گرامیداشت قربانیان قتلعامهای کوچو، گرعُزیر و سیبا شیخ
اربیل (کوردستان۲۴)- دهوک همزمان با دوازدهمین سالگرد حمله داعش به شنگال، مراسم یادبود قربانیان نسلکشی ایزدیها را برگزار کرد؛ مراسمی که در کنار گرامیداشت قربانیان، با درخواست برای محاکمه عاملان، اجرای قانون بازماندگان ایزدی، بازسازی شنگال و فراهم شدن شرایط بازگشت امن و آبرومندانه آوارگان همراه بود.
مرکز فرهنگی و اجتماعی لالش در این مراسم بر قتلعامهای کوچو، گرعُزیر و سیبا شیخ دری تمرکز کرد و خواستار پاسخگویی قضایی در قبال جنایات داعش شد. این مراسم شامل سخنرانی، شعر، اجراهای ادبی و برنامههای هنری بود.
داعش در ۳ اوت ۲۰۱۴ با تصرف شنگال، هزاران ایزدی را کشت و زنان و کودکان بسیاری را ربود. این حمله همچنین به تخریب اماکن مذهبی و فرهنگی و آوارگی صدها هزار نفر منجر شد. بر اساس آمار ارائهشده در این گزارش، بیش از پنج هزار ایزدی کشته و هزاران زن و کودک ربوده شدند و حدود ۲۸۰۰ نفر همچنان مفقود هستند.
سعید جردو، رئیس مرکز فرهنگی و اجتماعی لالش، خواستار همکاری دولت فدرال عراق با نهادهای قضایی بینالمللی برای محاکمه عاملان نسلکشی و پرداخت غرامت به بازماندگان شد.
سازمان ملل نیز در این مناسبت بر ضرورت پاسخگویی در قبال جنایات داعش و فراهم کردن زمینه بازگشت ایمن، داوطلبانه و آبرومندانه آوارگان به شنگال تأکید کرد و بهبود شرایط، بازسازی و آشتی در این منطقه را از الزامات دستیابی به صلح پایدار دانست.
رهبران اقلیم کوردستان اجرای توافق شنگال، تأمین امنیت و بازسازی منطقه را از شروط اصلی بازگشت آوارگان عنوان کردهاند. پرزیدنت مسعود بارزانی بر حمایت از جامعه ایزدی و جبران خسارات آنان تأکید کرده و مسرور بارزانی، نخستوزیر اقلیم کوردستان خواستار عادیسازی وضعیت شنگال و اجرای توافق این منطقه شد. نیچروان بارزانی، رئیس اقلیم نیز از بغداد خواست توافق شنگال را اجرا و زمینه خروج گروههای مسلح غیرقانونی از منطقه را فراهم کند.
توافق شنگال در سال ۲۰۲۰ میان بغداد و اقلیم کوردستان با هدف ساماندهی اداره محلی، وضعیت امنیتی و روند بازسازی منطقه امضا شد، اما اجرای آن همچنان با محدودیت مواجه است. وضعیت امنیتی، حضور گروههای مسلح، ضعف خدمات عمومی و آسیبهای ناشی از جنگ از جمله موانع بازگشت ساکنان عنوان شدهاند.
بر اساس دادههای ارائهشده در گزارش، بیش از ۴۰۰ هزار ایزدی پس از حمله داعش به اقلیم کوردستان گریختند. حدود ۱۰۰ هزار نفر به شنگال بازگشتهاند، بیش از ۲۷۰ هزار نفر همچنان در اردوگاههای آوارگان به سر میبرند و حدود ۱۰۰ هزار نفر نیز در خارج از عراق پناه گرفتهاند.
دوازده سال پس از حمله داعش، مراسم دهوک نشان داد که برای جامعه ایزدی، یادبود قربانیان همچنان با مطالباتی چون عدالت، یافتن مفقودان، بازسازی شنگال، تأمین امنیت و فراهم کردن شرایط بازگشت آوارگان پیوند خورده است.
ب.ن