سایه اختلافات با ترامپ بر اجلاس ناتو
اربیل (کوردستان۲۴)- امروز چهارشنبه ۸ جولای، رهبران اروپایی عضو ناتو در نشست این ائتلاف در آنکارا تلاش خواهند کرد دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، را به تجدید تعهد واشینگتن به ناتو ترغیب کنند؛ نشستی که در پی بالا گرفتن دوباره اختلافات میان آمریکا و متحدانش بر سر جنگ ایران و موضوع گرینلند برگزار میشود.
ترامپ روز سهشنبه پس از ورود به پایتخت ترکیه گفت اگر روابط نزدیکش با رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه و میزبان اجلاس، نبود، ممکن بود در این نشست شرکت نکند. او همچنین احتمال کاهش بیشتر نیروهای آمریکایی مستقر در اروپا را رد نکرد.
ناتو پیش از آغاز اجلاس، از یک بسته تسلیحاتی جدید به ارزش دستکم ۵۰ میلیارد دلار خبر داد؛ اقدامی که به عنوان تلاشی برای پاسخ به درخواستهای مکرر ترامپ مبنی بر افزایش هزینههای دفاعی کشورهای اروپایی و کاهش وابستگی آنها به ایالات متحده ارزیابی میشود.
ترامپ که در هر دو دوره ریاستجمهوری خود از منتقدان سرسخت ناتو بوده، گفت از عملکرد این ائتلاف «بسیار ناامید» است و مدعی شد اعضای ناتو در جریان جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، رفتار «منصفانهای» با واشنگتن نداشتهاند.
او روز سهشنبه اظهار داشت: «چرا ما صدها میلیارد دلار هزینه میکنیم، اما آنها حتی با ما نیستند؟ ما همیشه کنار آنها بودهایم.»
رئیسجمهور آمریکا همچنین کشورهای اروپایی را متهم کرد که در جریان جنگ، اجازه استفاده نیروهای آمریکایی از حریم هوایی و پایگاههای نظامی خود را ندادهاند.
در مقابل، مقامهای اروپایی میگویند کشورهایشان به تعهدات خود در قبال نیروهای آمریکایی پایبند بودهاند، هرچند درباره جنگی که به گفته آنها به اقتصاد اروپا آسیب رسانده و با مخالفت گسترده افکار عمومی در این قاره روبهرو است، با آنها مشورتی صورت نگرفته است.
ترامپ همچنین بار دیگر تأکید کرد که گرینلند، منطقه نیمهخودمختار متعلق به دانمارک و یکی از اعضای ناتو، باید تحت کنترل ایالات متحده قرار گیرد.
ساعاتی بعد، مته فردریکسن، نخستوزیر دانمارک، در آنکارا گفت انتظار دارد متحدان به حاکمیت پادشاهی دانمارک احترام بگذارند و بپذیرند که گرینلند «برای فروش نیست.»
در تحولی دیگر، سفیران کشورهای عضو ناتو بر سر پیشنویس بیانیه پایانی اجلاس به توافق رسیدند؛ بیانیهای که بر «تعهد راسخ» اعضا به اصل دفاع جمعی تأکید دارد، هرچند تصویب نهایی آن به تأیید رهبران کشورهای عضو در اجلاس بستگی دارد.
دولت ترامپ در ماههای اخیر کشورهای اروپایی را برای افزایش بودجه دفاعی و بر عهده گرفتن سهم بیشتری از مسئولیت دفاع متعارف اروپا تحت فشار قرار داده است؛ زیرا واشینگتن قصد دارد تمرکز نظامی خود را به منطقه هند-اقیانوس آرام منتقل کند.
در همین راستا، آمریکا برنامه کاهش نیروهای خود در اروپا را اعلام کرده، سهم خود در برخی برنامههای دفاعی ناتو، از جمله ناوهای هواپیمابر، هواپیماهای سوخترسان، جنگندهها و پهپادها را کاهش داده و بازنگری ششماههای را درباره حضور نظامی خود در این قاره آغاز کرده است.
با این حال، مقامهای اروپایی ابراز امیدواری کردهاند که روابط نزدیک ترامپ با رجب طیب اردوغان و مناسبات مثبت او با مارک روته، دبیرکل ناتو، به کاهش تنشها و پیشبرد گفتوگوها در جریان اجلاس کمک کند.
رویترز/ب.ن