نیویۆرک تایمز: ئەمریکا هەماهەنگی سەربازی لەگەڵ عێراق راگرت

لە نوێترین هەنگاویدا بۆ ناچارکردنی عێراق تاوەکو لایەنگریی خۆی لە نێوان تاران و واشنتن یەکلا بکاتەوە، بەپێی زانیارییەکانی رۆژنامەی "نیویۆرک تایمز"، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا هاوکارییە داراییەکان و هەماهەنگییە ئەمنییەکانی لەگەڵ هێزە ئەمنییەکانی عێراق راگرت. ئەم بڕیارە وەک کاردانەوەیەک بەرامبەر بەردەوامیی هێرشی گرووپە چەکدارەکانی نزیک لە ئێران بۆ سەر بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا دێت.

سێشەممە 21ی نیسانی 2026، رۆژنامەی نیویۆرک تایمز، لە زاری دوو بەرپرسی عێراقی پشتڕاستی کردووەتەوە واشنتن تەواوی پاڵپشتییە دارایی و سەربازییەکانی بۆ دەزگا ئەمنییەکانی عێراق هەڵپەساردووە؛ هاوکات بەرپرسێکی وەزارەتی بەرگری عێراق، رایگەیاند کە هاوکاری و دابینکردنی بودجە لەلایەن ئەمریکاوە تا کاتێکی نادیار راگیراوە.

ئەو بەرپرسە ئاماژەی بەوەش کرد، ئەم بڕیارەی واشنتن وەک کاردانەوەیەکە بەرانبەر ئەو هێرشانەی کە لەلایەن گرووپە چەکدارە دەکرێنە سەر بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا لە عێراق.

لە راپۆرتەکەیدا هاتووە، بەرپرسان لە وەزارەتی بەرگریی عێراق هۆشداری دەدەن کە ئەم هەنگاوەی ئەمریکا کاریگەریی راستەوخۆی دەبێت لەسەر، پەککەوتنی پاڵپشتییە لۆجستییەکان بۆ فڕۆکە جەنگییەکان، راگرتنی تەواوی ئەو خولە سەربازییانەی کە لەلایەن ئەفسەرانی ئەمریکییەوە سەرپەرشتی دەکران و لاوازبوونی هەماهەنگییەکان بۆ راوەدوونانی پاشماوەکانی داعش.

تۆماس پیگۆت، جێگری گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا، لە راگەیەندراوێکدا ئاماژەی داوە، ویلایەتە یەکگرتووەکان چیتر بەرگەی هێرش بۆ سەر بەرژەوەندییەکانی ناگرێت و چاوەڕوان دەکات حکوومەتی عێراق دەستبەجێ هەموو رێکارەکان بگرێتە بەر بۆ هەڵوەشاندنەوەی ئەو گرووپە لە یاسا دەرچووەکان کە هاوپەیمانی ئێرانن.

ئەم توندکردنەوەیەی هەڵوێستی ئەمریکا دوای ئەوە دێت کە چەندین جار باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە بەغدا، بنکە سەربازییەکان و فڕۆکەخانەیەکی نزیک لە بنکەیەکی ئەمریکی لە هەرێمی کوردستان لەلایەن میلیشیاکانەوە کرانە ئامانج.

رۆژی 9ـی نیسان، کریستۆفەر لاندۆ، یاریدەدەری وەزیری دەرەوەی ئەمریکا، نەزار خەیروڵڵا، باڵیۆزی عێراقی لە واشنتن بانگهێشتی وەزارەتی دەرەوە کرد و سەرکۆنەی هێرشەکانی ئەم دواییەی کرد. یەکێک لەو هێرشانە رۆژی پێشتر روویدابوو و شوێنێکی نزیک لە دیپلۆماتکارانی ئەمریکی لە بەغدا کردبووە ئامانج.

وەزارەتی دەرەوە لە راگەیەندراوێکدا کە ئەو کات بڵاوی کردەوە ئاماژەی بەوە کرد، هەروەها رۆژی سێشەممە رایگەیاند کە گرووپێکی چەکدار لەو هێرشەدا چەندین فڕۆکەی بێفڕۆکەوانیان بەکارهێناوە.

