گەیلان حاجی سەعید: کۆڕبەندی ئابووری داڤۆس هەرێمی کوردستان لە رووی سیاسی و ئابووری دەباتە قۆناغێکی نوێ

سەرۆکی ژووری بازرگانی و پیشەسازیی هەولێر، رایگەیاند، هەرێمی کوردستان شان بە شانی گەورە وڵاتان و کۆمپانیاکانی جیهان لە کۆڕبەندی ئابووریی جیهان لە داڤۆس بەشداری دەکات، ئەمەش لە رووی سیاسی و ئابوورییەوە هەرێمی کوردستان دەباتە قۆناغێکی نوێ و پتەوی ئابووری. 

دووشەممە، 19ـی کانوونی دووەمی 2026، گەیلان حاجی سەعید، سەرۆکی ژووری بازرگانی و پیشەسازیی هەولێر، بە کوردستان24ـی راگەیاند، کۆڕبەندی ئابووریی جیهان لە داڤۆس گرنگی تایبەتی هەیە بۆ هەرێمی کوردستان، چونکە وڵاتانی جیهان و کۆمپانیا زلهێزەکان لەم کۆڕبەندە بەشدار دەبن، ئەمەش دەبێتە هۆکارێکی باش بۆ ئەوەی لە رێگەی پەیوەندی راستەوخۆوە سەرنجی ئەوان بۆ وەبەرهێنان لە هەرێمی کوردستان رابکێشین. 

ئاماژەی بەوەش کرد، بەشداریی سەرۆکی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لە کۆڕبەندەکە، کاریگەریی گەورەی دەبێت بۆ ئەوەی هەرێمی کوردستان لە رووی سیاسی و ئابوورییەوە پێ بنێتە قۆناغێکی نوێ، چونکە لە میانەی بەشداریکردنی سەرۆکی حکوومەت لەم کۆڕبەندە، چەندین دیداری دەبێت لەگەڵ سەرۆکی وڵاتان و کۆمپانیا گەورەکانی وەبەرهێنانی جیهانی.

جەختی لەوەش کردەوە، دڵنیایی  پێدان بە کۆمپانیاکان بیانییەکان سەبارەت بە سەلامەتی و پارێزراویان، لە لایەن سەرۆکی حکوومەتی هەرێمی کوردستان  بۆ ئەوەی بێن و لە هەرێمی کوردستان وەبەرهێنان بکەن، دەتوانێت رێگە خۆشکەر بێت بۆ ئەوەی لە داهاتوودا چەندین کۆمپانیا لە وڵاتانی جیاواز روو بکەنە هەرێمی کوردستان. 

گەیلان حاجی سەعید گوتیشی،" بەشداریی ساڵانەی هەرێمی کوردستان لە کۆڕبەندی ئابووریی جیهان لە داڤۆس، دەرخەری ئەو راستییەیە کە هەرێمی کوردستان پێگەیەکی ئابووری و سیاسی گرنگی هەیە لە نێو وڵاتانی جیهاندا."

دووشەممە، 19ـی کانوونی دووەمی 2026، بە بەشداری زیاتر لە هەزار سەرۆک، سەرکردە و بەرپرسی وڵاتان، 56ـەمین کۆڕبەندی ئابووریی جیهان لە داڤۆس بەڕێوە دەچێت و تا ڕۆژی هەینی، 23ـی ئەم مانگە، بەردەوام دەبێت. 

بەشداران، پێشنیاز و چارەسەری خۆیان بۆ رووبەڕووبوونەوەی ئالنگارییە هەنووکەییەکان دەخەنەڕوو. ئەم جگە لەوەی لە پەراوێزی کۆڕبەندەکەدا، دەیان رێککەوتنی ئابووری و ئاسایشی لە نێوان حکوومەت و کۆمپانیاکاندا واژۆ دەکرێت.

