وەزیری نەوتی عێراق: نابێت تەنیا پشت بەگەرووی هورمز ببەستین

وەزیری نەوتی عێراق رایگەیاند، ناکرێت تەنها پشت بە یەک رێگەی هەناردەی نەوت ببەستین، کۆمپانیا ئەمریکی و قەتەرییەکان هاوکاریمان دەکەن لە دروستکردنی رێگەی هەناردەی نوێ. 

باسم محەمەد خزەیر، وەزیری نەوتی عێراق کە ئێستا بەیاوەری عەلی زەیدی لە ئەمریکایە، بەمیدیای ئەمریکی راگەیاندووە، عێراق کار لەسەر ستراتیژێک دەکات کە تایبەتە بە فرەچەشنکردنی رێگەکانی هەناردەکردنی نەوت و بەرهەکانی دیکە، کۆمپانیا ئەمریکی و قەتەرییەکان هاوکاریان دەکەن لە دروستکردنی رێگەی دیکەی تایبەت بەهەناردەی نەوت جگە لە گەرووی هورمز.

وەزیری نەوتی عێراق گوتیشی: هەریەکە لە کۆمپانیا ئەمریکییەکانی تی ئای کاپیتەڵ و کۆمپانیای یو سی سی قەتەر هاوکاری عێراق دەکەن لە دروستکردنی رێگەی دیکەی هەناردەی نەوت، چونکە عێراق خاوەنی سامانێکی گەورەی نەوت و گازە و ناکرێت تەنیا یەک سەرچاوەی هەناردەی هەبێت.

ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد؛ لەگەڵ کۆمپانیا ئەمریکی  و قەتەرییەکان تۆڕێکی بۆری هەناردەی نەوت لە بەسڕەوە بۆ بیشابوور دروستدەکەن.

سێشەممە، 14ـی تەممووزی 2026، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، لە کۆبوونەوەیەکدا لەگەڵ عەلی زەیدی، سەرۆکوەزیرانی عێراق، وێڕای بەرز نرخاندنی هەوڵەکانی سەرۆکوەزیرانی نوێی عێراق، ئاسۆیەکی نوێی لە پەیوەندییە ئابووری و ئەمنییەکانی نێوان واشنتن و بەغدا خستەڕوو. 

ترەمپ وێڕای دەربڕینی خۆشحاڵی خۆی بۆ کۆبوونەوە لەگەڵ سەرۆکوەزیرانی عێراق، پاڵپشتی تەواوی خۆی بۆ هەوڵەکانی زەیدی لە بەڕێوەبردنی وڵات و بەهێزکردنی پەیوەندییەکان لەگەڵ ئەمریکادا دووپاتکردەوە.

دۆناڵد ترەمپ تیشکی خستە سەر سامانە سروشتییەکانی عێراق و رایگەیاند: عێراق خاوەنی یەدەگێکی زەبەلاحی نەوت و سامانێکی فراوانە. 

هاوکات ئاشکرای کرد، کۆمپانیا نەوتییەکانی ئەمریکا بە شێوەیەکی بەرفراوان و بە شێوازێک کە پێشتر هاوشێوەی نەبووە، دەچنە بازاڕەکانی عێراقەوە بۆ ئەنجامدانی وەبەرهێنان و دروستکردنی هاوبەشیی ستراتیژی لەگەڵ کەرتی وزەی ئەو وڵاتەدا.

لە بەشێکی دیکەی گوتەکانیدا، ترەمپ باسی لە کەرتی گواستنەوەی دەریایی لە گەرووی هورمز کرد و بیرۆکەی سەپاندنی باجی 20%ی بەسەر کەشتییەکانی ئەو گەرووەدا رەتکردەوە، بە تایبەتی بۆ وڵاتانی هاوپەیمانی ئەمریکا لە کەنداو (سعودییە، ئیمارات، قەتەر و بەحرەین). 

ئاماژەی بەوە کرد، ئەم وڵاتانە ئارەزوویەکی زۆریان هەیە بۆ وەبەرهێنان لە ئەمریکادا، بۆیە شایستەی باج سەپاندن نین. لەگەڵ ئەوەشدا رایگەیاند: کە دادپەروەرانە نییە ئەمریکا پارێزگاری لەو گەرووە بکات بۆ وڵاتێکی وەک چین بەبێ بەرامبەر، بەڵام بۆ هاوپەیمانانی دیکە کێشەی لەو جۆرەیان نییە.