بەشێکی دیکەی فشارەکانی ئەمریکا پەیوەستە بە پێکهێنانی حکوومەتی نوێی عێراق. پێشتر دۆناڵد ترەمپ هەڕەشەی کردبوو  کە ئەگەر "نووری مالیکی" بگەڕێتەوە بۆ پۆستی سەرۆک وەزیران، ئەوا ئەمریکا بە تەواوی پشتیوانییەکانی بۆ عێراق دەکێشێتەوە. مالیکی لە بەرانبەردا ئەمەی بە "دەستوەردانی ئاشکرای ئەمریکا" وەسف کردووە.

بەپێی هەواڵێکی رۆژنامەی نیویۆرک تایمز، حوسێن عەلاوی، راوێژکاری سەربازیی محەممەد شیاع سودانی، سەرۆکوەزیرانی عێراق، دوێنێ دووشەممە بە رۆژنامەکەی رایگەیاندووە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا هاوکارییەکانی بۆ هێزە ئەمنییەکانی عێراق هەڵپەساردووە تا ئەو کاتەی حکوومەتێکی نوێ پێکدەهێنرێت.

بە گوتەی حوسێن عەلاوی، هاوکارییە ئەمنییەکان بۆ عێراق پێشتر و لە ساڵی رابردووەوە بۆ 49 ملیۆن دۆلار کەم کرابوونەتەوە، بۆیە بڕینی ئەو بڕە پارەیە کاریگەرییەکی ئەوتۆی نابێت. هەروەها ئاماژەی بەوەش کرد کە پێشبینی دەکات ئەو هەڵپەساردنە کاتی بێت.

هەرچەندە کاتی دەستبەکاربوونی کابینەی نوێ بە تەواوی روون نییە، بەڵام پێشبینی دەکرێت لە چەند رۆژ یان هەفتەی داهاتوودا پرۆسەی پێکهێنانی حکوومەت یەکلایی ببێتەوە.

راگرتنی هاوکارییەکانی ئەمریکا تەنیا چەند رۆژێک دوای سەردانە نهێنییەکەی ئیسماعیل قائانی، فەرماندەی فەیلەقی قودسی ئێران بۆ بەغدا دێت. قائانی رایگەیاندووە، کە دیاریکردنی سەرۆک وەزیران تەنیا بڕیارێکی عێراقییە و داوای کرد تاوانبارانی دژە مرۆڤایەتی دەست لە کاروباری عێراق وەرنەدەن.

پسپۆڕانی جیۆپۆلەتیکی هۆشداری دەدەن کە فشارە توندەکانی ئەمریکا بۆ دوورخستنەوەی گرووپە چەکدارەکان رەنگە ببێتە هۆی داڕمانی عێراق، چونکە ئەم گرووپە چەکدارانە ئێستا بە تەواوی لە ناو دامەزراوە سەربازی، سیاسی و ئابوورییەکانی وڵاتدا تێکەڵ بوون.

ئەمریکا ژمارەیەک فەرماندەی گرووپە چەکدارەکانی عێراقی سزا دا
 

وەزارەتی گەنجینەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، رایگەیاند کە وەک بەشێک لە ئۆپەراسیۆنی "رقی ئابووری" (Economic Fury)، سزای توندی بەسەر "حەوت فەرماندەی گرووپە چەکدارە عێراقییەکان" سەپاندووە.

هەینی 17ـی نیسانی 2026، بەپێی راگەیەندراوی نووسینگەی کۆنترۆڵکردنی داراییە بیانییەکانی سەر بە وەزارەتی گەنجینەی ئەمریکا، ئەم حەوت فەرماندەیە دەستیان هەبووە لە "داڕشتنی پلان، ئاراستەکردن و جێبەجێکردنی زنجیرەیەک هێرش بۆ سەر کارمەندان، دامەزراوەکان و بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا لە عێراق."