پێسکۆڤ: ئەوروپییەکان ناتوانن بەرەنگاری ئیرادەی ترەمپ ببنەوە
دیمیتری پێسکۆڤ، گوتەبێژی کۆشکی سەرۆکایەتی رووسیا رایگەیاند، سیاسەتمەداران و دەسەڵاتدارانی ئێستای ئەوروپا توانای بەرگەگرتنی ئیرادەی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکایان نییە.
ڕۆژی یەکشەممە 25ـی کانوونی دووەمی 2026، دیمیتری پێسکۆڤ رایگەیاند: "ئەو شێوازە مامەڵەیەی کە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا پەیڕەوی دەکات، بە تەواوی لەگەڵ رێبازی ئێمە بۆ جیهانێکی فرەجەمسەر ناگونجێت. ترەمپ، لە کۆتاییدا رێگەیەکی یەکلاکەرەوەی پێ باشترە بۆ چارەسەرکردنی هەموو شتێک".
ئاماژەی بەوەش کردووە، ترەمپ لە کۆتاییدا لایەنگری ئەو چارەسەرانەیە کە ملکەچبوونی تێدایە، ئەو چارەسەرەش لە هێزەوە سەرچاوە دەگرێت؛ ئەوانەی ملکەچ دەبن دەمێننەوە، ئەوانەشی هێزیان هەیە ملکەچ نابن و هاوشانی ئەمریکا رێگە دەبڕن.
پێسکۆڤ جەختی لەوەش کردووەتەوە، ئەمڕۆ جیهان لە گۆڕاندایە و ئەمەش بە تایبەتی لە کردار و کاردانەوەکانی وڵاتانی ئەوروپادا رەنگدەداتەوە.
گوتەبێژی کۆشکی سەرۆکایەتی رووسیا دەڵێت: "هەموو ئەم گۆڕانکارییانە بە ئەگەرێکی زۆرەوە بەرهەمی ئەو دوو ستاندارد و دووڕووییەن کە دەیان ساڵە بەسەر ئەوروپادا زاڵن، بەداخەوە بەرهەمی خراپی ئەو سیاسەتمەدارانەشن کە ئێستا لە ئەوروپا دەسەڵاتیان بەدەستەوەیە". هەروەها دووپاتیشی کردەوە کە "ئەوروپییەکان بێتوانان لە بەرەنگاربوونەوەی ئیدارەی ترەمپ".
پێسکۆڤ نموونەی هێناوەتەوە و دەڵێت: بڵاوکردنەوەی نامە ئاڵوگۆڕکراوەکانی نێوان سەرۆکی ئەمریکا و ئیمانوێل ماکرۆنی هاوتا فەرەنسییەکەی، تووڕەیی ئەوروپای لێکەوتەوە، بەڵام کاتێک ماکرۆن دوای گفتوگۆکەی لەگەڵ ڤلادیمێر پوتین، سەرۆکی رووسیا هەمان کاری کرد، هیچ کەسێک ناڕەزایەتی دەرنەبڕی و کاردانەوەی بەدوای خۆیدا نەهێنا.
لە درێژەی قسەکانیدا گوتوویەتی: "ترەمپ سیاسەتمەدارێکی بەئەزموونە و رێبازەکەی لەسەر بنەمای بازرگانی و پراکتیزەکردنی بنەما بازرگانییە توند و یەکلاکەرەوەکان دادەڕێژێت، هەروەها بەرگری لە بەرژەوەندییە کەسییەکانی خۆی دەکات و بەرژەوەندی وڵاتەکەی لە سەرووی هەموو شتێکەوە داناوە".
ئەم لێدوانەی پێسکۆڤ دوای ئەوە دێت، کە پێشتر پێنتاگۆن ئاماژەی بەوە کردبوو؛ هاوشێوەی ئەوەی لە ستراتیژی ئاسایشی نیشتمانیدا هاتووە، پێویستە ئەوروپا وەڵامدەرەوەی یەکەمی ئەو هەڕەشە ئەمنییانە بێت کە رووبەڕووی دەبنەوە. ستراتیژییەکە داوا دەکات هاوپەیمانانی ناتۆ بەرپرسیارێتی سەرەکی "بەرگریی نائەتۆمی" بگرنە ئەستۆ، لە کاتێکدا پشتیوانییەکانی ئەمریکا تەنیا بۆ کاتە چارەنووسسازەکان و بە شێوەیەکی سنووردار دەمێنێتەوە.
لە پەیامێکی راستەوخۆشدا بۆ وڵاتانی ئەوروپا، پێنتاگۆن رایگەیاندووە: "ئێمە بە روونی بە هاوپەیمانە ئەوروپییەکانمان دەڵێین؛ دەبێت هەوڵ و سەرچاوەکانیان بە پلەی یەکەم لە ناوخۆی ئەوروپادا خەرج بکەن".
پیت هێگسێت، وەزیری بەرگریی ئەمریکا، دوێنێ هەینی لە کاتی راگەیاندنی ستراتیژییە نوێیەکەدا، ئاشکرای کرد: "ئەولەویەتی یەکەمی سوپای ئەمریکا لە ساڵانی داهاتوودا بریتی دەبێت لە بەرگریکردن لە خاکی ئەمریکا و نیوەگۆی رۆژئاوا".
هێگسێت جەختی لە زیندووکردنەوەی "پرەنسیپی مۆنرۆ" کردەوە، کە ئامانج لێی رێگریکردنە لە هەر جۆرە هەژموون و کاریگەرییەکی سەربازیی رووسیا و چین لە کیشوەری ئەمریکادا.
بەگوێرەی پلانە نوێیەکە، پێنتاگۆن تەنیا جەخت لە هەڕەشە دەرەکییەکان ناکاتەوە، بەڵکو پرسی ئاسایشی ناوخۆیی و سنوورەکانیش دەخاتە پێشینەی کارەکانی. وەزیری بەرگری رایگەیاند؛ هێزەکانی پاسەوانی نیشتمانی و هێزە دەریاییەکان لە کەناراوەکانی کاریبی جێگیر دەکرێن، بە مەبەستی توندکردنی کۆنترۆڵی سنوورە باشوورییەکان و بەرەنگاربوونەوەی بازرگانیکردن بە ماددە هۆشبەرەکان.
ئەم ستراتیژە نوێیەی واشنتن ئاماژەیەکی روونە بۆ کەمکردنەوەی ئەرکە سەربازییەکانی ئەمریکا لە ئەوروپا و گواستنەوەی قورسایی هێزەکانی بۆ پاراستنی بەرژەوەندییە ناوخۆییەکانی و رووبەڕووبوونەوەی هەژموونی چین لە ناوچەکەدا.