی تشرینی دووەمی 2026، رۆندک فارس، بەڕێوەبەری ئەکادیمیای سەرکردایەتی و بەڕێوەبردن لە وەزارەتی ناوخۆی حکوومەتی هەرێمی کوردستان بە ماڵپەڕی کوردستان24ـی راگەیاند، پڕۆژەی چاکسازیی پۆلیسی هەرێمی کوردستان کە لە ساڵی 2025 دەستی پێ کردووە، بەپێی پلانی ستراتیژی لە نێوان ساڵانی (2026-2030) و لە ماوەی چوار ساڵدا جێبەجێ دەکرێت و وەک پڕۆژەیەکی بەردەوام دەمێنێتەوە.
رۆندک فارس ئاماژەی بەوە دا، ئەم پڕۆسە ستراتیژییە لە چوارچێوەی بەرنامەکانی وەزارەتی ناوخۆ و بە خاوەندارێتیی وەزارەت، بە پاڵپشتیی دەستەی راوێژکارانی یەکێتیی ئەورووپا (EUAM) و بەرنامەی پەرەپێدانی نەتەوە یەکگرتووەکان (UNDP) بەڕێوە دەچێت، بە ئامانجی پەرەپێدانی سیستەمی پۆلیس، بەرزکردنەوەی ئاستی پیشەیی و باشترکردنی خزمەتگوزارییە ئەمنییەکان بۆ هاووڵاتییان.
دەربارەی قۆناخەکانی پڕۆژەکە، بەڕێوەبەری ئەکادیمیای سەرکردایەتی و بەڕێوەبردن گوتی: پڕۆسەکە بە شێوەی قۆناخبەندی بەڕێوە دەچێت؛ لە سەرەتادا کار لەسەر هەڵسەنگاندنی بارودۆخی پۆلیس، دەستنیشانکردنی پێداویستییەکان و ئامادەکردنی پلان کراوە، لە ئێستاشدا چووەتە قۆناغی جێبەجێکردنی کردەیی کە لە ڕێگەی چەند بنکەیەکی پۆلیسی نموونەیی لە پارێزگاکانی هەرێم دەستی پێ کردووە.
ناوبراو جەختی کردەوە کە ئەم قۆناغە گرنگییەکی تایبەتی هەیە، چونکە ئەنجامەکان هەڵدەسەنگێنرێن بۆ ئەوەی ئەزموونە سەرکەوتووەکان لە قۆناغەکانی داهاتوودا بۆ بنکە و یەکەکانی دیکەی پۆلیس فراوان بکرێن.
رۆندک فارس ئاشکرای کرد، لە چوارچێوەی پڕۆسەکەدا 20 خاڵ وەک بنەما دیاری کراون، بەڵام لە گفتوگۆی نێوان وەزارەتی ناوخۆ و سەرکردە باڵاکانی پۆلیسدا، پێنج خاڵی لەپێشینە بۆ دەستپێکی پڕۆژەکە دەستنیشان کراون، کە بریتین لە:
1. دروستکردنی بنکە نموونەییەکانی پۆلیس.
2. گۆڕینی ناو، پەیکەر و پڕۆگرامی کۆلێژەکانی پۆلیس بۆ ئەکادیمیا.
3. بەهێزکردنی سەرکردایەتیی خانمان لە ریزەکانی پۆلیسدا.
4. لێکدان و تێکەڵکردنەوەی چەند بەڕێوەبەرایەتییەک.
5. رێکخستنەوەی پۆلیسی پاسەوانی.
بە گوتەی ئەو بەرپرسەی وەزارەتی ناوخۆ، لە قۆناغی سەرەتاییدا ئەفسەران و کارمەندانی بنکە نموونەییەکان بە شێوەی راستەوخۆ سوودمەند دەبن و دواتر سەرجەم یەکەکانی پۆلیسی هەرێم دەگرێتەوە، بەڵام ئامانجی سەرەکی تەنیا راهێنانی ژمارەیەک پۆلیس نییە، بەڵکو پەرەپێدانی تەواوی سیستەمی پۆلیسە تا هاووڵاتییان سوودمەندی سەرەکی بن.
روونیشی کردەوە، بەرنامەکە چاکسازیی دامەزراوەیی و کارگێڕی، نوێکردنەوەی شێوازی بەڕێوەبردن، بەکارهێنانی تەکنەلۆژیای نوێ، پێشگیری لە تاوان، پۆلیسی کۆمەڵگەیی، بەهێزکردنی هاوئاهەنگیی نێوان بەشەکان و سیستەمی چاودێری و هەڵسەنگاندن لەخۆ دەگرێت، تا پۆلیس لە دامەزراوەیەکی تەنیا جێبەجێکاری یاساوە ببێتە دامەزراوەیەکی پیشەیی، شەفاف و خزمەتگوزار کە لەگەڵ ستانداردە نێودەوڵەتییەکان بگونجێت.
