ئۆپێك: داواکاری جیهانی بۆ نەوت کەمیکردووە

سکرتێری گشتی رێکخراوی وڵاتانی هەناردەکاری نەوت (ئۆپێك)، رایگەیاند، بەهۆی بەردەوامی گرژییەکان لە ناوچەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، گەشەی داخوازی جیهانی لەسەر نەوت جۆرێک لە خاوبوونەوەی بەخۆوە بینیوە.

پێنجشەممە 4ـی ئایاری 2026، هەیسەم ئەلغەیس سکرتێری گشتی رێکخراوی وڵاتانی هەناردەکاری نەوت (ئۆپێك)، لە میانی بەشداریکردنی لە دانیشتنێکی تایبەت بە "سیستمەکانی وزەی جیهانی" لە چوارچێوەی کۆڕبەندی ئابووری نێودەوڵەتی لە سان پترسبۆرگ، ئاماژەی بەوە کرد، ئەم خاوبوونەوەیە هێشتا لە سنوورێکی دیاریکراودایە، گوتیشی: "لە ئێستادا لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و بەتایبەت لە گەرووی هورمز رووبەڕووی ئاستەنگ بووینەتەوە.

لەلایەکی دیکەوە، ئەلێکساندەر نۆڤاک، جێگری سەرۆک وەزیرانی رووسیا، پابەندبوونی وڵاتەکەی بە بەشدارییەکی چالاک لە گروپی "ئۆپێك پڵەس" دووپات کردەوە و ئەو هاوپەیمانییەی وەک ئامرازێکی کاریگەر بۆ پاراستنی سەقامگیری بازاڕەکانی وزە وەسف کرد.

نۆڤاک ئاماژەی بەوەش کرد، سەرەڕای هەوڵە جیهانییەکان بۆ بەکارهێنانی وزەی نوێبووەوە، هێشتا هایدرۆکاربۆنەکان (نەوت و گاز) بڕبڕەی پشتی وزەی جیهانی پێکدەهێنن و 84%ی تێکەڵەی وزەی جیهانییان بەدەستەوەیە.

جێگری سەرۆک وەزیرانی رووسیا روونیشی کردەوە، کەرتی وزەی جیهانی لە ژێر فشارێکی توندایە لە لایەنی خستنەڕووەوە، راشیگەیاند بازاڕی نەوتی جیهانی بەهۆی ئاڵۆزییە جیۆپۆلیتیکییەکان و کێشە لۆجیستییەکانی پەیوەست بە زنجیرەی دابینکردن، رۆژانە ناتوانێت نزیکەی 12 ملیۆن بەرمیل نەوت بگەیەنێتە بازاڕەکان.

ئەم لێدوانانە لە کاتێکدا دێن کە ناوچەی کەنداو، وەک یەکێک لە سەرەکیترین رێڕەوەکانی دابینکردنی وزەی جیهان، بەهۆی گۆڕانکارییە سیاسی و سەربازییەکانەوە کەوتووەتە ژێر چاودێرییەکی وردی بازاڕە جیهانییەکان.