کشتوکاڵی دهۆک: گەنمی ئەمساڵ زۆرە و پشکەکەی بەغداش کەمە

بەڕێوەبەری گشتیی کشتوکاڵی دهۆک رایدەگەیەنێت، ئاستی بەرهەمهێنانی گەنم لە سنووری پارێزگاکە پێوانەییە و سەرووی 600 هەزار تۆن دەبێت، بەڵام بەهۆی کەمیی پشکی دیاریکراو لەلایەن بەغداوە، جووتیاران زیانێکی زۆر دەکەن.

ئەمڕۆ چوارشەممە، 03ـی حوزەیرانی 2026، ئەحمەد جەمیل، بەڕێوەبەری گشتیی کشتوکاڵی دهۆک، بە ماڵپەری کوردستان24ـی راگەیاند، پرۆسەی وەرگرتنی گەنمی جووتیاران لە پێنج بۆ شەش رۆژی داهاتوودا دەست پێدەکات.

 روونیشی کردەوە، بڕیاری کردنەوەی سایلۆکان لە دەسەڵاتی وەزارەتی بازرگانیی عێراقدایە و پێشبینی دەکرێت رۆژی یەکشەممەی داهاتوو، 06ـی حوزەیران، یان زووتریش بکرێنەوە، چونکە پرۆسەی دروێنە ناوە ناوە دەستی پێکردووە.

سەبارەت بە ئاستی بەرهەمهێنان، بەڕێوەبەری کشتوکاڵی دهۆک ئاماژەی بەوە دا، بەرهەمی ئەمساڵ بەراورد بە ساڵی رابردوو زۆر باشترە و هەر دۆنمێک زەوی زیاتر لە تۆنێک گەنمی داوە، بۆیە پێشبینی دەکەن کۆی بەرهەمی گەنم لە پارێزگای دهۆک 600 هەزار تۆن تێپەڕێنێت.

لەبارەی پشکی پارێزگاکە بۆ وەرگرتنی گەنم، ئەحمەد جەمیل باسی لەوە کرد، ئەو بڕەی لە چوارچێوەی پلاندایە بۆ پارێزگای دهۆک و ئیدارەی سەربەخۆی زاخۆ تەنیا 84 هەزار تۆنە، ئەوەشی لە دەرەوەی پلانە نزیکەی 31 هەزار تۆنە، ئەمەش بەراورد بە قەبارەی بەرهەمی ئەمساڵ جیاوازییەکی زۆر گەورەی هەیە و بڕێکی زۆر کەمە.

بەڕێوەبەری گشتیی کشتوکاڵی دهۆک هۆشداری دا لە زیانمەندبوونی جووتیاران و ئەوەشی خستە روو، نرخی وەرگرتنی گەنم لە ناو پلاندا 800 هەزار دینارە بۆ هەر تۆنێک، بەڵام گەنمی دەرەوەی پلان بە 500 هەزار دینار وەردەگیرێت. جەختیشی لەوە کردەوە ئەگەر دۆخەکە بەم شێوەیە بێت، کێشەیەکی گەورە دروست دەبێت، چونکە گەنمێکی زۆری جووتیاران دەمێنێتەوە ساغ نابێتەوە، بەمەش زەرەرمەندی یەکەم جووتیاران دەبن.

وەزارەتی بازرگانیی عێراق بڕیاری داوە، 292 تۆن گەنم لە ناو پلان و 108 تۆنیش لە دەرەوەی پلان لە جووتیارانی هەرێمی کوردستان وەربگرێت؛ لە کاتێکدا وەزارەتی کشتوکاڵی هەرێمی کوردستان پێشبینی دەکات بەرهەمی ئەمساڵی گەنم زیاتر لە ملیۆنێک و نیو تۆن بێت.