تەوەرەکانی کۆڕبەندەکە

1. تەوەرەی یەکەمی کۆڕبەندەکە، وەڵامی پرسیاری "چۆن دەتوانین لە جیهانێکی پڕ لە کێبڕکێدا بە هەرەوەزی کار بکەین؟" دەداتەوە. لە کاتێکدا زلهێزەکانی جیهان لە کێبڕکێ و ململانێی توند و بەردەوامدان بۆ گۆڕانکاری لە سەنگی هێز و سەپاندنی هەژموونی خۆیان، کۆڕبەندەکە دەیەوێت ببێتە دەرچەیەک بۆ کارکردنی هەرەوەزیی، کۆمپانیا، حکوومەت و کۆمەڵگەی مەدەنی بۆ دۆزینەوەی چارەسەر و هەنگاوی پێویست.

2. تەوەری دووەم، قسەکردن دەبێت لەبارەی، "چۆن دەتوانین سەرچاوەی نوێی گەشەکردن بدۆزینەوە؟" دۆزینەوەی رێگەچارە بۆ ئەم پرسە گرنگە بۆ کۆمپانیا و حکوومەتەکان و خەڵک بە گشتی، چونکە ئێستا بەهۆی سیاسەتی نا دڵنیایی وڵاتان و شەڕ لە زۆرێک لە ناوچەکانی جیهاندا، ئاڵوگۆڕی بازرگانی سەخت بووە. وڵاتان سیاسەتی ئابووری بۆ سەپاندنی سزا و وەک چەک بۆ رووبەڕووبوونەوەی نەیارەکانیان بەکاردەهێنن.

3. هەرچی تەوەری سێیەمیشە، تایبەتە بە هەڕەشەکانی تەکنەلۆجیا، بە دیاریکراویش زیرەکیی دەستکرد. لەم چوارچێوەیەدا سەرنج دەخرێتە سەر ئەوەی، "چۆن بتوانرێت باشتر وەبەرهێنان لە مرۆڤەکاندا بکەین؟" بۆ ئەوەی توانا و بەرهرەی تاکەکان بەرەوپێشەوە بچێت و مەترسی لەدەستدانی کار و بێکاری کەمبکرێتەوە، چونکە بە گوێرەی ئامارەکانی کۆڕبەندەکە، لە پێنج ساڵی داهاتوودا، 22%ـی کارەکان لە جیهان گۆڕانکارییان بەسەردا دێت، ئەمەش زۆربەی بەهۆی بەکارهێنانی زیرەکی دەستکرد لەلایەن کۆمپانیا و حکوومەتەکان.

4. لە تەوەری چوارەمدا، کۆڕبەندەکە هەوڵ دەدات وەڵامی ئەم پرسیارە بداتەوە، کە "چۆن دەتوانین داهێنان بە قەبارەیەکی پێویست و بە بەرپرسیارانە بڵاو بکەینەوە؟" خێرایی گەشەکردن و بەکارهێنانی زیرەکی دەستکرد خەریکە دەبێتە مەترسی بۆ سەر ژیانی خەڵک و کۆمەڵگە و گۆڕانی ژینگە و سیاسەتی کارکردنی کۆمپانیا و پیشەسازییەکان. زۆربەی وڵاتانیش، داوای سنوورداکردنی دەستڕاگەیشتنی زیرەکی دەستکرد بە زانیارییەکان، بەتایبەت زانیارییە کەسییەکان دەکەن.

5. پێنجەمین تەوەری کۆڕبەندی ئابووریی جیان گفتوگۆکردن دەبێت لەبارەی ئەوەی "چۆن دەتوانین لە چوارچێوەی سنوورەکانی سەلامەتیی زەویدا خۆشگوزەرانی بنیات بنێین؟" گۆڕانی کەشوهەوا کاریگەری راستەوخۆی لەسەر ژێرخانی ئابووری، سیستەمی خۆراک و ئیکۆسیستەمی سروشتی درووست کردووە. ئەمەش وایکردووە پێویستی چارەسەری دۆستی ژینگەیی زیاتر بکات.