تلاش برای تغییر مکانیزم سلب اعتماد از نمایندگان در مجلس عراق

رئیس مجلس عراق طی نامه‌ای رسمی، خواستار اصلاح آیین‌نامه‌ی داخلی جهت دشوارتر کردن فرایند سلب اعتماد و لغو مصونیت نمایندگان شد؛ اقدامی که هدف آن حفظ استقلال نمایندگان در برابر فشارهای سیاسی  شده است.

بر اساس سندی که از سوی هیبت حلبوسی، رئیس مجلس نمایندگان عراق صادر شده، پیشنهاد شده است که حدنصاب لازم برای سلب اعتماد و لغو مصونیت پارلمانی، از «اکثریت مطلق» به «دو سوم» آرای نمایندگان تغییر یابد.

در این نامه تأکید شده که هدف از این پیشنهاد، تضمین ایفای وظایف نمایندگی طبق قانون اساسی عراق، تقویت نقش نظارتی مجلس در فرایند تصمیم‌گیری و جلوگیری از سوءاستفاده‌ی اکثریت سیاسی برای حذف رقبا است. تا این لحظه هیچ‌یک از فراکسیون‌های مجلس موضع رسمی خود را در قبال این پیشنهاد اعلام نکرده‌اند.

ناظران سیاسی معتقدند پس از حکم دادگاه عالی فدرال در نوامبر ۲۰۲۳ (آبان ۱۴۰۲) مبنی بر پایان عضویت محمد حلبوسی، رئیس پیشین مجلس، نوعی نگرانی در میان نمایندگان، به‌ویژه فراکسیون‌های سنی ایجاد شده است. آن‌ها نگران‌اند که جریان «چارچوب هماهنگی» که اکثریت مجلس را در اختیار دارد، بتواند به سادگی از ابزار سلب اعتماد علیه مخالفان استفاده کند. پیشنهاد هیبت حلبوسی به  تلاشی راهبردی برای «حفاظت از نمایندگان» و پیچیده کردن روند اخراج آنان تعبیر می‌شود.

طبق ماده‌ی ۶۳ قانون اساسی عراق و آیین‌نامه‌ی داخلی مجلس، لغو مصونیت یا سلب اعتماد معمولاً نیازمند رأی اکثریت مطلق (۵۰+۱) است. تغییر این معیار به دو سوم آراء، به این معناست که برای اخراج یک نماینده به رأی موافق حدود ۲۲۰ نفر نیاز خواهد بود؛ امری که دستیابی به آن بسیار دشوار و نزدیک به محال است.