رۆندک فارس گوتی: چاکسازیی پۆلیسی هەرێمی کوردستان هەنگاوێکی گرنگ و ستراتیژییە بۆ داهاتوویەکی باشتر. ئێمە باوەڕمان وایە پۆلیسێکی بەهێز تەنیا بە ئامراز و توانای ئەمنی دروست نابێت، بەڵکو بە پیشەییبوون، پابەندبوون بە یاسا، رێزگرتن لە مافی مرۆڤ و متمانەی هاووڵاتییان دروست دەبێت. بۆیە ئامانجمان بنیاتنانی پۆلیسێکی مۆدێرن، کارامە و خزمەتگوزارە، کە شایستەی هەرێمی کوردستان و هاووڵاتییانی بێت.
ئەمە پوختە و باگراوندێکی کورتی بەڵگەنامەکەیە، کە دەتوانیت هەم بۆ بەرچاوڕوونی و هەم وەک باگراوندی هەواڵ بەکاری بهێنیت:
پڕۆسەی چاکسازیی پۆلیسی هەرێمی کوردستان بەرنامەیەکی ستراتیژییە بۆ ساڵانی 2026-2030 و حەوت ئامانجی سەرەکی لەخۆ دەگرێت، بە مەبەستی نوێکردنەوەی دامەزراوەکە، گۆڕانی دیجیتاڵی، پەرەپێدانی سەرکردایەتی، پاراستنی مافی مرۆڤ و بنیاتنانی متمانەی گشتی لەسەر بنەمای هاوکێشەی (هێز + رێز = متمانە).
پڕۆژەکە بە خاوەندارێتی و بەرپرسیارێتیی وەزارەتی ناوخۆی حکوومەتی هەرێمی کوردستان بەڕێوە دەچێت؛ ئەکادیمیای سەرکردایەتی و بەڕێوەبردن هەماهەنگیی ستراتیژی دەکات و بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی پۆلیس لەگەڵ بەڕێوەبەرایەتییەکانی پارێزگاکان ئەرکی جێبەجێکردنی مەیدانییان لە ئەستۆدایە، هاوکات دەستەی راوێژکاریی یەکێتیی ئەورووپا (EUAM Iraq) و بەرنامەی پەرەپێدانی نەتەوە یەکگرتووەکان (UNDP) پشتیوانیی راوێژکاری و تەکنیکی دابین دەکەن.
لە قۆناخی ئێستادا پڕۆسەکە لە پلانی ستراتیژییەوە گواستراوەتەوە بۆ جێبەجێکردنی مەیدانی و وەک یەکەم هەنگاو فەرماندە بۆ چوار بنکەی پۆلیسی نموونەیی دیاری کراون،
کە بریتین لە:
- هەولێر: بنکەی پۆلیسی کەسنەزان
- سلێمانی: بنکەی پۆلیسی سەیوان
- دهۆک: بنکەی پۆلیسی نزارکێ
- هەڵەبجە: بنکەی پۆلیسی ناوەندی هەڵەبجە
- هەنگاوەکانی کارکردن لە بنکە نموونەییەکان: دوای دیاریکردنی فەرماندەکان، تیمی بنکەکان پێکدەهێنرێن و رادەهێنرێن، پاشان رێکارە نوێیەکان جێبەجێ دەکرێن و دوای هەڵسەنگاندنی ئەنجامەکان، ئەزموونەکە بۆ سەرجەم بنکەکانی دیکەی پۆلیسی کوردستان گشتاندنی پێ دەکرێت.
- گۆڕانکارییە مەیدانییەکان: روونکردنەوەی ئەرک و دەسەڵات، یەکخستنی ستانداردی خزمەتگوزاری، لێکۆڵینەوەی پشتبەستوو بە بەڵگە و داتا و تەکنەلۆژیا، پاراستنی نهێنی و کەرامەتی هاووڵاتی و دانانی میکانیزمی سکاڵا و فیدباک.
- دەستکەوتەکان بۆ هاووڵاتی: خزمەتگوزاریی ئاسانتر، مامەڵەی پیشەییتر، وەڵامدانەوەی خێراتر، لێپرسینەوەی زیاتر و بوونی پۆلیسێکی نزیکتر لە پێداویستییەکانی کۆمەڵگە.