تعلیق تحریم‌های نفتی و بازگشت بازرسان؛ گام جدید تهران و واشینگتن

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا
جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا

اربیل (کوردستان۲۴)- مقام‌های آمریکایی اعلام کردند که واشینگتن به ‌طور موقت بخشی از تحریم‌های نفتی ایران را تعلیق کرده و تهران نیز با بازگشت بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی موافقت کرده است. هم‌زمان، مقام‌های ایرانی تأکید دارند که مذاکرات هسته‌ای هنوز وارد مرحله بررسی جزئیات نشده است.

ایالات متحده امروز دوشنبه ۲۲ ژوئن، اعلام کرد که بخشی از تحریم‌های نفتی ایران را به ‌صورت موقت تعلیق می‌کند. این اقدام پس از برگزاری مذاکرات میان مقام‌های ایرانی و آمریکایی در سوئیس و در شرایطی صورت می‌گیرد که دو طرف در هفته‌های اخیر برای کاهش تنش‌ها و ادامه گفت‌وگوها تلاش کرده‌اند.

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، در گفت‌وگو با خبرنگاران در سوئیس اظهار داشت که مذاکرات اخیر زمینه مناسبی برای دستیابی به توافق نهایی فراهم کرده است. او گفت: «ما پایه بسیار خوبی برای یک توافق نهایی موفق بنا نهادیم» و افزود که هنوز توافق نهایی حاصل نشده، اما مقدمات لازم برای پیشرفت مذاکرات فراهم شده است.

در همین حال، وزارت خزانه‌داری آمریکا اعلام کرد که به ‌طور موقت محدودیت‌های مرتبط با صادرات نفت ایران را کاهش می‌دهد تا این کشور بتواند تا ۲۱ اوت نفت خام و فرآورده‌های مرتبط را تولید، فروش و تحویل دهد.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، دلیل این تصمیم را تعهد ایران به حفظ عبور و مرور آزاد در تنگه هرمز و موافقت با بازگشت بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی عنوان کرد.

از سوی دیگر، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، درباره روند مذاکرات گفت: «بحث بسیار کوتاهی در مورد مسئله هسته‌ای انجام شد، اما هیچ بحثی در مورد جزئیات صورت نگرفت» و تأکید کرد که مذاکرات هسته‌ای هنوز آغاز نشده است.

در مقابل، جی‌دی ونس مدعی شد که ایران با دعوت از بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برای بازگشت به کشور موافقت کرده و این اقدام را «نقطه عطفی مهم» در مسیر حل‌وفصل پرونده هسته‌ای تهران توصیف کرد.

بر اساس این گزارش، قرار است در چارچوب تفاهم‌های به ‌دست‌آمده، ایران از برخی معافیت‌های تحریمی و تسهیل دسترسی به بخشی از دارایی‌های مسدودشده خود بهره‌مند شود. با این حال، ونس تأکید کرد که هنوز هیچ دارایی‌ای آزاد نشده است.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، نیز در پیامی در شبکه‌های اجتماعی اعلام کرد که صادرات نفت و محصولات پتروشیمی از محدودیت‌ها معاف شده، برخی دارایی‌های مسدودشده آزاد شده‌اند و برنامه‌هایی برای بازسازی و توسعه اقتصادی ایران آغاز شده است.

هم‌زمان، تامی پیگوت، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، از سفر برنامه‌ریزی‌شده مقام‌های آمریکایی به کشورهای حوزه خلیج فارس برای رایزنی درباره این توافق و موضوع امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز خبر داد.

بر اساس گزارش خبرگزاری ایرنا، هیئتی از مقام‌های ایرانی امروز دوشنبه راهی عمان شد تا درباره سازوکارهای مرتبط با مدیریت تنگه هرمز و همکاری‌های منطقه‌ای گفت‌وگو کند.

میانجی‌گران مذاکرات نیز اعلام کردند که تهران و واشینگتن بر سر یک «نقشه راه» برای ادامه گفت‌وگوها و دستیابی به توافقی نهایی در بازه زمانی ۶۰ روزه به تفاهم رسیده‌اند. به گفته آنان، کانال‌های ارتباطی جدیدی نیز برای جلوگیری از سوءتفاهم‌ها و کاهش تنش‌ها در تنگه هرمز ایجاد شده است.

در بخش دیگری از این تحولات، میانجی‌گران از توافق برای ایجاد سازوکاری با هدف جلوگیری از تشدید دوباره درگیری‌ها در لبنان خبر دادند. با این حال، مقام‌های اسرائیلی نسبت به برخی مفاد توافق ابراز نگرانی کرده‌اند و بر حق اقدام نظامی علیه تهدیدهای احتمالی تأکید دارند.

بر اساس آمار منتشرشده از سوی وزارت بهداشت لبنان، شمار قربانیان جنگ در این کشور از ۴۱۰۰ نفر فراتر رفته است. همچنین، ارزیابی مشترک برنامه توسعه سازمان ملل متحد و شورای ملی تحقیقات علمی لبنان نشان می‌دهد که خسارت واردشده به ساختمان‌های جنوب لبنان در جریان درگیری‌های اخیر حدود ۱.۳۸ میلیارد دلار برآورد شده است.

ای‌اف‌پی/ب.ن