کەشتییەکی نەوتهەڵگری عێراق بەگەرووی هورمزدا تێپەڕی

وەزارەتی نەوتی عێراق، ئەمڕۆ سێشەممە، 4ـی ئابی 2026، وردەکاریی جووڵەی کەشتییە نەوتهەڵگرەکانی عێراقی لە رێگەی گەرووی هورمز و بەرپرسیارێتی گواستنەوەی بارە نەوتییەکانی روون کردەوە، هاوکات جەختی کردەوە، لەسەر تێپەڕبوونی کەشتییەکی نەوتهەڵگری نەوتی عێراق بەو گەرووەدا کردەوە.

سالم رکابی؛ گوتەبێژی وەزارەتی نەوتی عیراق بە دیلان بارزان پەیامنیری کوردستان24 لە بەغدا راگەیاند؛ کۆمپانیای سۆمۆ لە بەندەرەکان دەستیکردووە بە فرۆشتنی نەوتی خاوی عیراقی، بەڵام وەزارەتی نەوت و کۆمپانیای سۆمۆ بەرپرسیارێتی تێپەراندنی کەشتییە نەوت هەڵگرەکان لە گەرووی هورمز هەڵناگرێت، بەڵکو تەنیا نەوتەکە دەفرۆشێت بەو کۆمپانیایەی دەیانەوێت نەوتی عیراقی بکڕن و ئەو کۆمپانیانەی نەوتەکە دەکڕن ئەوان خۆیان بەرپرسیارێتی تێپەراندنی ئەو کەشتیانەیان لە ئەستۆ گرتووە و هیچ پەیوەندییەکی بە وەزارەتی نەوتەوە نییە. 

گوتەبێژی وەزارەتی نەوت گوتیشی؛ لەدوای داخستنی گەرمووی هورمز ئیستا وەزارەتی نەوت دەستیکردووە بەفرۆشتنی نەوت لە بەندەرکانی باشوور، بەڵام تائێستا هیچ ئامارێکی فەرمیان لەبەردەستدا نییە لەبارەی ژمارەی دروستی فرۆشتی نەوت. 

لەبارەی نرخی فرۆشتنی بەرمیلێک نەوت، سالم رکابی ئاماژەی بەوەکرد؛ نرخێکی دیاریکراو نییە و کۆمپانیای نەوتی سۆمۆ بەگوێرەی نرخی رۆژانەی نەوت نرخەکە بۆ کۆمپانیاکانی کڕیاری نەوت دیاریدەکات.

پێشتر سەلیم روکابی، گوتەبێژی وەزارەتی نەوتی عێراق، بە میدیا عێراقییەکانی رایگەیاندبوو: "وەزارەت بەردەوامە لە فرۆشتنی نەوتی خاو بەپێی میکانیزمی (فرۆشتن لە بەندەر - FOB)"، ئاماژەی بەوەش کرد، کەشتییە نەوتهەڵگرەکان دوای بەجێهێشتنی بەندەر و تێپەڕبوونیان بە گەرووی هورمزدا، وەزارەتی نەوت هیچ بەرپرسیارێتییەکی لەسەر نییە سەبارەت بە رێڕەوی هاتوچۆیان یان وەرگرتنی رەزامەندییە پێویستەکان.

روکابی روونی کردبووەوە: "تێپەڕبوونی کەشتییە نەوتهەڵگرەکان بە گەرووی هورمزدا دوای بارکردنیان کارێکی ئاساییە، بەڵام وەزارەت خاوەنی ئەو کەشتیانە نییە و بەرپرسیار نییە لە جووڵەیان، بەڵکو کڕیارەکە بەرپرسیارێتی گواستنەوە و چۆنییەتی مامەڵەکردن لەگەڵ بارەکە دەگرێتە ئەستۆ." ئاماژەی بەوەش کرد، هەندێک لەو کەشتیانە بڕێکی زۆر نەوت هەڵدەگرن کە دەگاتە 2 ملیۆن بەرمیل.

سەبارەت بە چاودێریکردنی بارەکان، گوتەبێژی وەزارەتی نەوت گوتی: "وەزارەت لە رێگەی سیستەمی چاودێری جیهانییەوە شوێنپێی کەشتییەکان هەڵدەگرێت، هەروەها کۆمپانیای بەبازاڕکردنی نەوتی عێراق (سۆمۆ) بە وردی چاودێری گەیشتنی بارە نەوتییەکان دەکات تا ئەو کاتەی دەگەنە پاڵاوگەکان."

لە لایەکی دیکەوە، روکابی ئاماژەی بە باشتربوونی ئاستی هەناردەکردن کرد و گوتی: "داهات و فرۆشی نەوت لە مانگەکانی رابردوودا گەشەیەکی پلەبەندی بەخۆیەوە بینیوە؛ مانگی رابردوو باشتر بوو لە مانگی حوزەیران، ئەمەش نیشانەی چاکبوونەوەی بەردەوامی پرۆسەی هەناردەکردنە بەراورد بەو قەیرانانەی پێشتر لە گەرووی هورمزدا روویان دابوو."