Müzakere sinyali petrol fiyatlarını düşürdü
ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı ekseninde tırmanan askeri gerilim, yerini temkinli bir diplomatik sürece bırakırken, küresel piyasalarda "savaş primi" yerini düşüşe bıraktı.
Washington’ın boğazı abluka altına almasıyla tarihi zirveleri zorlayan petrol fiyatları, tarafların yeniden masaya oturabileceğine dair gelen kritik sinyallerle sert bir geri çekilme yaşadı. Haftalardır süren enerji şokunun ardından Brent petrol varil başına 97 dolara gerilerken, ABD ham petrolü yüzde 3,4’lük bir kayıpla 95,69 dolar seviyesine kadar çekildi.
Piyasalardaki bu rahatlamanın arkasında, 7 Nisan’da ilan edilen iki haftalık geçici ateşkes süresi dolmadan önce tarafların yüz yüze görüşme turunu değerlendirdiği haberi yatıyor.
Konuya ilişkin iyimserliği artıran en net açıklama ise ABD Başkanı Donald Trump’tan geldi. Trump, Tahran yönetimiyle "uygun kişiler üzerinden" temas kurulduğunu ve İran tarafının bir anlaşma yapmak istediğini duyurdu.
Buna karşılık İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, diyaloğa kapı aralamakla birlikte, müzakerelerin ancak uluslararası hukuk ve düzenlemeler çerçevesinde yürütülmesi şartını koruduklarını vurguladı.
Ancak sahadaki riskler henüz tamamen ortadan kalkmış değil. Washington’ın İran limanlarına uyguladığı deniz ablukası, bölgedeki müttefiki Suudi Arabistan’ın da tepkisini çekmiş durumda. Suudi yetkililer, bu sert hamlenin İran’ı diğer kritik deniz ticaret yollarını sabote etmeye zorlayabileceği uyarısında bulunarak ABD’yi ablukayı kaldırmaya ve diplomasiye odaklanmaya çağırıyor.
Uzmanlar da benzer bir uyarıda bulunarak, siyasi görüşmeler fiyatları 100 doların altında tutsa bile, Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş kısıtlamaları ve zarar gören enerji altyapısı nedeniyle reel ekonomideki yakıt pahalılığının bir süre daha devam edeceğini öngörüyor.
Küresel çapta enerji fiyatları hala rekor seviyelerde seyrederken, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in son açıklamaları sürecin sonuna yaklaşıldığına dair umutları tazeledi.
Hafta sonu yürütülen ancak sonuçsuz kalan görüşmelere liderlik eden Vance, ablukanın ABD’nin müzakere masasındaki elini güçlendirdiğini savunarak, "Hedeflerimize ulaştığımız bir noktadayız, artık bu süreci yavaş yavaş sonlandırmaya başlayabiliriz." ifadelerini kullandı.