از کمربند امنیتی تا تثبیت مشروعیت؛ بیانیه حشد شعبی در ترازوی تقابل ایران و آمریکا

سازمان حشد شعبی (بسیج مردمی عراق) اعلام کرد که مواضع تیپ ۱۵ در محدوده فرماندهی عملیات شمال و شرق دجله هدف حمله هوایی قرار گرفته و این حادثه تنها خسارات مادی بر جای گذاشته است.

دوشنبه، ۲۳ مارس ۲۰۲۶ (۳ فروردین ۱۴۰۵)، سازمان حشد شعبی در بیانیه‌ای فاش کرد، ساعت ۱۱:۳۰ پیش‌ازظهر، نیروهای تیپ ۱۵ در محدوده عملیاتی شمال و شرق دجله هدف یک حمله هوایی قرار گرفتند.

در این بیانیه آمده است که این حمله توسط جنگنده‌های "آمریکا و اسرائیل" صورت گرفته و مواضع پشتیبانی این تیپ را هدف قرار داده است. همچنین اشاره شده، این حمله هیچ‌گونه تلفات جانی در پی نداشته و خسارات وارده تنها مادی بوده است.

سازمان حشد شعبی در پایان تأکید کرده است، علی‌رغم تداوم این‌گونه حملات علیه نیروهایش، آن‌ها به اجرای وظایف خود در جهت حفظ امنیت و ثبات منطقه و صیانت از حاکمیت ارضی کشور ادامه خواهند داد.

پیام حشد شعبی

حشد شعبی طبق قانون مصوب سال ۲۰۱۶ مجلس عراق، بخشی از نیروهای مسلح رسمی این کشور محسوب می‌شود. بیان این جمله "به اجرای وظایف خود در جهت حفظ امنیت و ثبات منطقه و صیانت از حاکمیت ارضی کشور ادامه خواهند داد" در بیانیه این سازمان، در واقع پاسخی به حملات است تا اعلام کند که این نیروها "گروه شبه‌نظامی" نیستند، بلکه بخشی از ساختار دفاعی دولت عراق‌اند و حمله به آن‌ها، حمله به حاکمیت ملی و ارتش رسمی یک کشور تلقی می‌شود.

تیپ ۱۵ و فرماندهی عملیات شمال و شرق دجله (مناطق دیاله، صلاح‌الدین و کرکوک) در مناطقی مستقر هستند که سابقاً جولانگاه داعش بوده‌اند. حشد شعبی با این بیان می‌خواهد بگوید، حملات هوایی باعث عقب‌نشینی آن‌ها از این نقاط استراتژیک نخواهد شد و خلاء امنیتی ایجاد نمی‌کنند تا گروه‌های تروریستی دوباره جان بگیرند.

در ادبیات حشد شعبی، "صیانت از حاکمیت ارضی" مستقیماً به مخالفت با حضور نیروهای آمریکایی و ائتلاف بین‌المللی در عراق اشاره دارد. آن‌ها معتقدند، پرواز جنگنده‌های خارجی و هدف قرار دادن نیروهای عراقی، نقض صریح حاکمیت اس و وظیفه خود می‌دانند که به عنوان یک نیروی بازدارنده در برابر نفوذ یا دخالت نظامی خارجی عمل کنند.

این جملات برای تقویت روحیه نیروهای داخلی و هوادارانشان است. پیامی است به عاملان حمله (که در بیانیه آمریکا و اسرائیل ذکر شده) مبنی بر اینکه، " فشار نظامی و حملات هوایی، تأثیری بر مأموریت‌های زمینی و نفوذ ما در منطقه نخواهد داشت."

کمربند امنیتی

حشد شعبی در معادلات منطقه‌ای، بخشی از "محور مقاومت" به رهبری ایران شناخته می‌شود و هرگونه تنش بین ایران و رقبای منطقه‌ای‌اش (آمریکا و اسرائیل) مستقیماً بر جغرافیای عراق اثر می‌گذارد.

چندین سال است عراق برای ایران حکم "کمربند امنیتی" را دارد. هرگونه حمله به حشد شعبی، در واقع تلاشی برای تضعیف بازوهای منطقه‌ای ایران و کاهش نفوذ تهران در مرزهای غربی‌اش تلقی می‌شود. مسیرهای تحت کنترل حشد شعبی در شمال و شرق دجله، بخشی از کریدور زمینی هستند که ایران را به سوریه و لبنان متصل می‌کند. هدف قرار دادن این مواضع، تلاش برای قطع یا اختلال در این مسیرهای امدادی است. زمانی که درگیری مستقیم بین ایران و اسرائیل/آمریکا به دلایل دیپلماتیک یا نظامی دشوار می‌شود، میدان عراق به صحنه‌ای برای "تبادل پیام‌های آتشین" تبدیل می‌گردد.

حشد شعبی با اصرار بر "ادامه مأموریت"، می‌خواهند نشان دهند که تنها مدافع واقعی حاکمیت عراق در برابر "تجاوز خارجی" هستند تا محبوبیت داخلی خود را حفظ کنند ایم سازمان با اشغال فضا و حفظ حضور نظامی در مناطق حساس، عملاً مانع از آزادی عمل نیروهای آمریکایی در نزدیکی مرزهای ایران می‌شود. هدف نهایی آن‌ها ایجاد فشار حداکثری (سیاسی و نظامی) برای خروج کامل نیروهای آمریکایی از عراق است، این خود بزرگترین پیروزی راهبردی برای ایران در منطقه محسوب می‌شود.