چرا مذاکرات آمریکا و ایران به قطر منتقل شد؟

اربیل (کوردستان۲۴) ـ امروز دوشنبه ۲۵ مه، یک هیئت بلندپایه جمهوری اسلامی ایران وارد دوحه، پایتخت قطر شد. خبرگزاری‌های فرانسه و شین‌هوای چین، تغییر مکان مذاکرات آمریکا و ایران از اسلام‌آباد و عمان به دوحه را یک تغییر راهبردی می‌دانند. زیرا قطر را کلید حل مسائل «دارایی‌های مسدود شده» و «امنیت انرژی» به شمار می‌آورند.

خبرگزاری‌های تسنیم و ایسنا در ایران تأیید کردند که هیئت ایرانی از محمد باقر قالیباف، رئیس مجلس، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه و عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی ایران تشکیل شده است.

روزنامه فایننشال تایمز حضور رئیس بانک مرکزی در هیئت مذاکره کننده را نشانه آن دانسته که مذاکرات به مرحله حل مسائل مربوط به آزاد کردن «دارایی‌های مسدود شده» ایران نزدیک شده است.

چرا دوحه؟

بر اساس خبرگزاری‌های فرانسه و فایننشال تایمز انتخاب قطر به عنوان محل مذاکرات آمریکا و ایران، به دلایل زیر مربوط می‌شود:

１- پرونده دارایی‌های مسدود شده؛ بر اساس گزارش خبرگزاری فرانسه شش میلیارد دلار از دارایی‌های مسدود شده ایران که پیش از این در کرهٔ جنوبی نگهداری می‌شد اکنون به قطر منتقل شده است. آزادی این دارایی‌ها یکی از شروط درج شده در یادداشت تفاهم بین دو طرف است. دوحه مکان مناسبی برای بررسی جزئیات این پرونده دانسته می‌شود.

２- صادرات گاز قطر؛ بر پایه گزارش‌ها بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران، صادرات گاز (LNG) آن کشور را متوقف کرده است. این موجب شده است که قطر تلاش بیشتری برای باز شدن تنگه هرمز به کار گیرد.

３- ارتباط نزدیک با تیم دونالد ترامپ؛ گزارش‌ها حاکی از آنند که در هفته‌های گذشته نخست‌وزیر قطر چند بار با جی دی ونس، معاون ترامپ و مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا دیدار کرده است و این قطر را به طرفی مورد اعتماد برای تبادل پیام‌ها تبدیل کرده است.

روزنامه‌های واشینگتن پست و فایننشال تایمز گزارش دادند که مذاکرات آمریکا و ایران بر تمدید آتش‌بس به مدت ۶۰ روز و گشایش تنگه هرمز به روی تجارت دریایی متمرکز خواهد بود. سایت آمریکایی آکسیوس می‌گوید که آمریکا نیز در مقابل محاصره بنادر ایران را کاهش می‌دهد، اما آزاد کردن دارایی‌ها به تحویل اورانیوم غنی‌شده ایران بستگی دارد.

از طرفی دیگر فاکس‌نیوز نوشته است که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا موفقیت توافق را به مطلوب بودن آن مشروط کرده و هشدار داده است که در غیر اینصورت به گزینه نظامی باز خواهد گشت.

مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، اعلام کرد که «پیشنهاد محکم»ی روی میز مذاکره می‌گذارند که شامل گشایش تنگه هرمز و مذاکره جدی درباره پرونده اتمی ایران است.

روز دوشنبه ۱۸ مه، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا در شبکه اجتماعی تروث، اعلام کرد که به درخواست رهبران عربستان سعودی، امارات و قطر برنامه حمله نظامی به ایران را متوقف کرده است، اما تأکید کرد که نیروهای کشورش برای رویارویی با هر احتمالی در حالت آماده‌باش هستند و به این صورت فرصت دیگری به مذاکرات می‌دهند.

روز جمعه ۲۲ مه، خبرگزاری رویترز به نقل از یک منبع آگاه اعلام کرد که یک تیم مذاکره کننده قطر در هماهنگی با ایالات متحده عربی وارد تهران شده‌اند و هدف از سفر این هیئت را کمک به حل اختلافات بین آمریکا و ایران اعلام کرد.

ب.ن