اوپک‌پلاس در سایه جنگ خاورمیانه تولید نفت را افزایش می‌دهد

اربیل (کوردستان۲۴)- ائتلاف اوپک‌پلاس با وجود تداوم اختلالات ناشی از جنگ خاورمیانه، تصمیم گرفت از ماه سپتامبر تولید نفت خود را روزانه ۱۸۸ هزار بشکه افزایش دهد؛ تصمیمی که تحلیلگران آن را گامی دیگر در مسیر پایان دادن به کاهش‌های داوطلبانه تولید ارزیابی می‌کنند، اما معتقدند اثر واقعی آن تا زمان عادی شدن صادرات نفت منطقه آشکار نخواهد شد.

عربستان سعودی، روسیه و پنج عضو کلیدی دیگر اوپک‌پلاس امروز یکشنبه ۲ اوت، در نشست آنلاین خود با افزایش ۱۸۸ هزار بشکه‌ای تولید در ماه سپتامبر موافقت کردند. این تصمیم در بیانیه مشترک اعضا نیز تأیید شده و مطابق با پیش‌بینی بسیاری از تحلیلگران بازار انرژی است.

 

جنگ خاورمیانه؛ مانع اصلی اثرگذاری افزایش تولید

شرایط ژئوپلیتیکی خاورمیانه همچنان مهم‌ترین عامل تأثیرگذار بر بازار نفت باقی مانده است. به گفته خورخه لئون، تحلیلگر ریستاد انرژی، اوپک‌پلاس اکنون عملاً به کاهش‌های داوطلبانه تولید پایان داده، اما چالش اصلی، مدیریت مازاد عرضه‌ای است که پس از بازگشت جریان عادی صادرات ممکن است ایجاد شود.

او تأکید کرد که تصمیم اخیر در کوتاه‌مدت تأثیر قابل توجهی بر بازار نخواهد داشت، زیرا تردد نفتکش‌ها از تنگه هرمز همچنان با محدودیت مواجه است و اثر واقعی افزایش تولید زمانی نمایان خواهد شد که صادرات نفت از منطقه به وضعیت عادی بازگردد.

کشورهای حاشیه خلیج در پی اختلالات ایجادشده در تنگه هرمز در جریان جنگ خاورمیانه، با دشواری‌هایی در افزایش صادرات نفت روبه‌رو هستند. این وضعیت با وجود افزایش محدود تردد کشتی‌ها پس از امضای تفاهم‌نامه میان ایالات متحده و ایران در ماه ژوئن، همچنان ادامه دارد.

 

تردید درباره توان واقعی اعضا برای افزایش تولید

جیووانی استانوو، تحلیلگر UBS، معتقد است بسیاری از اعضای اوپک‌پلاس به دلیل کاهش ظرفیت تولید، اساساً توان دستیابی به سهمیه‌های رسمی خود را ندارند؛ موضوعی که به اعتقاد او، اهمیت عملی افزایش اهداف تولید را کاهش می‌دهد.

افزایش تولید سپتامبر که با توافق عربستان سعودی، روسیه، عراق، کویت، قزاقستان، الجزایر و عمان انجام شده، دومین مرحله از برنامه سه‌مرحله‌ای بازگرداندن کاهش‌های قبلی تولید اوپک‌پلاس را تکمیل می‌کند.

 

چشم‌انداز اوپک‌پلاس پس از سپتامبر

خورخه لئون پیش‌بینی کرد که پس از پایان این برنامه، انگیزه چندانی برای افزایش بیشتر عرضه وجود نخواهد داشت و سناریوی اصلی، توقف تغییرات تولید در سه‌ماهه چهارم سال است؛ دوره‌ای که اوپک‌پلاس خود را برای مذاکرات مربوط به سهمیه‌های تولید سال ۲۰۲۷ آماده خواهد کرد.

به گفته او، در شرایط فعلی، تحولات ژئوپلیتیکی اثر افزایش عرضه را تحت‌الشعاع قرار داده است و تنها با عادی شدن صادرات نفت، پیامدهای واقعی تصمیم اوپک‌پلاس برای بازار نمایان خواهد شد.

 

چالش‌های تولید و مذاکرات آینده

هنوز مشخص نیست اعضای این ائتلاف چه زمانی خواهند توانست افزایش برنامه‌ریزی‌شده تولید را به ‌طور کامل محقق کنند. برخی کشورها از جمله عراق خواهان افزایش محسوس تولید هستند، اما روسیه همچنان با حملات مکرر پهپادی اوکراین به زیرساخت‌های نفتی خود مواجه است؛ حملاتی که تولید این کشور را به حدود ۹ میلیون بشکه در روز کاهش داده، در حالی که هدف تعیین‌شده برای مسکو ۹.۸ میلیون بشکه در روز است.

تحلیلگران DNB Carnegie نیز معتقدند اوپک‌پلاس پس از اجرای افزایش تولید در سپتامبر، از سال آینده با مذاکرات دشواری درباره سهمیه‌های جدید تولید روبه‌رو خواهد شد.

 

تغییر راهبرد اوپک‌پلاس

اوپک‌پلاس در فاصله سال‌های ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ برای مقابله با افت قیمت نفت، در سه مرحله مجموعاً حدود ۶ میلیون بشکه در روز از تولید خود کاست. اما از سال ۲۰۲۵، عربستان سعودی، روسیه، عراق، کویت، قزاقستان، الجزایر، عمان و امارات متحده عربی ــ پیش از خروج امارات از این ائتلاف در اول ماه مه ــ راهبرد خود را تغییر داده و روند افزایش تدریجی تولید را آغاز کردند.

خورخه لئون در عین حال هشدار داد که خروج امارات، برخی چالش‌ها را در ساختار این ائتلاف آشکار کرده است، هرچند به اعتقاد او، انسجام اوپک‌پلاس در مقطع کنونی همچنان حفظ شده است.

ای‌اف‌پی/ب.ن