هەناردەی نەوتی عێراق دوو هێندە زیادیکردووە
بەگوێرەی نوێترین داتاکانی کۆمپانیای بەبازاڕکردنی نەوتی عێراق (سۆمۆ)، کە دەست کوردستان24 کەوتووە، لە سەرەتای مانگی تەممووز تاوەکو 27ـی هەمان مانگ، عێراق 57 ملیۆن و 818 هەزار بەرمیل نەوتی فرۆشتووە، کە ئەمەش بەراورد بە مانگی حوزەیران دوو هێندە زیادبوونی تۆمارکردووە.
سەبارەت بەو بڕە نەوتەی کە لە رێگەی بۆڕی نەوتی کوردستانەوە هەناردەی بەندەری جەیهانی تورکیا کراوە و فرۆشراوە، بریتی بووە لە یەک ملیۆن و 474 هەزار بەرمیل نەوت لە کێڵگە نەوتییەکانی هەرێمی کوردستانەوە هەناردەکراوە، کە تێکڕای 47 هەزار و 571 بەرمیل لە رۆژێکدا بووە.
هەروەها لە کێڵگە نەوتییەکانی کەرکووکیشەوە 5 ملیۆن و 988 هەزار بەرمیل نەوت هەناردەی تورکیا کراوە، بە تێکڕای 193 هەزار و 168 بەرمیل لە رۆژێکدا، واتە بە هەرێمی کوردستان و کەرکووکەوە رۆژانە 240 هەزار و 739 بەرمیل نەوت هەناردەکراوە.
لە ئێستادا حکوومەتی عێراق بەگوێرەی ئەو رێککەوتنەی لەگەڵ تورکیا واژۆی کردووە، دەبێت ئەو 240 هەزار بەرمیلە بۆ لانی کەم 750 هەزار بەرمیل نەوت لە رۆژێکدا زیاد بکات، زیادکردنی قەبارەی هەناردە تەنیا بە یەک رێگا دەکرێت، ئەویش زیادکردنی توانای بەرهەمهێنانە لە کەرکووک و هەرێمی کوردستان؛ چونکە نەوتی ناوچەکانی دیکەی عێراق ناتوانرێت بە ئاسانی بگەیەندرێتە بۆڕی نەوتی کوردستان و خەرجییەکی زۆریشی دەبێت.
بەپێی بەدواداچوونەکانی کوردستان24، سیناریۆکانی بەرزکردنەوەی ئاستی بەرهەمهێنان بەم شێوەیەن:
ئەگەر دۆخی ئەمنی هەرێمی کوردستان سەقامگیربێتەوە، ئەوا هەرێمی کوردستان رۆژانە دەتوانێت تاوەکو 200 هەزار بەرمیل نەوت هەناردەی دەرەوە بکات، هەروەها ئامانجیەتی هەناردەی نەوت بگەڕێنێتەوە ئاستی 450 هەزار بەرمیل نەوتی رۆژانە، کە ئەمەش پێویستی بە دڵنیایی و سەقامگیریی زیاتر هەیە بۆ کۆمپانیاکان.
ئەگەر کێڵگەکانی کەرکووک بە تەواوەتی بکەونە کار، دەتوانن رۆژانە زیاتر لە 300 هەزار بەرمیل نەوت هەناردە بکەن، بەڵام بۆ ئەم مەبەستە دەبێت وەبەرهێنانی زیاتر لە کێڵگە نەوتییەکاندا بکرێت.
حکوومەتی عێراق لەم پێناوەدا رێککەوتنی لەگەڵ کۆمپانیا ئەمریکییەکان واژۆ کردووە و کۆمپانیای (بی پی) بەریتانیش لە کێڵگە نەوتییەکانی کەرکووک دەستی بە کارکردن کردووەتەوە، سەرەڕای ئەمانە، بەرزکردنەوەی توانای بەرهەمهێنان لە کەرکووک و هەرێمی کوردستان بە تەواوی پەیوەستە بە هەوڵەکانی حکوومەتی عێراق بۆ کۆنتڕۆڵکردنی گرووپە چەکدارەکان و دەستەبەرکردنی ئاسایشی ناوچەکان. رێککەوتنەکەی عێراق و تورکیا بۆ هەناردەکردنی نەوت بۆ ماوەی یەک ساڵە.