هشدار ۴۸ ساعته به بغداد؛ مخالفت احزاب کوردستانی با طرح تجزیهی اداری خانقین
فعالان کورد اقدام اخیر دولت فدرال عراق را در راستای تغییر بافت جمعیتی در مناطق کوردستانی خارج از ادارهی اقلیم کوردستان توصیف کردند
وزارت برنامهریزی عراق دستور ارتقای بخش «گُلاله» به شهرستان را صادر کرد؛ فعالان کورد در خانقین این اقدام را توطئهای برای تغییر بافت جمعیتی و حذف هویت کوردستانی منطقه دانسته و تهدید به برگزاری تظاهرات کردند.
وزارت برنامهریزی عراق، روز دوشنبه ۲۳ فوریه ۲۰۲۶ (۴ اسفند ۱۴۰۴)، در اقدامی که با واکنش تند طرفهای سیاسی کوردستانی روبرو شد، دستورالعملی صادر کرد که بر اساس آن بخش «گُلاله» (جلولا) از توابع استان دیالی به شهرستان ارتقا مییابد. همزمان، احزاب و فعالان کورد در خانقین با رد این تصمیم، آن را تلاشی برای کوچکسازی و تغییر بافت جمعیتی مناطق کوردستانی دانسته و به دولت فدرال مهلتی ۴۸ ساعته دادند.
جزئیات تصمیم بغداد برای ارتقای اداری گُلاله
خالد بتال نجم، وزیر برنامهریزی عراق (بهصورت وکالت)، با صدور فرمانی وزارتی، رسماً دستور تأسیس شهرستان گُلاله را صادر کرد. بر اساس این حکم، مرکز این شهرستان شهر گُلاله خواهد بود و کد اداری (۲۱۱۰۱) به آن اختصاص یافته است. همچنین ناحیهی سعدیه نیز به این شهرستان جدید ملحق شده و کد (۲۱۱۰۲) را دریافت کرده است.
عبدالزهره هنداوی، سخنگوی وزارت برنامهریزی عراق، در این خصوص اعلام کرد که این تصمیم پس از بررسیهای میدانی و اداری توسط ادارهی توسعهی منطقهای و محلی اتخاذ شده است. وی افزود: «گُلاله با جمعیتی بالغ بر ۹۴ هزار نفر و موقعیت جغرافیایی و اقتصادی ویژه، شرایط لازم برای تبدیلشدن به شهرستان را داراست. همچنین بخش سعدیه نیز حدود ۴۰ هزار نفر جمعیت دارد.»
به گفتهی هنداوی، وجود زیرساختهایی نظیر ۵۶ مدرسه، مراکز درمانی و پروژههای آب و برق، در کنار پتانسیلهای کشاورزی و گردشگری دریاچهی حمرین، از دلایل این تصمیم بوده است.
واکنش تند در خانقین: خطر حذف هویت کوردستانی
در پی اعلام این تصمیم، نمایندگان احزاب سیاسی کوردستانی، شخصیتهای اجتماعی و فعالان مدنی در شهر خانقین با برگزاری یک کنفرانس خبری مشترک، مخالفت قاطع خود را با انتزاع نواحی گُلاله و قرهتپه از خانقین اعلام کردند.
معترضان با بیان اینکه این تصمیم فاقد وجاهت قانونی و اداری است، هشدار دادند که خانقین بهعنوان یکی از بزرگترین فرمانداریهای استان دیالی، با انتزاع تدریجی بخشهای «بَمو»، «جَباره»، «سَعدیه» و اکنون «گُلاله» و «قَرهتپه»، در معرض خطر نابودی هویت تاریخی و کوچکسازی سیستماتیک قرار گرفته است.
فعالان کورد در این بیانیه تأکید کردند: «این اقدام طرحی خطرناک برای تغییر بافت جمعیتی منطقه و تضعیف جایگاه کوردهاست. ما به طرفهای ذیربط ۴۸ ساعت مهلت میدهیم تا این تصمیم را لغو کنند، در غیر این صورت دست به تظاهرات و فعالیتهای مدنی گسترده خواهیم زد.»
آنها همچنین از رهبران سیاسی کورد و فراکسیونهای کوردستانی در بغداد خواستند تا فوراً برای توقف این روند که آن را «بهحاشیهراندن اداری و سیاسی مناطق کوردستانی خارج از ادارهی اقلیم کوردستان» نامیدند، مداخله کنند.
تأکید بر اتحاد در کرکوک
همزمان با تحولات خانقین، احزاب و طرفهای سیاسی کوردستانی در شهر کرکوک نیز نشستی اضطراری برای بررسی اوضاع سیاسی مناطق کوردستانی برگزار کردند. در این نشست که با حضور نمایندگان اکثر احزاب کورد برگزار شد، بر لزوم همصدایی و اتحاد در برابر چالشهای پیش روی این مناطق تأکید شد. شرکتکنندگان اعلام کردند که برای حفظ حقوق مردم کورد و مقابله با تهدیدات موجود در مناطق مورد مناقشه، موضعی واحد اتخاذ خواهند کرد.